business

Op LinkedIn woedt een interessante discussie over SAP RPT-1, aangezwengeld door analist John Santaferraro. In een besloten sessie op SAP TechEd in Berlijn schetste cto Philipp Herzig hoe een intern onderzoeksproject – ooit gestart als alternatief voor een eigen groot taalmodel (llm) – uitgroeide tot een nieuw type foundationmodel dat niet in woorden denkt, maar in cellen van tabellen. Niet wéér een llm boven op documenten, maar een model dat patronen leert in grootboekposten, orderregels en facturen. Twee jaar geleden stelde SAP zichzelf de vraag of het een eigen llm moest ontwikkelen. Het antwoord was ‘nee’. De argumentatie: de markt zou overspoeld worden met generieke modellen, getraind op publieke tekstdata. Wat voor enterprise-softwarebedrijven als SAP veel interessanter is, is toegang tot de enorme hoeveelheden gestructureerde bedrijfsdata in Hana- en andere relationele databases – plus de governance en toestemming om daar geanonimiseerd op te experimenteren. Daaruit ontstond RPT-1: Relational Pretrained Transformer. Waar llm’s tokens definiëren als woorden of subwoorden, beschouwt dit model de database-cel als token. Het model is van de grond af aan getraind op relationele tabellen en leert daar de afhankelijkheden tussen rijen, kolommen en tabellen uit af. SAP positioneert RPT-1 als een zogeheten ‘table-native foundation model’: niet bedoeld om teksten te genereren, maar om direct voorspellingen te doen op tabulaire data, met zo min mogelijk extra training of feature engineering. Paper Het technische fundament van RPT-1 is beschreven in het NeurIPS-paper ‘ConTextTab: A Semantics-Aware Tabular In-Context Learner’. ConTextTab is in feite de onderzoeksversie van RPT-1; de code staat als ‘sap-rpt-1-oss’ op GitHub. In ConTextTab wordt tabular in-context learning (ICL) geïntroduceerd. Waar taalmodellen context halen uit opeenvolgende woorden, haalt ConTextTab context uit rijen en kolommen. Het model gebruikt gespecialiseerde embedding-lagen voor: Kolomnamen en tabelnamen (semantische context) Categorische en tekstvelden (Bert-achtige vectoren) Datums (tijdsbewuste representatie) Numerieke waarden (gestandaardiseerd en lineair geprojecteerd) Daarnaast gebruikt het een tweedimensionale attention-architectuur: afwisselend over kolommen en over rijen. Zo kan het model zowel relaties tussen kenmerken (kolommen) als tussen records (rijen) leren, zonder dat de volgorde van rijen of kolommen uitmaakt – wat cruciaal is bij tabulaire data. In benchmarks zoals Carte, OpenML en TabReD haalt ConTextTab state-of-the-art-resultaten, vaak beter dan table-native modellen zoals TabPFN en TabICL, en concurrerend met geavanceerde gradient-boosting-ensembles zoals AutoGluon en CatBoost op semantisch rijke datasets. Drie varianten Met SAP RPT-1 brengt SAP deze architectuur naar de productwereld als een relational foundation-model voor bedrijfsdata. Het model wordt in drie varianten aangeboden: RPT-1 Small: geoptimaliseerd voor snelheid en efficiency; RPT-1 Large: gericht op maximale nauwkeurigheid; RPT-1 OSS: als opensource-variant voor experimenten en eigen implementaties. Belangrijk is de inzet op in-context learning: klanten leveren tabellen met enkele voorbeeldrijen inclusief gewenste uitkomst. Het model kan vervolgens direct voorspellingen doen voor nieuwe records, zonder aparte trainingsstap of fine tuning. SAP claimt dat zo weken aan klassiek ml-werk (data-engineering, modelselectie, training, tuning) worden teruggebracht tot een configuratie in uren. RPT-1 wordt binnenkort algemeen beschikbaar via SAP’s generatieve-ai-hub, terwijl de open weight-variant nu al op Hugging Face en in een web-gebaseerde playground te testen is. Taaktabel Een kernconcept in RPT-1 is de external task table. Voor iedere use-case definieert de gebruiker een taaktabel met de targetwaarden die voorspeld moeten worden (bijvoorbeeld ‘wordt deze order te laat geleverd?’ of ‘hoeveel dagen vertraging?’). Deze tabel wordt als gewone relationele tabel behandeld en vormt samen met de brontabellen de context voor de voorspelling. Daarbovenop introduceert SAP een relational attention-mechanisme dat expliciet rekening houdt met: Kolomdistributies (patronen binnen een kolom); Rijcontext (combinatie van waarden binnen één record); Neighborhood-relaties via primaire en vreemde sleutels (relaties tussen tabellen). In SAP’s positionering vervangt dit deels wat in de llm-wereld met RAG (retrieval-augmented generation), prompt-engineering en uitgebreide fine-tuning wordt opgelost. Het model werkt direct op de relationele structuur, in plaats van eerst alles via tekstrepresentaties te laten lopen. Initiatieven RPT-1 staat niet op zichzelf. In de research- en opensource-­wereld lopen al langer initiatieven om ai dichter bij relationele data te brengen. Denk aan: RelBench biedt een open benchmark voor modellen die moeten redeneren over relationele en tabulaire data, inclusief realistische bedrijfsdatasets; TabPFN en aanverwante tabular-modellen winnen aan aandacht als generieke, pretrained modellen voor gestructureerde datasets, met sterke prestaties op traditionele ml-taken; DB-GPT koppelt llm’s direct aan SQL-databases, zodat natuurlijke-taalvragen kunnen worden vertaald naar queries en resultaten, zonder dat het onderliggende schema naar buiten lekt; De community rond DuckDB experimenteert met het combineren van analytische SQL-workloads en ai, juist omdat DuckDB als in-process engine bedoeld is voor snelle iteraties op tabulaire data. In blogposts en analyses wordt RPT-1 daarom geregeld vergeleken met deze opensource-projecten: als een enterprise-variant van hetzelfde idee – een generiek, pretrained model dat tabulaire patronen leert, in plaats van telkens een apart ml-model per use-case. Discussies Niet alle commentaren in discussies als op LinkedIn zijn juichend. Sommige auteurs wijzen erop dat ConTextTab en RPT-1 vooralsnog onderzoeksprojecten zijn: het model is getraind op de publieke T4-dataset en geëvalueerd op benchmarks als Carte en OpenML, niet op echte SAP-productiedata. Ook is de schaal van de training bescheiden – één H100-gpu in plaats van een supercomputercluster – wat RPT-1 methodologisch interessant maakt, maar nog geen bewijs levert voor alle enterprise-scenario’s. Daarnaast schalen tabular ICL-architecturen nog niet onbeperkt. Bij erg grote tabellen of extreem hoge recordaantallen blijven klassieke gradient-boosting-methoden of domeinspecifieke modellen voorlopig concurrerend, stellen sommige criticasters. Ook ontbreekt het nog aan echt grote, semantisch rijke open tabulaire benchmarks die de complexiteit van erp-landschappen volledig benaderen. ‘Revolutie’ Voor it- en businessafdelingen is de vraag minder of RPT-1 en andere tabular foundation models een ‘revolutie’ zijn, maar meer hoe dit in de architectuur en governance past. Enkele praktische aandachtspunten die uit de discussies naar voren komen: Positionering ten opzichte van bestaande ml-stacks: RPT-1 richt zich op generieke classificatie- en regressietaken bovenop tabellen. Dat kan veel kleinere ml-projecten vervangen, maar gespecialiseerde modellen voor bijvoorbeeld beeld, tekst of zeer specifieke domeinen blijven nodig; Integratie met SAP-omgevingen: de kracht van RPT-1 zal in hoge mate afhangen van de integratie met S/4Hana, Datasphere en SAP’s AI Foundation. Daar ligt ook het risico op extra afhankelijkheid van één leverancier; Relatie met opensource: doordat RPT-1 ook als open-weight beschikbaar is, kunnen organisaties experimenteren buiten SAP-clouds om, of het model combineren met bestaande ml-ops-omgevingen en datawarehouses. De bredere trend is echter helder: voor veel enterprise-organisaties zal ai de komende jaren verschuiven van generieke llm’s naar een strategie waarin domain- en data­specifieke foundation modellen een steeds belangrijkere rol spelen. RPT-1 is daar een voorbeeld van, maar is zeker niet het echte model-in-aantocht. Het biedt voor veel Nederlandse enterprise-organisaties echter wel een duidelijke route naar het beter ontsluiten van de goudmijn waar zij al jaren op zitten: gestructureerde bedrijfsdata in relationele tabellen. Of deze benadering klassieke machine-learningprojecten daadwerkelijk verdringt, zal de praktijk de komende jaren moeten uitwijzen. Maar één conclusie laat RPT-1 nu al toe: wie serieus met ai aan de slag wil in erp- en andere datarijke ­omgevingen, doet er goed aan niet langer alleen naar tekst-llm’s kijken, maar ook na te denken over foundation models die – zeg maar – de taal van tabellen spreken.

