computable

In dit nieuwsoverzicht: Cyemptive wil cyberaanvallen voor zijn met nieuwe aanpak, AI Opener maakt plaats voor Tisser, Getac zet in op ai zonder internetverbinding, Xerox maakt digitale identiteit onderdeel van bedrijfsprocessen, en Qonto en Antler bundelen krachten voor startups. Cyemptive lanceert platform voor pre-emptieve cyberdefensie Cybersecuritybedrijf Cyemptive Technologies lanceert een platform dat kritieke systemen moet beschermen tegen zowel bekende als onbekende cyberaanvallen, zonder afhankelijk te zijn van detectie of patches. Het Pre-emptive Cyber Defense-platform brengt systemen continu terug naar een vooraf gevalideerde, schone toestand. Daarmee is te voorkomen dat een aanvaller blijvend toegang houdt. Volgens het Amerikaanse cybersecuritybedrijf werd in de eerste helft van 2026 bijna een kwart van de uitgebuite kwetsbaarheden al op of vóór de publicatiedatum van de bijbehorende Common Vulnerabilities and Exposures (CVE; internationaal systeem voor het identificeren en benoemen van bekende beveiligingskwetsbaarheden in software en hardware) misbruikt. Een patch was in die gevallen dus nog niet beschikbaar. Het platform combineert Cyemptive’s CyberSlice-technologie met het cyberweerbare computerfundament CyOS. Het bedrijf demonstreert de technologie op 9 en 10 september tijdens Cybersec Netherlands in Utrecht. AI Opener heet voortaan Tisser Het Amsterdamse ai-bedrijf AI Opener gaat verder onder de naam Tisser. Met de naamswijziging wil het bedrijf een nieuwe fase markeren: ai verschuift volgens Tisser van experiment naar structurele toepassing binnen organisaties. AI Opener werd twee jaar geleden opgericht door onder anderen Radboud Langenhorst en Quincy James, aanvankelijk met de focus op generatieve ai en het ontwikkelen van toepassingen. Inmiddels richt het bedrijf zich vooral op het verbinden van ai met bestaande bedrijfsprocessen, kennis en systemen. Tisser werkt naar eigen zeggen voor ruim veertig merken. Het bestaande platform krijgt de naam Tisser One. Daarmee worden bedrijfskennis, ai-agents, modellen en bestaande systemen gekoppeld, zodat onder meer marketing-, sales- en serviceteams taken met ai kunnen uitvoeren. De technologie wordt samen met Enschedese ai-bedrijf Artific in Nederland ontwikkeld en gehost. Edge-ai brengt kunstmatige intelligentie naar werkvloer Edge-ai kan bedrijven in de industrie, energie en logistiek minder afhankelijk maken van een internetverbinding. Dat stelt Getac, leverancier van robuuste mobiele apparatuur. Veel ai-toepassingen draaien nu in de cloud, waardoor medewerkers op afgelegen of moeilijk bereikbare locaties niet altijd toegang hebben tot deze technologie. Door ai lokaal op apparaten uit te voeren, kunnen medewerkers ook zonder stabiele verbinding gebruikmaken van ai-toepassingen. Getac noemt als voorbeeld een onderhoudstechnicus die op locatie technische documentatie met behulp van ai kan doorzoeken. Robuuste apparaten met een neural processing unit kunnen ai-taken lokaal verwerken. Volgens Getac biedt deze aanpak niet alleen productiviteitswinst, maar kan lokale verwerking ook de controle over gevoelige gegevens vergroten. Vooral in kritieke sectoren kan edge-ai daarmee een alternatief vormen voor volledig cloudafhankelijke toepassingen. Xerox koppelt digitale identiteit aan bedrijfsprocessen Xerox introduceert de Digital Trust Suite, een dienst waarmee organisaties digitale identiteiten en gegevens kunnen verifiëren en verwerken. Het bedrijf speelt daarmee in op de komst van de European Digital Identity Wallet (Eudi), die lidstaten op basis van eIDAS 2.0 uiterlijk eind 2026 beschikbaar moeten stellen. De suite is bedoeld om digitale identiteit te koppelen aan bestaande bedrijfsprocessen. Zo kan bij klantonboarding informatie rechtstreeks uit een digitale identiteitsportemonnee worden opgehaald, waarna de klant alleen nog hoeft te bevestigen dat de gegevens kloppen. Volgens Xerox is een onboardingproces daarmee terug te brengen van weken of maanden naar één dag. De dienst is ontwikkeld met de Nederlandse technologiepartner Nidaros en werkt via open api’s met bestaande systemen. Xerox richt zich onder meer op klantonboarding en factuurverwerking. Qonto en Antler helpen startups met financiële administratie Zakelijk financieel platform Qonto en durfkapitaalfirma Antler gaan samenwerken om Europese startups vanaf de oprichting financieel te ondersteunen. Deelnemers aan het founder-programma van Antler krijgen direct toegang tot Qonto’s platform voor zakelijke rekeningen, betalingen, facturatie, boekhouding en uitgavenbeheer. De samenwerking richt zich op de groeiende groep tech- en ai-startups. Volgens Antler is het aantal ai-engineers dat tussen 2023 en 2025 ondernemer werd naar veertien keer het oorspronkelijke niveau gestegen. In Nederland groeide het aantal ai-founders sinds 2022 met 141 procent. Qonto wil founders met een gestroomlijnd traject helpen hun bedrijf op te richten en een zakelijke rekening te openen. Daardoor kunnen zij zich eerder richten op productontwikkeling en klanten, in plaats van financiële administratie.

De gemeente Helmond heeft samen met KPN en digital twin-expert Argaleo een data services hub gebouwd. Daar wordt data van sensoren en systemen op een ordelijke manier bij elkaar gebracht en gebruikt voor het verbeteren van de veiligheid binnen en de dienstverlening van de gemeente. Volgens Helmond en de leveranciers is deze aanpak een voorbeeld voor andere gemeenten in ons land.‘Nederlandse gemeenten werken al jaren met slimme verkeerslichten, sensoren en digitale modellen, maar in de praktijk leverde elke toepassing een eigen dashboard op. Gegevens waren lastig buiten het systeem van de leverancier te gebruiken; wie iets wilde combineren, was aangewezen op handwerk’, stelt Wiebe Quekel, beleidsambtenaar Stedelijke Innovatie bij de gemeente Helmond in een persbericht van Argaleo.Hij stelde zich onder andere de vraag hoe de gemeente sensoren die er al zijn voor meerdere opgaven kan gebruiken. In de nieuwe opzet komt sensordata van aangesloten leveranciers via de KPN Data Services Hub op één uniforme manier beschikbaar. De gemeente bepaalt zelf welke partijen toegang krijgen tot welke gegevens. In een digital twin van Argaleo wordt de data vervolgens gecombineerd met openbare bronnen en gemeentelijke gegevens tot één beeld van de stad, schetst Argaleo.Hitte-aanpakDat leidt volgens de Brabantse gemeente tot nieuwe toepassingen. Zoals de inzet van een gladheidssensor voor een hitteaanpak. De gemeente: ‘De wegdektemperatuur die wordt gemeten voor de gladheidsbestrijding, wordt in de digital twin gecombineerd met informatie over bomen, bebouwing en de plekken waar kwetsbare groepen wonen. Zo ziet de gemeente waar extra schaduw, groen of koele routes het hardst nodig zijn, en kan zij later meten of maatregelen effect hebben, zonder daarvoor een nieuw onderzoek uit te zetten.’Het is één van de voorbeelden die uit de datahub zijn ontstaan. Helmond dat naar verwachting van de huidige 96.800 inwoners groeit tot zo’n 115.000 inwoners in het jaar 2040 staat voor opgaven rond woningbouw, druk verkeer, netcongestie en klimaatverandering. De gemeente wil daarbij minder afhankelijk worden van losse onderzoeken en rapporten die snel verouderen. ‘In de hub blijven de analyses staan en wordt gerekend met actuele data’, stelt de leverancier. Financiële details over de contreacten met KPN en Argaleo worden niet gedeeld.Soeverein Volgens Helmond en de leveranciers is de aanpak van een data services hub ook bruikbaar in andere gemeenten. ‘Waar veel datatoepassingen bij de gemeentegrens stoppen, is de Helmondse aanpak vanaf het begin ingericht voor breder gebruik. Nieuwe sensorleveranciers sluiten aan via gestandaardiseerde koppelingen, en andere gemeenten kunnen de opzet als vertrekpunt nemen,’ stelt Argaleo.De leverancier wijst ook op de soevereiniteit van de hub: ‘De volledige keten, van datahub tot digital twin, draait op technologie van Nederlandse partijen, waarmee de data onder Nederlands beheer staat.

Mollie neemt het Britse GoCardless, gespecialiseerd in bankbetalingen, definitief over. De transactie die het Amsterdamse fintech-bedrijf al eind vorig jaar aankondigde, is helemaal afgerond. Er is een bedrag van 1,1 miljard euro mee gemoeid. Dat maakt de acquisitie tot de grootste uit de geschiedenis van de Nederlandse fintech. De overname ondersteunt Mollie-oprichter Adriaan Mol’s ambitie om Europa’s toonaangevende platform voor betalingen en financiële diensten te creëren. Met de inlijving van GoCardless ontstaat één financieel platform voor betalingen, rekeningen en bedrijfsfinanciering, dat meer dan 350.000 bedrijven in meer dan dertig markten bedient. Volgens Mollie hebben groeiende bedrijven zelden al hun financiële activiteiten op één plek. Veel bedrijven gebruiken betaalkaarten bij de ene aanbieder, automatische incasso bij een andere, hun rekening bij een bank en financiering elders. Elke relatie brengt weer een nieuwe integratie met zich mee, een extra afstemming aan het einde van de maand en geen enkel overzicht van waar hun geld zich bevindt. Mollie brengt nu dit alles samen in een all-in-one oplossing die bestaat uit zijn eigen kaart- en lokale betaalmethoden in combinatie met  GoCardless’ Pay by Bank-oplossing. Koen Köppen, CEO van Mollie, staat aan het hoofd van de groep. GoCardless gaat opereren als ‘GoCardless, een Mollie-bedrijf’ onder leiding van mede-oprichter Hiroki Takeuchi.

Vandaag in het nieuwsoverzicht: Organisaties worstelen met taxonomieën, Draka verdwijnt van de gevels, cybercriminelen investeren miljoenen in verlopen domeinnamen, gratis onderzoek naar Microsoft 365-incidenten, zes op de tien organisaties getroffen door serieus cyberincident en BE-YND Group neemt cybersecurity-specialist Typ over. Cybercriminelen investeren miljoenen in verlopen domeinnamen Cybercriminelen geven grote bedragen uit aan verlopen internetdomeinen om de reputatie, backlinks en het webverkeer van de vorige eigenaar over te nemen, blijkt uit nieuw onderzoek van Infoblox Threat Intel. Onderzoekers ontdekten een tot dusver onbekende dreigingsactor, door hen Sable Squirrel gedoopt, die naar schatting meer dan 7 miljoen dollar investeerde in ruim 10.000 verlopen domeinen In de eerste helft van 2026 werden dagelijks ongeveer 65.000 domeinen opnieuw geregistreerd (‘dropcatch’), goed voor bijna 20% van alle dagelijks nieuw waargenomen domeinen. Niet alleen legitieme domeinen zijn gewild: er bestaat ook een markt voor domeinen die eerder al voor kwaadaardige doeleinden zijn gebruikt. Deze vormen de basis van een crimineel ecosysteem voor illegale streaming, online gokken en malwareverspreiding. Tweederde van organisaties worstelt met ruis door gebrek aan taxonomieën 68 procent van de organisaties vindt dat het ontbreken van een uniforme taal en eenduidige gegevensdefinities (taxonomieën) structureel zorgt voor ruis en miscommunicatie in de data, blijkt uit onderzoek van it-dienstverlener SureSync onder 433 beslissers bij organisaties met meer dan 250 medewerkers. Het gebrek aan taxonomieën vertaalt zich in extra werk: 61 procent geeft aan binnenkomende data vaak handmatig te moeten aanpassen omdat de kwaliteit onvoldoende is. Ook technische koppelingen tussen ketenpartijen spelen mee: slechts vijf procent van de organisaties heeft een volledige systeemkoppeling met ketenpartijen, bij de grootste groep (43 procent) zijn systemen maar beperkt met elkaar verbonden. Daarnaast blijkt data-uitwisseling ook een menselijk probleem: zestig procent herkent dat bij een dataprobleem iedereen in de keten naar elkaar wijst zonder dat iemand het oplost, en bij 65 procent krijgt datakwaliteit door werkdruk soms minder prioriteit. Attic Security onderzoekt gratis Microsoft 365-incident voor mkb’ers Cybersecuritybedrijf Attic Security biedt vanaf 1 september 2026 elke Nederlandse Microsoft 365-beheerder een gratis onderzoek naar één eigen Microsoft Defender-incident aan. Een beheerder koppelt de bedrijfsomgeving via een eenmalige toestemming en kijkt live mee terwijl Attic’s ai-agent IVON het incident analyseert, waarna de beheerder een compleet incidentrapport krijgt. Aanleiding is een risicoanalyse op basis van meldingen bij de eerste klanten van IVON, dat in juni 2026 werd gelanceerd. Van de in totaal 165 Defender XDR-alarmen bij dertien aangesloten beta-deelnemers (gemeten in juli 2026) viel 71,5 procent in de laagste twee dreigingsniveaus die Microsoft aan incidenten toekent: Informational en Low. Dat zijn de niveaus die als eerste blijven liggen wanneer een it-team met beperkte capaciteit moet kiezen welke incidenten verder worden geanalyseerd, terwijl een reële dreiging daar het langst onopgemerkt kan blijven. Zo onderschepte Defender begin augustus bij een beta-deelnemer een ClickFix-aanval die als Low werd geclassificeerd, terwijl IVON vaststelde dat het om een gerichte aanvalspoging ging. De koppeling met IVON wordt gemaakt door iemand met security-adminrechten op de eigen Microsoft 365-omgeving. Het rapport verschijnt in hetzelfde browserscherm en is niet deelbaar via link of e-mail; sluit de beheerder de sessie, dan is het rapport weg. Binnen 24 uur na oplevering worden de verzamelde gegevens, het rapport en de sessie verwijderd. BE-YND Group neemt cybersecurity-specialist Typ over BE-YND Group heeft Typ B.V. overgenomen, de in Zeist gevestigde specialist in recruitment en interim-inzet van cybersecurityprofessionals. Met de overname voegt BE-YND een gespecialiseerd securitylabel toe aan haar platform, waartoe ook it-detacheerder Linden-IT en technisch detacheerder Linden-TE behoren. Typ, opgericht door Fred Smulders, bemiddelt security-specialisten voor zowel vaste posities als interim-opdrachten bij opdrachtgevers in onder meer de cybersecurity-, it- en publieke sector. Zes op de tien organisaties getroffen door serieus cyberincident, ondanks groot vertrouwen in eigen weerbaarheid Er bestaat een duidelijke kloof tussen hoe organisaties hun eigen cyberweerbaarheid inschatten en de daadwerkelijke impact van cyberincidenten. 96% van de security- en it-beslissers wereldwijd heeft er vertrouwen in dat hun team de hoeveelheid en complexiteit van moderne cyberdreigingen aankan, terwijl 63% het afgelopen jaar juist te maken kreeg met een serieus cybersecurityincident. Dat blijkt uit het AI & Cybersecurity Trends Report 2026 , gebaseerd op onderzoek van Sapio Research onder 1.350 security- en it-beslissers wereldwijd, uitgevoerd in april 2026. Van de getroffen organisaties had 48% twee weken of langer last van productiviteitsverlies, en 7% weet niet eens zeker of hun organisatie ooit zo’n incident heeft meegemaakt. Naam Draka verdwijnt van de gevel, maar niet van de verpakking Fabrikant van elektriciteits-, installatie- en communicatiekabel  Draka gaat per 1 januari 2027 verder onder de naam Prysmian. Dat is de naam van het bedrijf dat in 2011 Draka overnam. Dat kiest nu voor één merkidentiteit. Daarmee verdwijnt de sinds het jaar 1910 vertrouwde naam binnen de Nederlandse installatiemarkt van de gevels van locaties in Delft, Emmen en Eindhoven. In een video-post op LinkedIn laat het bedrijf zien dat er nieuwe borden met de naam Prysmian worden geplaatst. Draka blijft wel behouden als productnaam, zoals op de verpakking voor de enkelvoudige installatiedraad Draka VD en pvc-installatiekabel Draka VULT. ‘Zo weten installateurs dat ze met het vertrouwde merk te maken hebben’, meldt het bedrijf.