ASML wil zijn dominante positie in de chipmarkt uitbreiden. Het bedrijf uit Veldhoven werkt aan nieuwe apparatuur voor advanced packaging en grotere chips. CTO Marco Pieters kijkt daarbij tien tot vijftien jaar vooruit en ziet kansen in de snel groeiende markt voor AI-chips. ASML wil zijn positie in de chipmarkt verder uitbouwen, schetst Pieters in […]

Huawei ziet drie kernmogelijkheden van zijn Agentic Communication Network (ACN): digital identity management, dynamic group communication en collaboration task session management. Het ACN moet van traditionele netwerken een communicatiefundament maken voor AI-agents in het mobiele AI-tijdperk. De nieuwe features zijn gemaakt voor de communicatiebehoeften van AI-agents op grote schaal. Huawei voorziet dat honderden miljoenen AI-agents […]

Gemeenten blijven hangen in securityvolwassenheid, VGZ kiest weer OGD, Deryckere nieuwe ceo Cegeka, Caywood begonnen als topvrouw Wolters Kluwer en Weeda benoemd tot ‘Head of Private Market’ Nederland bij Atos. Gemeenten vergroten privacyteams, maar volwassenheid stagneert Gemeenten steken de afgelopen jaren meer geld en capaciteit in privacy en informatiebeveiliging, maar dat leidt nauwelijks tot hogere volwassenheid. Dat blijkt uit het Formatieonderzoek informatiebeveiliging en privacy 2025 van M&I/Partners uit Amersfoort. Voor het onderzoek zijn 35 gemeenten bevraagd. Hoewel het aantal fte’s voor privacy- en securityfuncties is toegenomen, blijven gemeenten steken op niveaus 1 tot en met 3 van het CMMI‑model. Geen enkele gemeente bereikt niveau 4 of 5. Opvallend is dat de gemiddelde volwassenheid op informatiebeveiliging zelfs daalt. Volgens de onderzoekers komt dit mogelijk doordat gemeenten kritischer naar hun eigen positie kijken, mede door geopolitieke spanningen en strengere regels zoals BIO 2.0 en de Cyberbeveiligingswet. Verder blijkt dat grote gemeenten vaak niet meer dan 1 fte voor de rollen ciso (chief information security officer) of fg (functionaris gegevensbescherming) hebben, dat dubbelrollen veel voorkomen en dat uitbesteding van ict leidt tot kleinere securityteams, wat risico’s voor de regie kan opleveren. VGZ verlengt werkplekdienstverlening met OGD met vijf jaar Zorgverzekeraar VGZ verlengt de samenwerking met OGD met vijf jaar. De it-dienstverlener, gevestigd in Delft, blijft daarmee verantwoordelijk voor het beheer en de ondersteuning van de werkplekken van de 2.500 medewerkers van VGZ uit Arnhem. Hoewel het contract ruimte bood voor een verlenging van één jaar, kozen beide partijen voor een nieuw meerjarig contract. Ook de komende jaren richten beide organisaties zich op het verbeteren van de digitale werkomgeving, onder meer door verdere optimalisatie, kostenbeheersing en aandacht voor gebruikerservaring. De dienstverlener adviseert VGZ over technologische ontwikkelingen en helpt bij thema’s als dataveiligheid, de inzet van ai en de ontwikkeling van werkplekconcepten. OGD maakt sinds 2025 deel uit van de it-groep BBTG. Cegeka benoemt Koen Deryckere tot nieuwe ceo Cegeka krijgt per 1 mei een nieuwe topman: Koen Deryckere volgt interim‑ceo Bart Watteeuw op die daarna chief operating officer (coo). Deryckere heeft dan een lange internationale loopbaan bij Accenture achter de rug, waar hij onder meer leiding gaf aan de organisaties in Frankrijk en de Benelux en eerder coo was voor de regio Europa, Midden‑Oosten en Afrika. Hij staat voor de taak Cegeka verder te laten groeien in Europa en de activiteiten in de Verenigde Staten, opererend onder de naam CTG, uit te bouwen. Deryckere, die zowel de Belgische als de Zwitserse nationaliteit heeft, volgt Stijn Bijnens op, die in juni 2025 per direct vertrok om topman te worden van Proximus. Tijdens de tussenperiode fungeerden Annelore Buijs, Bart Watteeuw en Stephan Daems als co‑ceo’s van de ict-dienstverlener uit Hasselt, waarna Watteeuw tijdelijk de rol van interim‑ceo op zich nam. Caywood begonnen als ceo Wolters Kluwer Stacey Caywood is per 27 februari 2026 gestart als ceo van Wolters Kluwer, gevestigd in Alphen aan den Rijn. Zij volgt Nancy McKinstry op, die begin 2026 vertrok na ruim twintig jaar leiding te hebben gegeven aan het bedrijf. Caywood leidde eerder de divisies Legal & Regulatory en Health binnen het data- en softwareconcern en zette daar in op digitalisering en platformontwikkeling. In haar nieuwe rol richt zij zich op verdere inzet van ai, uitbreiding van partnerschappen en versterking van commerciële activiteiten. Wolters Kluwer behaalde in 2025 een omzet van 6,1 miljard euro en is actief in meer dan veertig landen. Atos Nederland stelt Frijke Weeda aan voor private markt Atos, gevestigd in Amstelveen, heeft Frijke Weeda benoemd tot ‘Head of Private Market’ Nederland. Weeda werkte eerder bij Achmea en heeft ervaring met commerciële en organisatorische veranderingen in sectoren als financiële dienstverlening, it en zorg. Zij richt zich op thema’s als digitale soevereiniteit, data, ai en cybersecurity. Volgens Atos‑topman Hans Koolen brengt Weeda brede ervaring in verandertrajecten mee. Atos Group telt wereldwijd circa 67.000 medewerkers en behaalt een omzet van ongeveer tien miljard euro. Het bedrijf opereert onder de merknamen Atos en Eviden en is actief in 61 landen.