Ruim drie miljard gelekte wachtwoorden op een openbaar toegankelijke website, waaronder die van Nederlandse ministers, militairen, diplomaten, medewerkers van een kerncentrale en banken. Computable ontdekte deze astronomisch grote dataset op een Amerikaanse webserver. De data verschenen vijf jaar geleden voor het eerst op een hackersforum, werden toen door de FBI van het internet verwijderd, maar staan nu weer op een andere plek online.De afgelopen maanden werden Odido, Basic-Fit, Booking en Chipsoft slachtoffer van hacks. Miljoenen gegevens van klanten werden buitgemaakt. Maar het kan nog erger. Op 2 februari 2021 logt een anonieme gebruiker met de naam Singularity0x01 in bij RaidForums, een beruchte website die door cybercriminelen wordt gebruikt om gelekte gegevens te delen. De hacker uploadt een bestand van 19 gigabyte, getiteld ‘Compilation of Many Breaches’ (COMB). Het bevat gebruikersnamen en wachtwoorden van een duizelingwekkend aantal internetgebruikers: maar liefst 3,2 miljard unieke combinaties. Door betaling van een klein bedrag, kunnen de data worden gedownload. Bij Odido ging het om persoonsgegevens zonder wachtwoorden, maar in de COMB-data zitten de wachtwoorden er gewoon bij.De dataset blijkt te zijn samengesteld uit de gegevens van meerdere hacks uit voorgaande jaren. Inloggegevens die eerder werden gestolen bij onder andere LinkedIn, Netflix, Zoom, Yahoo en andere diensten. Van LinkedIn is bekend dat het bedrijf meerdere keren getroffen werd door hacks waarbij veel gegevens zijn buitgemaakt. In april 2021 kwamen de data van 500 miljoen gebruikers op straat te liggen. En twee maanden later was het weer raak: 700 miljoen LinkedIn-gebruikers werden getroffen.De COMB-data waren dus niet nieuw. Singularity0x01 verzamelde de eerder gehackte bestanden en schoonde ze op waardoor alleen mailadressen en wachtwoorden overbleven. Vervolgens bood hij de dataset te koop aan voor het luttele bedrag van 2 dollar per download.Een jaar lang werd het databestand op RaidForums door de opsporingsdiensten ongemoeid gelaten, samen met andere gehackte databases. In 2022 ondernam de FBI eindelijk actie: het hackersforum werd uit de lucht gehaald, waardoor de gestolen gegevens daar niet meer konden worden verhandeld. Uit forensisch onderzoek bleek dat RaidForums ruim een half miljoen geregistreerde gebruikers had. De beheerder bleek een 21-jarige Portugese man te zijn, Diogo Santos Coelho. Hij werd gearresteerd in het Verenigd Koninkrijk en sindsdien vragen de Amerikaanse en Portugese autoriteiten om zijn uitlevering.Have I been PwndDe data waren intussen zo vaak gedownload, dat er kopieën opdoken in andere duistere uithoeken van het internet, zoals BitTorrent en het Dark Web. Wie er genoeg moeite voor deed, kon ze vinden. Zo ook de Australische security-onderzoeker Troy Hunt. Hij is de oprichter van Have I Been Pwned, waar internetgebruikers kunnen opzoeken of hun gegevens ooit zijn gelekt. Hunt voegde de e-mailadressen toe aan zijn zoekmachine. De wachtwoorden worden niet getoond, alleen de waarschuwing als iemands gegevens op straat liggen. ‘Oh no — pwned!‘´’, laat de website dan zien, met een lijst van bedrijven waar het mailadres ooit is buitgemaakt. LinkedIn bijvoorbeeld, of Adobe. In feite een dringend advies het wachtwoord van die dienst onmiddellijk te veranderen.Maar behalve bij Have I Been Pwnd, dat bedoeld is om mensen te waarschuwen, verschenen de data ook op een website die vooral tot doel lijkt te hebben om hackers te helpen. Een anonieme cybercrimineel maakte een zoekmachine waarbij ook de wachtwoorden worden getoond. En die staat nog altijd online. Open en bloot, voor iedereen gratis doorzoekbaar, op naam, mailadres of wachtwoord. Er is zelfs een api beschikbaar om de data te benaderen, waarmee 100 requests per minuut kunnen worden gedaan.Om veiligheidsredenen noemt Computable de naam en locatie van deze zoekmachine niet. Het domein waarop hij staat, is geregistreerd in Amerika waarbij de eigenaar wordt afgeschermd met een anoniem pseudo-adres in IJsland. De hosting gebeurt door Akamai Connected Cloud in Miami. Op de website worden ook andere hacker tools aangeboden zoals manieren om ip-adressen af te schermen en poorten te scannen.Nederlandse slachtoffersDe COMB-dataset bevat veel landgenoten en Nederlandse organisaties. Er zitten honderdduizenden e-mailadressen in die eindigen op .nl maar ook Gmail, Yahoo en Hotmail adressen die door Nederlanders gebruikt worden, als we tenminste letten op de voor- en achternamen.In de gelekte gegevens staan ook tal van vaderlandse prominenten. En dat zijn niet de minsten. Zo komen we drie ministers uit het kabinet Jetten tegen. Eelco Heinen, de minister van financiën, staat in de database met een privé-mailadres en wachtwoord. Zijn woordvoerder wil niet reageren: ‘Gezien dit geen MinFin mailadres betreft, kunnen wij hier niet op ingaan.’ Maar er staan ook 23 ambtenaren van zijn ministerie met een wachtwoord in de database.Heleen Herbert, de minister van Economische Zaken en Klimaat, komt voor met een mailadres van haar vroegere werkgever, de Nederlandse Spoorwegen en een zwak wachtwoord, een veelgebruikte term zonder speciale tekens of cijfers. Maar volgens het departement is er geen risico dat Herbert dat wachtwoord nog steeds gebruikt: ‘Het ministerie kent een wachtwoordbeleid met wachtwoordconventies en geldigheidsduur die voldoen aan de huidige veiligheidsstandaarden.’👉🏼 Lees het achtergrondverhaal over de COMB-breach in het e-zine Cybersecurity & ai. Hoe gevaarlijk is deze dataset? Meerdere ministeries melden dat hun ict-afdeling actief controleert ‘of zakelijke e-mailadressen van het ministerie voorkomen in bekende openbaar geworden datasets. Wanneer een hit wordt geconstateerd en betrokkene nog in dienst is, wordt hiervan melding bij de medewerker gedaan met het advies het betreffende wachtwoord te wijzigen en waar mogelijk twee factor-authenticatie te activeren’.Dat gebeurt ook bij het ministerie van LVVN (o.a. landbouw). De minister, Jaimi van Essen, staat in de COMB-database met twee privé-adressen inclusief wachtwoorden. Vanaf een van die privé-adressen laat hij aan Computable weten: ‘Ik krijg meldingen vanuit Apple over potentiële datalekken waardoor ik met regelmaat mijn wachtwoorden verander en tweestaps-verificatie aan heb staan. Ik gebruik dit mailadres niet voor werkgerelateerde zaken’.Ook Femke Halsema, de burgemeester van Amsterdam, komt twee keer voor in de database. Zoals zo veel mensen, gebruikte Halsema haar kinderen als inspiratie voor haar wachtwoorden. Halsema heeft een tweeling. Hun geboortedatum stelde ze in als wachtwoord bij de ene dienst. En de naam van haar zoon bij de andere. Misschien niet de meest veilige keuze. Haar woordvoerder bezweert dat Halsema deze wachtwoorden niet op de systemen van de gemeente Amsterdam gebruikt: ´Elke medewerker en bestuurder is verplicht om regelmatig zijn wachtwoorden aan te passen´.De dataverzameling bevat ook de mailadressen en wachtwoorden van verschillende BN’ers. TV-presentatoren, journalisten en sportmensen. Zoals voetbaltrainer Dick Advocaat, presentator Jaap Jongbloed en journalist Joost Vullings, die werkt voor EenVandaag en Buitenhof. Als we hem bellen en zijn wachtwoord noemen, reageert hij niet echt verbaasd: ‘Dat wachtwoord klopt. Ik had dit wel verwacht, want ik was door Apple al eens gewaarschuwd dat mijn gegevens gelekt waren. Ik wist alleen niet welk wachtwoord en hoe dat op straat is komen te liggen’. OverheidDe Nederlandse overheid is ruim vertegenwoordigd in de gelekte data. Er zitten ambtenaren van alle ministeries in de database. Van Buitenlandse Zaken bijvoorbeeld, treffen we 254 mailadressen aan. Zoals een diplomaat die als eerste secretaris bij de ambassade in Zuid-Sudan werkt. En een topambtenaar bij de Europese Commissie die zich bezighoudt met financiële steun aan o.a. Oekraïne.Verder zien we 236 ambtenaren met een mailadres bij het Ministerie van Defensie. Onder wie een contractmanager van de marine. Een senior adviseur bij de directie materieel en organisatie. En een stafofficier die plaatsvervangend hoofd ceremonieel is. Op zijn LinkedIn profielfoto poseert hij samen met koning Willem-Alexander.Het ministerie zegt desgevraagd dat militairen zich moeten houden aan strenge richtlijnen voor het gebruik van Defensie mailadressen voor privégebruik. ´Het Defensie e-mailadres mag alleen gebruikt worden voor werkgerelateerde communicatie en informatiedeling en niet voor privézaken´. Daar blijken honderden medewerkers zich dus niet aan te hebben gehouden. Het ministerie erkent het risico daarvan: ´In de meest uitzonderlijke gevallen kan het leiden tot situaties waarin een kwaadwillende de informatie gebruikt om bijvoorbeeld via phishing het defensienetwerk te infiltreren via het bewuste e-mailadres´.KerncentraleIn de dataset treffen we ook mailadressen en wachtwoorden aan van verschillende vitale aanbieders. Dat zijn partijen die een essentiële dienst aanbieden waarvan de continuïteit van cruciaal belang is voor de Nederlandse samenleving. Het gaat om zo’n 500 organisaties die door de overheid als ‘vitaal’ zijn aangewezen. Zoals energiebedrijven, waterschappen, spoorwegen, telecomfirma´s, ziekenhuizen en de drinkwatervoorziening.De operaties van Shell in de Botlek bijvoorbeeld behoren tot de vitale processen. Shell heeft wereldwijd 96.000 mensen in dienst, waarvan er ruim 7000 met hun zakelijke Shell-adres in de dataset voorkomen. Maar niet alleen de fossiele industrie is goed vertegenwoordigd, we zien ook medewerkers van de kerncentrale in Borssele. Zoals een fuel cycle manager die verantwoordelijk is voor de afvoer van splijtstofstaven met radioactief plutonium en uranium. Het hoeft geen betoog dat een computerinbraak bij de kerncentrale in Borssele buitengewoon gevaarlijk kan zijn.EPZ, de exploitant van de kerncentrale, wil bij uitzondering enkele vragen beantwoorden ‘omdat wij beseffen dat er mogelijk onrustgevoelens kunnen ontstaan als er vragen blijven hangen over onze cybersecurity.’ Het bedrijf zegt dat het bekend is met de datalekken bij Netflix en LinkedIn waarin mailadressen en wachtwoorden van medewerkers voorkomen. Die gegevens zijn opgenomen in de COMB-dataset. Aanmelden met EPZ-mailadressen voor dit soort diensten is in strijd met het veiligheidsbeleid van de kerncentrale. ‘Het gebruik van een zakelijk e-mailadres voor privé doeleinden is niet in overeenstemming met dit beleid’, zegt een woordvoerder. Verschillende medewerkers hebben die regel kennelijk overtreden. Maar een actueel risico zou er niet zijn omdat ‘er een verplichting is om wachtwoorden frequent te veranderen’.In de dataset zitten ook medewerkers van Luchtverkeersleiding Nederland, die het vliegverkeer boven ons land regelen. We zien onder andere een verkeersleider, inkoopmanager en navigatie-expert. En zo kunnen we nog wel even doorgaan. Vrijwel alle vitale organisaties komen in de gelekte data voor. Netbeheerder Tennet, de Gasunie, ASML, de Rotterdamse haven, Euronext, medewerkers van de grote banken, van drinkwaterbedrijven, niemand lijkt aan het datalek te zijn ontsnapt. De beheerder van de zoekmachine waar de COMB-data staan, reageerde niet op een verzoek van Computable om meer informatie.DeskundigenHet septembernummer van het Computable-magazine heeft als thema data en ai in cybersecurity. Daarin meer informatie over dit datalek en gesprekken met deskundigen, onder wie Ronald Prins van Hunt & Hackett en Pim Takkenberg van Northwave. Welke aanvalsvectoren zouden kwaadwillenden met de COMB-data kunnen benutten? En hoe worden dit soort megabestanden gebruikt als trainingsdata voor ai-gestuurde cyberattack-tools?👉🏼 Lees het achtergrondverhaal over de COMB-breach in het e-zine Cybersecurity & ai. Hoe gevaarlijk is deze dataset?