Een ernstige kwetsbaarheid in de open-source AI-agent OpenClaw maakte het mogelijk voor willekeurige websites om ongemerkt volledige controle over de AI-assistent van ontwikkelaars over te nemen. De kwetsbaarheid, ClawJacked genoemd, werd ontdekt door Oasis Security en zat in de kern van OpenClaw zelf. Er waren geen kwaadaardige plugins, extensies of gebruikersinteractie nodig. De ontwikkelaars van […]

API’s zijn de ruggengraat van onze digitale economie. Maar hun razendsnelle groei en gigantische call-volumes maken het voor security teams steeds moeilijker om bij te blijven. Want hoe beveilig je iets dat je nog niet volledig ziet? Daarom introduceert Imperva de Unlimited Discovery-Only capability voor de Cloud WAF (CWAF) Add-On: continue API-visibility zonder meteen vast […]

IG&H heeft zijn Insurance Solution, de door het adviesbureau ontwikkelde IT-oplossing voor de verzekeringssector, gerebrand naar een nieuwe naam: Symbria. De Insurance Solution werd enkele jaren geleden door IG&H geïntroduceerd als een oplossing die verzekeraars helpt hun legacy-systemen te moderniseren.

De Europese telecomaanbieders Orange, Telefónica en Three Group gaan op tien markten in Europa mobiele breedbandconnectiviteit leveren vanuit de ruimte. Daartoe sluiten ze een overeenkomst met Satellite Connect Europe. Dat is een joint-venture tussen Vodafone Group en de Amerikaanse satellietprovider AST Mobile. De drie telecomgroepen zijn actief in zestien Europese landen, maar gaan de diensten aanbieden in tien daarvan. Welke dat zijn, dat vertelde ceo Margherita Della Valle van Vodafone Group niet. De Italiaanse topvrouw hield zojuist een keynote spreekbeurt op telecombeurs Mobile World Congress, dat vandaag van start ging in Barcelona. De grootste landen van die drie aanbieders hebben samen een kleine 350 miljoen inwoners. Dat zijn Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje, Polen, Roemenië, België, Tsjechië, Zweden en Oostenrijk. Tijdens die lezing drong de topvrouw ook aan op nieuwe regels die dicteren hoe bedrijven en overheden moeten omgaan met ‘grenzen in de lucht’. Daarover ze helderheid om toekomstige problemen te vermijden. “Er mag geen cowboymarkt ontstaan.” Het ziet ernaar uit, dat consumenten gegarandeerd internet kunnen kopen voor een paar euro per maand extra. Of daar direct ook telefonie bij zit en breedbandinternet, is op dit moment niet duidelijk. De eerste commerciële proposities moeten nog live gaan. Vodafone Group heeft afgelopen jaren zijn activiteiten in Hongaije, Spanje en Italië verkocht en is nu bezig de Nederlandse tak van de hand te doen. Vodafone verkoopt zijn vijftig procent-belang in VodafoneZiggo aan Liberty Global voor een miljard euro. Dit werd eerder deze maande aangekondigd. Na de overname zal Liberty Global volledig eigenaar zijn van VodafoneZiggo. Dat wordt samen met de Belgische provider Telenet onderdeel wordt van de nieuwe Ziggo Group. Vodafone behoudt een belang van tien procent in de Ziggo Group en krijgt een licentie voor tien jaar om het merk Vodafone in Nederland te blijven voeren. Foto: AI-gegenereerd