Muziekuitgevers Sony en Warner beschuldigen ai-bedrijf Anthropic van massale, opzettelijke en systematische schending van auteursrechten van songteksten en muziek bij het trainen van ai-model Claude. In de aanklacht leggen ze bloot hoe het bedrijf volgens hen te werk is gegaan en welke tools Anthropic gebruikt.Anthropic zou miljoenen boeken hebben gedownload via BitTorrent van LibGen en PiLiMi. Hierdoor ontstaat volgens de muziekuitgevers ‘massale distributie van illegale kopieën.’ De gevonden bestanden bevatten songteksten, bladmuziek en songboeken. Ook stellen ze dat via ocr (optical character recognition) op grote schaal fysieke boeken zijn gescand en zijn omgezet in digitaal doorzoekbare tekst voor training van het ai-model. Anthropic zou eigen crawlers, waaronder ClaudeBot, hebben gebruikt om songteksten van websites te scrapen en te kopiëren. Volgens Sony en Warner gaat het om websites waarvan de licentie niet toestaat dat ai‑bedrijven de content kopiëren voor training van ai-modellen. Opvallend detail is dat Anthropic volgens de muziekuitgevers ook tools gebruikt om copyrightinformatie te verwijderen. In de aanklacht worden tools als Newspaper, Readability en Dragnet genoemd. Deze verwijderen footers, headers, copyright-aantekeningen en auteursnamen. Volgens de aanklacht is het doel van het verwijderen van die metadata om het detecteren van de gebruikte data waar copyright op rust, lastiger te maken. Claude Sony en warner stellen dat Claude nieuwe teksten genereert die lijken op bestaande werken. Ook zou het ai-model – dat volgens de muziekuitgevers is getraind op illegale data – synthetische data genereren die wordt gebruikt om het model verder te trainen. Zo ligt in hun ogen illegale content aan de basis van synthetische content en gaat de vlieger niet op dat die synthetische content geen gebruik maakt van copyrights. De uitgevers claimen dat het in het geval van Claude en Anthropic gaat om ‘één van de grootste gevallen van ip‑diefstal in de geschiedenis. In de aanklacht wordt geen concreet claimbedrag genoemd. Dat hangt volgens de uitgevers namelijk samen met het aantal gebruikte nummers en muziekstukken. Wel wordt een eerdere zaak aangehaald waarin Anthropic een aanklacht over het gebruik van boeken voor anderhalf miljard dollar schikte met boekenuitgevers. Experts stellen dat illegaal gebruik van songteksten mogelijk tot een nog hogere claim kan leiden. Anthropic heeft nog niet inhoudelijk op de zaak over auteursrechtenschendingen van songteksten en muziekstukken gereageerd. Wel gaat het in op de eerdere schikking met uitgevers van boeken.‘We hebben die schikking in 2025 bereikt, na de baanbrekende uitspraak van de rechtbank dat het trainen van ai met boeken ‘fair use’ is onder het auteursrecht, en dat is vandaag de dag nog steeds de geldende wet.’ Inmiddels zou 91 procent van de auteurs en uitgevers die onder die schikking valt hun deel hebben opgeëist. Anthropic zegt ernaar uit te kijken om ook de nieuwe kwestie af te ronden.

Vandaag in het nieuwsoverzicht: Dave Maasland mede-eigenaar gametijdschrift Power Unlimited, Nederland haalt relatief weinig uit ai-gebruik, Fujitsu lanceert levenscyclusgerichte cyberdefensiestrategie, Europa besteedt 390 miljoen euro aan ai-supercomputer, 85% van de ransomware-aanvallen in onderwijs gericht op identiteit.Dave Maasland (ESET) koopt samen met hoofdredacteur Power UnlimitedHet oudste gametijdschrift van Nederland, Power Unlimited, krijgt een nieuwe eigenaar: hoofdredacteur Simon Zijlemans. Hij neemt de uitgave op zich samen met securityexpert Dave Maasland, meldt hij aan Tweakers. Het magazine blijft in eerste instantie acht keer per jaar verschijnen, met grotendeels dezelfde redactie.De rechten om het tijdschrift uit te geven lagen nog bij uitgever Reshift, maar de nieuwe uitgave staat daar los van. De nieuwe versie moet vaker verschijnen, minder advertenties bevatten en op beter papier worden gedrukt. Hoeveel Zijlemans betaalt voor het uitgeven van het magazine, maakt hij niet bekend.Reshift verkocht Power Unlimited eerder dit jaar deels aan een Maltees gokbedrijf; de website bestaat nog, maar is inmiddels alleen gevuld met ai-content. Oud-redacteuren van het blad begonnen ondertussen een eigen gamesite, Unpause.Nederland voorop in ai-gebruik, maar haalt er weinig uitNederlandse bedrijven behoren tot de koplopers van Europa als het om ai-gebruik gaat, maar halen daar relatief weinig uit, blijkt uit het People & AI-onderzoek 2026 van Eraneos. Van de Nederlandse respondenten legt 83 procent minstens 40 procent van de ai-aanbevelingen die zij ontvangen naast zich neer, tegenover gemiddeld 74 procent in de vier onderzochte landen (Nederland, Duitsland, Spanje en Zwitserland) en 64 procent in Duitsland. Het onderzoek is gehouden onder 658 leidinggevenden en hun teams.Volgens Eraneos ligt de verklaring niet bij de technologie: Nederland blijft achter op vrijwel elke voorwaarde die bepaalt of ai iets oplevert, van richtlijnen en verantwoordelijkheid tot vaardigheden en de afstemming tussen directie en medewerkers.’De Nederlandse cijfers laten geen technologieprobleem zien, maar een ontwerpprobleem,’ zegt Dragana Mijatovic, Partner Organizational Excellence & Transformation bij Eraneos.Fujitsu lanceert levenscyclusgerichte cyberdefensiestrategieFujitsu heeft een nieuwe cyberbeveiligingsstrategie aangekondigd waarmee ondernemingen hun cyberdefensie continu kunnen versterken tegen de risico’s van generatieve ai en steeds complexere bedrijfssystemen. In plaats van beveiliging als losse operationele maatregel te zien, benadert Fujitsu dit als een doorlopende cyberdefensielevenscyclus: van strategische planning en ontwerp tot implementatie, operatie, evaluatie en verbetering.Kern van de strategie is een nieuw Cyber Defense Operations Model en bijbehorend Fujitsu Cyber Defense Framework voor de praktische uitvoering. Daarnaast bouwt het bedrijf het Cyber Nerve System, dat dreigingen en risico’s detecteert en de resultaten visualiseert om operationele teams autonoom te laten bijsturen. Deze onderdelen komen samen in het nieuw op te richten Cyber Security Nerve Center, een virtuele organisatie die op basis van objectieve data de besluitvorming van het management ondersteunt met rapportages en aanbevelingen.Europa breidt ai-rekencapaciteit uit met order van 390 miljoen euroEuropa versterkt zijn netwerk van publiek gefinancierde ai-supercomputers met een systeem van 387,8 miljoen euro, gebouwd door het Franse staatsbedrijf Bull, meldt Reuters. De order moet helpen het rekenkracht-tekort ten opzichte van de Verenigde Staten en China te verkleinen en is volgens Bull het grootste contract in de geschiedenis van het bedrijf.De Europese supercomputerorganisatie EuroHPC koos Bull voor de bouw van LUMI-AI, de zesde machine binnen het AI Factories-programma. Het systeem komt naast de bestaande LUMI-machine bij het Finse supercomputercentrum en moet in de tweede helft van 2027 operationeel zijn.EuroHPC heeft met een budget van 8,2 miljard euro (2021-2027) inmiddels negentien AI-factory-centra en twaalf supercomputers opgebouwd, waaronder het Duitse Jupiter, en werkt aan maximaal zeven extra locaties. Het nieuwe systeem draait op AMD-chips, met opslag van IBM en netwerkapparatuur van Nokia.85% van de ransomware-aanvallen in het onderwijs is gericht op identiteitBij 85% van de ransomware-aanvallen op onderwijsinstellingen zijn technieken gericht op identiteit gebruikt, zoals kwaadwillige e-mails, phishing, gestolen inloggegevens en bruteforce-aanvallen, blijkt uit het State of Ransomware in Education 2026-rapport van Sophos. Daarmee ligt het onderwijs boven het sectoroverstijgende gemiddelde van 79%. Kwaadwillige e-mails vormen de belangrijkste technische oorzaak, en 77% van de instellingen in het hoger onderwijs beschouwde het ransomware-incident ook als hun belangrijkste identiteitsaanval.

De geheime dienst AIVD en haar militaire tegenhanger MIVD kunnen straks sneller hacken. Ze worden in staat gesteld om effectiever op te treden tegen dreigingen die op Nederland zijn gericht. De ministerraad heeft hiertoe afgelopen vrijdag een nieuw wetsvoorstel ingediend. Beide inlichtingen- en veiligheidsdiensten kunnen in de toekomst sneller staatshackers uit bijvoorbeeld Rusland en China met gelijke munt betalen. Als overduidelijk is wie de tegenstander is, mogen de AIVD en MIVD de computers van een aanvaller binnendringen. Deze bijzondere bevoegdheid tot hacken kan alleen worden ingezet als dat echt nodig is voor onderzoek.  Wet bescherming nationale veiligheid Tot nog toe moest de minister daarvoor toestemming geven. De diensten moeten per individuele hack vooraf een toets laten uitvoeren voordat ze in actie mogen komen. Dat werkt vertragend. Bovendien bewegen tegenstanders zich snel. Onder de nieuwe Wet bescherming nationale veiligheid (wbnv) kunnen diensten sneller bevoegdheden inzetten wanneer er veel zekerheid bestaat over de aard van de aanvaller. De huidige wet volstaat niet meer. Aanpassing van de wet is volgens het kabinet broodnodig omdat de dreigingen richting Nederland zich in rap tempo ontwikkelen. Denk aan oorlog op het Europese continent, Russen die gevoelige gegevens proberen te verkrijgen bij de politie, Chinese hackers die op slimme technologieën willen stelen en terroristische organisaties die jongeren online ronselen voor het plegen van aanslagen. Waarborgen Minister Dilan Yeşilgöz-Zegerius (Defensie): ‘Met deze wet wordt ons mes scherper.’ Minister Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) benadrukt dat nieuwe waarborgen in de wet zijn opgenomen, die beschermen tegen willekeur en onrechtmatig gebruik. Bijvoorbeeld voor het gebruik van bulkgegevens en de inzet van nieuwe technologieën zoals ai. De nieuwe wet biedt tevens meer mogelijkheden om samen te werken met Nederlandse bedrijven en organisaties. Ook de uitwisseling van informatie tussen de diensten en de krijgsmacht wordt verder bestendigd. Er komt een nieuw onafhankelijk college dat toeziet op de rechtmatige inzet van bevoegdheden door de diensten: het College van Toetsing en Toezicht (CTT). Dit college kan onderzoeken stopzetten bij onrechtmatigheden. Het wetsvoorstel is vlak voor het weekeinde meteen in internetconsultatie gegaan. Zondag waren er al bijna honderd reacties binnengekomen. De behoorlijk aangepaste wetgeving is kritisch ontvangen. Ruimere bevoegdheden en minder stringent toezicht kan beide diensten beter maken. Maar anderzijds bestaat er vrees dat de geheime diensten allerlei gegevens gaan verzamelen die helemaal niet relevant zijn voor onderzoeken. Als ze dat in bulk of met hacks doen, kan dat extra gevaarlijk zijn.  Ondernemer en software-ontwikkelaar Bert Hubert, eerder werkzaam voor de AIVD, vraagt zich af wat de nieuwe wet gaat doen met de balans tussen toezicht en effectiviteit en de afweging tussen burgerrechten en bevoegdheden. De kwestie ook wat dit gaat betekenen voor de democratische rechtsorde, aldus Hubert die ook ex-lid is van de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (TIB. Hij zegt: ‘ Een dienst opbouwen die stampvol zit met informatie over iedereen, en ook ingericht is om mensen intensief te bespioneren, is een geweldig risico als er later anti-democratische krachten aan de macht komen.’

BLOG – In een wereld waarin organisaties steeds afhankelijker worden van digitale diensten, is digitale soevereiniteit een strategisch thema. Digitale soevereiniteit gaat over het vermogen van een organisatie om zelf controle te houden over haar data, systemen en digitale processen, zonder ongewenste afhankelijkheid van externe partijen. Het doel is om risico’s te beperken, compliance te waarborgen en de continuïteit van de organisatie te beschermen.De omgevingEen uitgangspunt van digitale soevereiniteit is dat organisaties maximale controle behouden over hun digitale omgeving en de daarin opgeslagen en verwerkte gegevens. Dit betekent niet dat alle systemen en applicaties per definitie lokaal (on-premises) moeten draaien; ook binnen cloud- en hybride omgevingen is het mogelijk om regie te voeren. Essentieel is dat de organisatie zelf bepaalt hoe de omgeving wordt ingericht, geconfigureerd en beveiligd en wie daar toegang toe heeft.Deze regie beperkt zich niet tot de technische inrichting, maar omvat ook bestuurlijke en strategische zeggenschap. Organisaties moeten in staat zijn hun eigen beveiligingsbeleid vast te stellen, te voldoen aan specifieke compliance-eisen en systemen flexibel aan te passen wanneer dat nodig is. Door bewust te kiezen voor oplossingen die deze autonomie ondersteunen – bijvoorbeeld via open standaarden, modulaire architecturen en transparante contractafspraken – kan afhankelijkheid van één specifieke leverancier worden voorkomen.Het behouden van controle over de digitale omgeving vergroot bovendien de flexibiliteit en wendbaarheid van een organisatie. Hierdoor kan sneller worden ingespeeld op veranderingen, zoals nieuwe wet- en regelgeving, technologische ontwikkelingen of veranderende bedrijfsbehoeften. Ook worden migraties naar andere systemen of leveranciers eenvoudiger wanneer er minder sprake is van afhankelijkheid van propriëtaire technologieën of gesloten ecosystemen.Het verminderen van afhankelijkheid van één partij verkleint het risico op vendor lock-in en versterkt de onderhandelingspositie. Daarnaast biedt het meer zekerheid op het gebied van continuïteit. Bij incidenten zoals storingen, beveiligingslekken of geopolitieke ontwikkelingen kan sneller en effectiever worden gehandeld. Organisaties behouden daarmee de mogelijkheid om tijdig passende maatregelen te nemen.Tegelijkertijd is er een rol weggelegd voor leveranciers. Zij moeten inspelen op de groeiende vraag naar digitale soevereiniteit door oplossingen te ontwikkelen en aan te bieden die organisaties daadwerkelijk in staat stellen de regie te behouden. Het aanbieden van soevereine omgevingen – waarin data, processen en infrastructuur voldoen aan duidelijke eisen op het gebied van controle, transparantie en juridische zekerheid – wordt hierbij cruciaal. Leveranciers die dit aantoonbaar kunnen ondersteunen, zullen hun positie in de markt versterken en bijdragen aan een toekomstbestendig digitaal ecosysteem.De dataVoor veel organisaties is de locatie van dataopslag van groot belang. Europese wet- en regelgeving, zoals de AVG, stelt eisen aan de verwerking en bescherming van persoonsgegevens. Daarom is het verstandig om contractueel vast te leggen dat data uitsluitend wordt opgeslagen en verwerkt binnen de Europese Unie. Door deze afspraken expliciet af te dwingen bij de (cloud)leverancier, verklein je het risico dat gegevens onder buitenlandse wetgeving vallen of worden verplaatst naar regio’s met minder strenge privacybescherming. Transparantie over datalocaties en eventuele subverwerkers is daarbij essentieel.Alleen het beveiligen van de dataopslag is niet voldoende; gegevens moeten ook goed worden beschermd. Encryptie vormt hierbij een belangrijke verdedigingslaag. Door data zowel tijdens transport als tijdens opslag te versleutelen, wordt de kans op misbruik aanzienlijk verkleind.Voor echte digitale soevereiniteit is het echter zaak dat de organisatie zelf eigenaar blijft van de encryptiesleutels en certificaten. Wanneer een leverancier de sleutels beheert, behoudt deze in theorie toegang tot de gegevens. Door certificaten en cryptografische sleutels in eigen beheer te houden, blijft de controle