Team5pm breidt het managementteam uit met de aanstelling van Anne Gelevert als Operations-director. Het is de tweede aanstelling van een MT-lid in een week tijd. Vorige week maakte het socialbureau bekend dat Tim Knots daar de nieuwe functie van chef Technology & Innovation gaat vervullen. Afgelopen najaar werd team5pm onderdeel van de Spaanse groep SAMY. Het lijkt erop dat nieuwe eigenaar de lokale leiding verstevigt om zijn plannen voor de Nederlandse markt vorm te geven. Bij Talpa Network was Gelevert hoofd Projects & Concepting. Ze gaf leiding aan een multidisciplinair team van projectmanagers, strategen en creatieven. Als lid van het managementteam realiseerde zij organisatiebrede strategische trajecten op het snijvlak van creativiteit, technologie & AI, business en operations. Ze professionaliseerde het projectmanagement door duidelijke werkwijzen en besluitvormingsstructuren te introduceren. Anne Gelevert start vandaag in haar nieuwe functie. Ze volgt Laura Snapper op, die na vijf jaar afscheid neemt van team5pm. In haar nieuwe rol moet Gelevert (ex-Talpa) de operationele structuur en werkprocessen zo gaan inrichten dat de teams sneller kunnen schakelen tussen disciplines en markten.

Engeland grootste, bekendste nieuwsuitgevers starten een initiatief om gebruik van hun werk door AI’s te reguleren. Ze roepen uitgevers, omroepen en andere mediabedrijven op zich aan te sluiten. Guardian, BBC, Financial Times, Telegraph en Sky News richten SPUR op, een acroniem voor de Standards for Publisher Usage Rights-coalitie. “We nodigen jullie uit je aan te sluiten op dit voor onze industrie cruciale moment”, klinkt hun oproep. Het initiatief is een reactie op het ongeoorloofd verzamelen van content door AI-bedrijven om hun modellen te trainen. Uitgevers wordt niet om toestemming gevraagd, ze krijgen er geen vergoeding voor. Hun journalistieke werk wordt geroofd door de AI-labs met als doel hun respectievelijke diensten te verbeteren. “Het gebrek aan transparantie over hoe AI-antwoorden tot stand komen, dreigt het publieke vertrouwen in zowel het nieuws als de gebruikte technologieën te ondermijnen.” SPUR moet dat tij keren. “Onze missie is duidelijk: het opzetten van gedeelde technische standaarden en verantwoorde licentiekaders die ervoor zorgen dat AI-ontwikkelaars op een legitieme, verantwoorde en gemakkelijke manier toegang hebben tot hoogwaardige, betrouwbare journalistiek, terwijl uitgevers de praktische controle over hun content behouden en een eerlijke prijs ontvangen wanneer deze wordt gebruikt.” Enkel als zo’n systeem tot stand komt, kunnen mediabedrijven een vuist maken richting AI-bedrijven en een beetje bepalen hoe de contentvelden worden afgegraasd en wie daar aan verdient.

Odido bleef weigeren om geld te betalen aan hackersgroep ShinyHunters. Daarop heeft de groep besloten om alle gegevens van de grote hack online te zetten. Het gaat om onder andere naw-gegevens, maar ook mailadressen, BSN-nummers, ID-bewijzen en gevoelige persoonlijke informatie. ShinyHunters was eerder al begonnen met het online zetten van batches klantgegevens. Daarmee zou elke […]

Welke delen van de Nederlandse economie leveren de meeste waarde op per verbruikte eenheid energie – en per uitgestoten ton CO2? Onderzoeksbureau CE Delft onderzocht dit in opdracht van belangenorganisatie Natuur & Milieu.

Managers van Morgen, een label van TwynstraGudde, biedt managers met een aantal jaren werkervaring de mogelijkheid om door te groeien naar een senior leidinggevende rol in de publieke sector. Jolijn Uittenbogaard, manager binnen het team, deelt haar ervaringen en reflecteert op de kracht van het programma.

TurnNext, een AI-consultancybureau uit Groningen dat organisaties ondersteunt bij de praktische inzet van kunstmatige intelligentie (AI), heeft zijn focus uitgebreid naar de zorgsector. Tot voor kort was het bedrijf met zijn AI-adviesdiensten uitsluitend actief in de bouw.