over de toegang tot de data volledig bij de organisatie. Deze aanpak wordt vaak aangeduid als ‘customer managed keys’ of ‘bring your own key’ en wordt steeds vaker toegepast binnen kritische en privacygevoelige omgevingen.Het contractEen ander essentieel onderdeel van digitale soevereiniteit is het juridisch vastleggen van eigenaarschap. In overeenkomsten met cloud- en it-leveranciers moet ondubbelzinnig worden opgenomen dat de organisatie eigenaar blijft van alle opgeslagen en verwerkte data. Daarnaast moet worden vastgelegd dat de leverancier gegevens nooit mag inzien, delen, analyseren of beschikbaar stellen aan derden zonder expliciete toestemming van de eigenaar. Ook moet duidelijk zijn hoe wordt omgegaan met verzoeken van overheden, toezichthouders of andere externe partijen.Sleutelafspraken zijn onder meer:De klant blijft te allen tijde eigenaar van de data;De leverancier mag data niet gebruiken voor eigen doeleinden;Data mag niet worden gedeeld met derden zonder schriftelijke toestemming;Verzoeken van externe partijen worden direct gemeld aan de klant, tenzij wetgeving dit verbiedt;Bij beëindiging van de dienstverlening wordt alle data volledig geretourneerd en verwijderd.Digitale soevereiniteit als strategische keuzeDigitale soevereiniteit gaat verder dan technologie alleen. Het is een combinatie van technische maatregelen, juridische afspraken en governance. Organisaties die investeren in een zelf beheerde omgeving, Europese dataopslag, eigen sleutelbeheer en duidelijke contractuele afspraken over eigenaarschap, versterken hun digitale onafhankelijkheid aanzienlijk.In een tijd waarin data een van de meest waardevolle bedrijfsmiddelen is, wordt het behoud van controle over die data steeds belangrijker. Digitale soevereiniteit biedt organisaties de mogelijkheid om innovatie te combineren met veiligheid, compliance en autonomie. Daarmee vormt het een belangrijke pijler voor een toekomstbestendige digitale strategie.Ruud Pieterse, enterprise-architect DXC Technology

De Nederlandse internetsector heeft de Gedragscode Abusebestrijding en de Gedragscode Notice and Take Down vernieuwd. Met deze geactualiseerde versies wil de sector online misbruik sneller en effectiever bestrijden. Ook moeten de nieuwe codes praktische handvatten bieden voor digitale serviceproviders om te voldoen aan de Europese Digital Services Act (DSA).In de Gedragscode Abusebedrijding is onder meer een vereenvoudiging van de meldingen-sectie met doorverwijzing naar de Gedragscode Notice and-Take-Down doorgevoerd. Daarin zijn termijnen verduidelijkt. Ontvangstbevestiging, beoordeling én verwijdering moeten binnen één werkdag plaatsvinden. De gedragscodes zijn opgesteld door DINL, Dutch Cloud Community (DCC), NBIP en de Vereniging van Registrars (VvR) en worden ondersteund door onder meer de Dutch Data Center Association (DDA) en het Anti-Abuse-Netwerk (AAN). Ze zijn ondergebracht bij het onafhankelijke initiatief Clean Networks. Dat wordt beheerd door NBIP en is mogelijk gemaakt door een subsidie van de Europese Unie en subsidies van (destijds) het Digital Trust Center en het SIDN Fonds. Ook het ministerie van Justitie & Veiligheid is nauw betrokken, meldt Clean Networks in een persbericht. Naast de gedragscodes heeft Clean Networks een threat intelligence-platform waar organisaties meldingen ontvangen over kwetsbaarheden binnen hun netwerken en als gevolg concrete acties kunnen nemen om misbruik te bestrijden. DSA Met de vernieuwde gedragscodes vertaalt de sector de verplichtingen uit de Digital Services Act (DSA) – de opvolger van de E-commercerichtlijn – samen met de Nederlandse wetgeving en actuele best practices naar concrete en toetsbare maatregelen voor digitale serviceproviders. Zo beschrijven de gedragscodes onder meer dat aanbieders gebruikers de mogelijkheid moeten bieden om technisch misbruik, zoals malware of DDoS-aanvallen, te melden. Daarnaast moeten zij beschikken over een duidelijke notice and take down-procedure voor de afhandeling van meldingen over illegale content. ‘Het gaat niet om vrijblijvende intenties, maar om praktische afspraken waarmee providers direct aan de slag kunnen’, reageert Octavia de Weerdt, algemeen directeur bij NBIP in een persbericht. Concrete normen op vijf onderdelen De gedragscode Abusebestrijding bevat concrete normen op vijf onderdelen:– Beleid & proceduresJe hanteert een Abuse Policy (AP) en Acceptable Use Policy (AUP). Je maakt duidelijk naar afnemers wat wel en niet is toegestaan en wat er gebeurt bij overtredingen.– Know Your Customer (KYC)Procedures voor het verifiëren van afnemers. Ook bij betaling met cryptovaluta vindt verificatie plaats voor de eerste transactie.– Notice-and-Take-Down (NTD)Een werkbare procedure om meldingen te ontvangen, te beoordelen en waar nodig actie te ondernemen.– Meldingen opvolgenJe bent proactief: bij abusemeldingen neem je direct contact op met de afnemer. Bij ernstige abuse neem je direct maatregelen.– HandhavingBij langdurig of herhaald overtreden van je AUP schors je diensten of beëindig je contract.De gedragscodes worden jaarlijks herzien, zodat zij blijven aansluiten op nieuwe vormen van online abuse, technologische ontwikkelingen en veranderende wet- en regelgeving.Bron: Clean Networks

Opnieuw recordcijfers voor Nvidia, de chipleverancier waarop de meeste ai-servers in datacenters draaien. Voor het kwartaal dat eindigde in juli meldt Nvidia een omzet van 96,2 miljard dollar, 18 procent meer dan in het kwartaal daarvoor en 106 procent meer dan een jaar geleden. De omzet overtrof de verwachtingen van de analisten. Die hadden uitgekeken naar de resultaten van Nvidia omdat dat een graadmeter is van de gezondheid van de ai-sector. Nvidia ziet de vraag naar haar chips verder versnellen. Dat vooruitzicht temperde de vrees dat de investeringen in ai-infrastructuur te ver doorschieten en er straks overcapaciteit bij de ai-datacenters ontstaat.  Nvidia levert niet alleen chips maar financiert ook steeds vaker de gigantische ai-fabrieken waar deze halfgeleiders terechtkomen. Beleggers begonnen zich de afgelopen weken zorgen te maken dat Nvidia zich in de vinger snijdt met deze deals. Maar de fraaie kwartaalresultaten en optimistische prognoses over de omzetgroei in het boekjaar 2028 (70 procent meer omzet) zorgden voor een koersstijging van 4 procent.  De bruto-marge kwam uit op liefst 75 procent, ook al niet mis. De netto-winst bedroeg 59,7 miljard dollar tegen 28,4 miljard dollar in dezelfde periode een jaar eerder. Nvidia profiteert als geen ander van de ai-hausse.  Nvidia-topman Jensen Huang zei tijdens de presentatie van de kwartaalcijfers dat ai een omslagpunt heeft bereikt. ‘Het verricht nuttig werk. De tokens ervan zijn productief en winstgevend. Nu is rekenkracht omzet genereren. En de vraag neemt toe. Vorig jaar rond deze tijd was één enkel ai-lab de drijvende kracht achter de ontwikkeling; vandaag beleven we een gouden tijdperk van nieuwe ai-labs en startups, meerdere grensverleggende labs die parallel opschalen, een bloeiend ecosysteem van open modellen en fysieke ai die online komt – met een sterke impuls in de VS en de rest van de wereld. De uitbouw van de ai-infrastructuur is in volle gang.’ Nvidia’s Vera Rubin platform dat ai-servers aandrijft, zal de komende maanden in datacenters belanden van CoreWeave, Google Cloud, Microsoft Azure, Oracle Cloud Infrastructure en Nebius. Anders dan bij de vorige generatie ai-chips (Blackwell geheten) zijn er geen technische vertragingen. Vera Rubin is nu volledig operationeel is, zei Jensen Huang.

Vind je route naar een weerbare digitale keten op Cybersec Netherlands 2026Een organisatie kan kwetsbaar zijn voor een aanval via een leverancier. De vraag is niet alleen of een leverancier veilig is, maar ook hoe je die veiligheid gedurende de hele samenwerking beheerst. Op Cybersec Netherlands vind je antwoorden als je onderstaande route volgt langs workshops en stands.Dat maakt supply-chain security steeds belangrijker. Het gaat niet alleen om de selectie van leveranciers, maar ook om het beheersen van risico’s zodra systemen, data en processen met andere organisaties worden verbonden. Wie op 9 en/of 10 september naar Cybersec Netherlands 2026 in Jaarbeurs Utrecht gaat, kan die vraag vanuit verschillende invalshoeken bekijken. Van inzicht in apparaten en technische afhankelijkheden tot leveranciersrelaties, securityvalidatie en samenwerking. Samen vormen ze een route langs vijf manieren om de digitale keten weerbaarder te maken.Kom naar Cybersec Netherlands 2026!Wil je zelf ontdekken hoe je grip krijgt op supplychain-security?Registreer je voor Cybersec Netherlands 2026 op 9 en 10 september 2026 in Jaarbeurs Utrecht.Gebruik deze route als startpunt voor je bezoek.👉🏼 Registreer je gratis.Supply-chain security begint met de ongemakkelijke constatering dat een organisatie niet overal zelf controle over heeft. Leveranciers beheren systemen, software wordt ontwikkeld door externe partijen en digitale diensten draaien soms op infrastructuur van anderen. De vraag is daarom niet alleen of een leverancier veilig is, maar ook hoe je die veiligheid gedurende de hele samenwerking beheerst.Stap 1: breng ook apparaten en technologie van derden in kaartEen organisatie kan alleen grip houden op haar digitale keten wanneer duidelijk is welke apparaten en technologieën daadwerkelijk met de eigen omgeving zijn verbonden. Dat geldt niet alleen voor systemen die de organisatie zelf beheert. Ook onbekende of onvoldoende beheerde apparaten kunnen een aanvalspad vormen.De sessie ‘Via onbekend iot-device toegang tot 2000 servers: een real-life pentest case’ (9 september,14.00 – 14.30 uur, Masterclass theater 3) laat zien hoe groot de gevolgen daarvan kunnen zijn. Dirk Maij, chief technology officer bij Onyx Cybersecurity, bespreekt een praktijkcase waarin een onbekend iot-device uiteindelijk toegang gaf tot ongeveer tweeduizend servers.Audittrail sluit hier goed op aan als exposant (stand 11C024). De organisatie richt zich op inzicht en controle binnen digitale omgevingen. Welke apparaten zijn aanwezig, hoe zijn ze verbonden en welke risico’s ontstaan wanneer technologie buiten het directe beheer van de organisatie valt?Wat levert deze stop op?Een beter beeld van apparaten en technologie van derden die onderdeel zijn van je digitale keten en daarmee van mogelijke onbekende aanvalspaden.Stap 2: pak technische schuld en verouderde afhankelijkheden aanNiet ieder risico ontstaat doordat een organisatie iets onbekends over het hoofd ziet. Ook bekende systemen kunnen een probleem worden wanneer verouderde technologie, achterstallig onderhoud of technische schuld zich opstapelt.De sessie ‘The painful cost of ‘we’ll fix it later’: how cybercriminals exploit technical debt for profit’ (10 september, 14.45 – 15.05 uur, Mainstage) gaat precies daarover. Rebecca Lumley, strategic threat intelligence analyst, en Tom Moester, consultancy lead & commercial partnerships bij Hunt & Hackett, laten zien hoe technische schuld niet alleen een operationeel probleem is, maar ook door cybercriminelen kan worden uitgebuit. Uitgestelde verbeteringen kunnen zich uiteindelijk vertalen naar kwetsbaarheden, verouderde afhankelijkheden en grotere aanvalsmogelijkheden.DNV sluit als exposant goed aan bij deze stap (stand 11C051). Het houdt zich onder meer bezig met certificering, assurance en risicobeheersing en helpt organisaties risico’s binnen processen en systemen aantoonbaar te beheersen. Daarmee past het bij de vraag hoe technische risico’s structureel worden aangepakt.Wat levert deze stop op?Meer inzicht in de risico’s van technische schuld en een duidelijker beeld van welke verouderde systemen en afhankelijkheden niet langer kunnen worden genegeerd.Stap 3: maak security onderdeel van de leveranciersrelatieEen leverancier beoordelen voordat een contract wordt gesloten is belangrijk. Maar security moet vervolgens onderdeel blijven van de relatie. Dat wordt extra relevant wanneer leveranciers software of technologie leveren die zelf weer onderdeel wordt van bedrijfskritische processen.De sessie ‘Preparing for the Cyber Resilience Act: EU funding and ready-to-use solutions’ (10 september, 14.00 – 14.30 uur,Stronger Together Partner Dome 7) sluit hierop aan. De Cyber Resilience Act legt volgens Nina Huijberts, adviseur bij NCC Nederland, nieuwe eisen op aan de cybersecurity van producten met digitale elementen.Qensora past goed bij deze stap als exposant (stand 11B028). De organisatie richt zich op cybersecurity en helpt organisaties onder meer met het beoordelen en beheersen van securityrisico’s. Daarmee sluit Qensora aan bij de praktische vraag hoe organisaties security niet als een eenmalige leverancierscheck moeten behandelen, maar als onderdeel van de hele relatie.Wat levert deze stop op?Een beter beeld van de securityverantwoordelijkheid binnen leveranciersrelaties en van de manier waarop nieuwe Europese regelgeving die verantwoordelijkheid verder vormgeeft.Stap 4: test of risico’s in de keten daadwerkelijk beheersbaar zijnSecurityafspraken en risicoanalyses zijn waardevol, maar uiteindelijk moet blijken of beveiligingsmaatregelen ook standhouden wanneer iemand ze daadwerkelijk probeert te omzeilen. Dat geldt voor de eigen organisatie, maar net zo goed voor onderdelen van de digitale keten.De sessie ‘Always under attack: turning purple teaming into continuous security validation’ (9 en 10 september, 12.30 – 13.00 uur, Masterclass theater 2) van Joey Verleg, security engineer bij Crimson7, sluit hierop aan. Purple teaming brengt aanvallende en verdedigende securityteams samen om beveiligingsmaatregelen continu in de praktijk te valideren. Zo wordt sneller zichtbaar waar verdediging en werkelijkheid uit elkaar lopen.Crimson7 zelf sluit hier natuurlijk goed op aan als exposant (stand 11C015). De organisatie richt zich op cybersecurity en securitytesting en past daarmee bij de gedachte achter deze stap. Het gaat niet alleen om de vraag of een leverancier aan beveiligingseisen voldoet, maar ook of de maatregelen daadwerkelijk bestand zijn tegen een aanval.Wat levert deze stop op?Meer zekerheid dat beveiligingsmaatregelen niet alleen op papier werken, maar ook in de praktijk worden getest en verbeterd.Stap 5: versterk de keten door samenwerkingEen digitale keten bestaat uit meerdere organisaties die van elkaar afhankelijk zijn. Geen enkele organisatie kan alle risico’s zelfstandig oplossen. Informatie delen, ervaringen uitwisselen en gezamenlijk leren zijn daarom belangrijke onderdelen van cyberweerbaarheid.De sessie ‘The new NCSC and increasing national cyber resilience through public private collaboration’ (9 september, 13.05 – 13.25 uur, Mainstage) sluit daar direct op aan. Eefje Zents, chief relations officer bij het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC), bespreekt hoe het NCSC samenwerkt met verschillende stakeholders om kennisdeling en cyberweerbaarheid te vergroten. Voorbeelden als het Anti Phishing Shield en het Cyber Resilience Network laten zien hoe publieke en private partijen gezamenlijk aan weerbaarheid kunnen werken.Dat perspectief is ook relevant voor supply-chain security. Een kwetsbaarheid bij één partij kan gevolgen hebben voor meerdere organisaties in dezelfde keten. Door kennis en ervaringen te delen, kunnen organisaties niet alleen hun eigen risico’s beter begrijpen, maar ook bijdragen aan de weerbaarheid van de keten als geheel.Security Delta (HSD) is betrokken bij deze stap (stand 11C024). Het samenwerkingsverband brengt bedrijven, overheden en kennisinstellingen bij elkaar rond cybersecurity. Daarmee vormt het een logische laatste stop van de route, want de weerbaarheid van een keten wordt niet alleen bepaald door individuele maatregelen, maar ook door de bereidheid om kennis en verantwoordelijkheid te delen.Wat levert deze stop op?Een bredere kijk op supply-chain security. Niet iedere organisatie hoeft ieder risico alleen op te lossen, zolang partijen kennis delen en de keten als geheel sterker maken.Keten zo sterk als het inzicht erinWie deze route volgt, ziet dat supply-chain security veel verder gaat dan een vragenlijst voor leveranciers. Het begint met inzicht in apparaten en technologie van derden en vraagt vervolgens om het aanpakken van technische schuld, structurele leveranciersafspraken en voortdurende securityvalidatie. Samenwerking maakt die aanpak compleet.Een digitale keten wordt niet weerbaar doordat alle risico’s verdwijnen, maar doordat afhankelijkheden zichtbaar en risico’s beheersbaar worden. Het doel is om afhankelijkheden zichtbaar te maken, risico’s beheersbaar te houden en snel te kunnen handelen wanneer er toch iets misgaat. Wie dat goed organiseert, maakt niet alleen zijn eigen organisatie sterker, maar ook de keten waarvan die organisatie afhankelijk is.Kom naar Cybersec Netherlands 2026!Wil je zelf ontdekken hoe je grip krijgt op supplychain-security?Registreer je voor Cybersec Netherlands 2026 op 9 en 10 september 2026 in Jaarbeurs Utrecht.Gebruik deze route als startpunt voor je bezoek.👉🏼 Registreer je gratis.

Meta treft een schikking van maximaal 16,68 miljard dollar met Amerikaanse staten over de vermeend verslavende werking van Facebook en Instagram op jongeren. Het technologieconcern gaat de platforms bovendien aanpassen met gebruikslimieten en strengere nachtelijke blokkades. Gezien de veel hogere potentiële schadeclaims die lagen te wachten, lijkt Meta daarmee financieel relatief goed weg te komen. De zaak werd aangespannen door 29 Amerikaanse staten. Zij beschuldigen Meta ervan Facebook en Instagram bewust zo te hebben ontworpen dat kinderen en tieners er langdurig op blijven. Ook zou het bedrijf gebruikers hebben misleid over de veiligheid van zijn platforms en zonder toestemming persoonsgegevens van minderjarigen hebben verzameld. Meta ontkent de beschuldigingen. De schikking voorkomt een langdurig proces waarin de staten volgens eerdere inschattingen tientallen tot honderden miljarden dollars hadden kunnen eisen. Meta betaalt maximaal 16,68 miljard dollar, verspreid over tien jaar. Ongeveer 5,3 miljard dollar daarvan is voorwaardelijk: dit bedrag is afhankelijk van vergelijkbare afspraken met YouTube en TikTok. Meta verwacht daarnaast circa tien miljard dollar aan juridische kosten. Daar staat tegenover dat Meta zijn platforms ingrijpend moet aanpassen. Voor tieners komen standaard dagelijkse gebruikslimieten en nachtelijke blokkades. Ook worden leeftijdscontroles, ouderlijk toezicht en maatregelen tegen ongewenste content aangescherpt. De overeenkomst bevat geen erkenning van schuld en moet nog door een rechter worden goedgekeurd. Uit de lucht De schikking komt niet uit de lucht vallen. In New Mexico, een zuidelijke staat grenzend aan Mexico, werd Meta eerder dit jaar al veroordeeld tot in totaal 942 miljoen dollar wegens het misleiden van consumenten over de veiligheid van Facebook en Instagram en het schaden van het welzijn van kinderen. Daarnaast lopen nog duizenden vergelijkbare zaken tegen Meta en andere sociale platforms. Ook in Europa ligt Meta onder vuur. De Europese Commissie stelde onlangs voorlopig vast dat het ontwerp van Instagram en Facebook mogelijk in strijd is met de Digital Services Act. Daarbij kijkt Brussel naar eindeloos scrollen, automatisch afspelen, pushmeldingen en gepersonaliseerde aanbevelingen. Meta kan nog op de voorlopige bevindingen reageren.

In cybersecurity automatiseert ai steeds meer van het instapwerk, juist de taken waarmee junioren ooit het vak leerden. Dat zet de toevoer van nieuw talent onder druk, terwijl organisaties hun teams van bovenaf opnieuw opbouwen met schaarse senioren. Niet het aantal mensen, maar hun vaardigheden bepalen voortaan de arbeidsmarkt.Jarenlang luidde de cybersecuritysector dezelfde noodklok: er zijn te weinig mensen. Dat verhaal is ingehaald door de praktijk. Bedrijven die jarenlang vergeefs naar mensen zochten, ontdekken nu dat het echte gat ergens anders zit. Het simpele werk verdwijnt naar de machine: het uitpluizen van meldingen, het wegstrepen van loze alarmen, de eerste blik op een incident. Precies dat neemt ai nu over. De taken die overblijven, vragen om mensen met meer kennis, ervaring en oordeel.De leerschool verdwijnt‘Als er onvoldoende professionals zijn die de basisvaardigheden leren, hebben we straks geen senioren en experts meer’, zei James Lyne, ceo van SANS Institute, tijdens de presentatie van hun jaarlijkse Cybersecurity Workforce Report op RSAC in San Francisco eerder dit jaar. Het instapwerk in cybersecurity was de plek waar junioren het vak onder de knie kregen. Door duizenden meldingen te beoordelen, leerden ze patronen herkennen en een aanval doorzien. Verdwijnt dat werk, dan verdwijnen ook de eerste treden van de carrièreladder. ‘Het echte risico is niet de ai zelf. Het is dat we ai inzetten om die groeipaden weg te automatiseren in plaats van ze te versnellen’, zegt Jay Bhalodia, security customer success leader bij Microsoft Federal, in het SANS-rapport.Organisaties lossen het gat voorlopig op door ervaren mensen van buiten aan te trekken in plaats van ze zelf op te leiden. Maar die schaarse senioren zijn nauwelijks te vinden: meer dan de helft van de seniorfuncties kost organisaties langer dan een halfjaar om in te vullen, blijkt uit het SANS-onderzoek.Ai wast bezuinigingen witToch is voorzichtigheid op zijn plaats met de conclusie dat ai de banen inpikt. Volgens Rob T. Lee, chief ai officer bij SANS Institute groeien teams vooral nauwelijks doordat budgetten al jaren stagneren, niet door ai. Bedrijven die ontslagen aan ai toeschrijven, verbergen daarmee vaak een gewone bezuiniging. En het oude verhaal over een gigantisch tekort aan beveiligers klopt volgens hem niet. Hij zocht jarenlang naar de openstaande vacatures die het veelbesproken tekort aan cybersecuritymensen zouden moeten verklaren, maar kon ze niet vinden. ‘Vraag een ciso met tien mensen hoeveel hij er echt nodig heeft om zijn werk goed te doen, en hij zegt dertig. Zo is dat getal ontstaan’, zegt Lee.Wat ai wél doet, is werk verschuiven in plaats van mensen vervangen. ‘Ik zie ai als een netto positief voor de capaciteiten van het personeel’, aldus Lee. Onderzoek van securitybedrijf Exabeam bevestigt dat beeld: negen op de tien securityleiders zegt dat ai hun operaties al verbetert of dat dit jaar nog gaat doen. De voornaamste gebieden zijn dreigingsdetectie, productiviteitswinst voor het team en geautomatiseerde incidentrespons. Het gaat er niet om mensen te schrappen, maar het werk te verbeteren en efficiënter te doen. De security-analist gaat zo van zelf elke taak uitvoeren naar het aansturen en controleren van de techniek.Dat telt extra voor organisaties die een groot securityteam simpelweg niet kunnen betalen. ‘Neem waterleiding- en nutsbedrijven’ zegt Lee. ‘Die kunnen zich geen uitgebreid securityteam veroorloven. Maar als je ai-agents kunt inzetten om aanvallen te detecteren met het budget van één medewerker, dan lost ai dat probleem op.’ Daar is het geen bedreiging, maar de enige manier om mee te komen.Ouderwetse oplossingMaar ai lost alleen het capaciteitsprobleem op, niet het opleidingsprobleem. Hoe een sector nieuwe professionals kweekt als het instapwerk is verdwenen, is een vraag die andere vakgebieden al lang geleden hebben beantwoord. Zo doorlopen artsen coassistentschappen voordat ze zelfstandig patiënten zien. Advocaten beginnen als stagiair en leren het vak van binnenuit. Lee vindt dat cybersecurity dat ook gewoon moet doen. ‘We zijn niet de unieke uitzondering die we soms denken te zijn’, zegt hij. Gestructureerde begeleiding en interne leertrajecten zijn veruit de effectiefste manier om mensen te ontwikkelen, blijkt uit het SANS-onderzoek.In een markt waar vaardigheden het schaarse goed zijn, is behoud net zo urgent als doorstroom. Bijscholen pakt allebei aan. Burn-out is een van de voornaamste redenen waarom securitymensen vertrekken, blijkt uit hetzelfde onderzoek. Niet verrassend: wie vastloopt in hetzelfde routinewerk zonder perspectief, brandt op. Doorlopend leren doorbreekt dat. Mensen die merken dat ze ergens naartoe werken, haken minder snel af. Toch heeft maar een kwart van de organisaties een helder loopbaanpad voor het securityteam. Wie dat verwaarloost, verliest mensen niet alleen aan burn-out, maar ook gewoon aan een beter aanbod van de concurrent.Nederlandse situatieNederlandse organisaties zijn beduidend voorzichtiger met ai in security dan organisaties elders. Slechts dertig procent zegt dat ai hun beveiliging nu al verbetert, tegen 46 procent wereldwijd, blijkt uit het Exabeam-onderzoek. Nederlands geld gaat eerder naar het moderniseren van verouderde systemen dan naar ai voor de securityafdeling zelf.Toch is dat geen teken van achterstand. In Europa is het tekort aan mensen juist relatief beperkt: slechts eenderde van de organisaties mist de juiste mensen en vaardigheden, meldt het World Economic Forum in zijn Global Cybersecurity Outlook. Het probleem is hier niet te weinig handen, maar te weinig actuele kennis. De Europese regelgeving jaagt die verschuiving aan: NIS2 en DORA verplichten organisaties tot nieuwe specialismen, en wie die inhaalslag niet maakt, loopt al snel achter de feiten aan.Daarmee verandert ook de waarde van de herkomst van een professional. Een diploma of een lange staat van dienst zegt steeds minder; aantoonbare en actuele kennis steeds meer. Lyne: ‘Cybersecurityprofessionals die ai gebruiken, vervangen waarschijnlijk degenen die dat niet doen.’ Werkgevers kijken dan ook steeds vaker naar wat iemand echt kan dan naar papieren.Tegelijk ontstaan er rollen die drie jaar geleden nog niet bestonden. Specialisten in het veilig inzetten van ai, red teamers die ai-systemen aanvallen om zwakke plekken te vinden, experts die deepfakes herkennen en bestrijden. Ingenieurs die organisaties begeleiden bij de overstap naar encryptie die bestand is tegen quantumcomputers. Dat is geen toekomstmuziek; bedrijven werven daar nu al actief op. Het WEF rekent netwerk- en securitykennis tot de snelst groeiende vaardigheden richting 2030.Organisaties die nu alleen ervaren mensen binnenhalen en het instapwerk wegautomatiseren, planten de kiem voor het tekort van morgen. Het talent dat over vijf jaar die nieuwe rollen moet invullen, krijgt nergens de kans om het vak te leren. Lee: ‘Voor de mensen die je nu in dienst hebt, moet je voortdurend manieren vinden om hun vaardigheden te vergroten, hen bij te scholen en nieuwe rollen te geven naarmate het vakgebied verandert.’ Wie dat niet doet, levert straks zijn beste mensen in bij een concurrent die hen die kans wél biedt.