computable

99 nieuwsberichten gevonden
Delftse QuantWare bouwt grootste quantumprocessor-fabriek
3 weken
QuantWare uit Delft haalt 152 miljoen euro op om ’s werelds krachtigste quantumprocessoren te bouwen in Nederland. De Prinsenstad krijgt een Kilofab, de grootste open-architectuur-quantumprocessor-fabriek ter wereld. Deze processoren moeten het mogelijk maken quantumcomputers op industriële schaal te maken. Het is de bedoeling om vanuit Nederland de wereldmarkt te bedienen met echte krachtpatsers op gebied van ‘quantum-computing’. Nieuwe grote investeerders als Intel Capital, het aan de CIA gelieerde In-Q-Tel en ETF Partners springen aan boord bij het bedrijf dat vijf jaar geleden werd opgericht door onderzoekers van de TU Delft en QuTech. Ook bestaande investeerders als Forward.one, het Invest-NL Deep Tech Fund, InnovationQuarter Capital, Ground State Ventures en Graduate Ventures pompen er extra geld in.  Naar verluidt slaagde nog nooit een Nederlands techbedrijf erin zo’n grote Series-B-financiering binnen te halen. Zo’n tweede grote financiering komt na de startfinanciering als is bewezen dat een innovatie werkt. Commerciële quantumprocessoren Het Delftse bedrijf, een afsplitsing van QuTech, is in vijf jaar uitgegroeid tot ‘s werelds grootste leverancier van commerciële quantumprocessoren. Kike Mirales (Intel Capital) legt uit wat QuantWare zo bijzonder maakt: ‘Bij supergeleidende quantumcomputers wordt de schaalbaarheid steeds meer beperkt door routing, verpakking en produceerbaarheid – niet alleen door het ontwerp van de qubits.’  Volgens de Intel-expert zag QuantWare dat al vroeg in. De beide oprichters Matt Rijlaarsdam en Alessandro Bruno ontwikkelden de VIO-architectuur om dit probleem aan te pakken. ‘Deze QPU-architectuur is ontworpen om belangrijke knelpunten in supergeleidende QPU’s weg te nemen, met een roadmap naar processoren van 10.000 qubits in 2028 en een potentieel van vele malen hoger daarna.’  Schaaloplossing Maar VIO (Vector–Instruction–Operator) is niet alleen een tool voor QuantWare om zijn groeiende activiteiten rond QPU (Quantum Processing Unit) verder op te schalen. VIO is ontworpen als de eerste horizontale schaaloplossing voor het ecosysteem, waardoor teams overal ter wereld van deze architectuur kunnen profiteren zonder dat er één geïntegreerde stack nodig is’, aldus Mirales. Opschaling van ‘quantum processing units’ op een chip behoort tot de grootste uitdagingen in de quantumwereld. Een jaar geleden kreeg QuantWare een financiering van 20 miljoen euro om deze techniek verder te ontwikkelen, naar nu blijkt met veel succes.
Gartner: overstap naar mainframe soms goedkoper dan bij VMware blijven
3 weken
Broadcom wil met VMware Cloud Foundation de private cloud-markt domineren. Maar terwijl het bedrijf zijn vlaggenschipproduct verder uitbouwt, wijst analistenbureau Gartner op een onverwachte concurrent: de IBM-mainframe. Volgens Alessandro Galimberti, vice president analyst bij Gartner, hebben meerdere organisaties berekend dat een overstap van VMware naar een IBM-mainframe financieel voordeliger uitvalt dan de nieuwe licentiestructuur van Broadcom te aanvaarden. Die nieuwe structuur verplicht klanten praktisch om het volledige Cloud Foundation-pakket af te nemen. ‘Ik was zelf verrast dat deze businesscases kloppen’, zegt Galimberti aan The Register, ‘maar onder bepaalde omstandigheden maakt een mainframe gewoon meer zin.’ Mainframe niet dood Galimberti ziet de mainframe als bijzonder geschikt voor organisaties met grote vloten Linux-VM’s, typisch tussen de 500 en 700 stuks. Hij raadt het mainframe evenwel niet voor alle toepassingen aan. Bedrijfskritische toepassingen, die de komende tien jaar waarschijnlijk niet veel zullen veranderen, zijn volgens hem het meest geschikt voor mainframes. Net als Linux-toepassingen, omdat het open-sourcebesturingssysteem op IBM-hardware draait.De analist vindt dat het idee dat mainframes dood zijn al tientallen jaren bestaat. Hij vindt wel dat consultants migraties weg van mainframes te lang als gegarandeerde succesverhalen hebben verkocht, waarbij ze de complexiteit van zo’n overstap onderschatten. Cloud Foundation groeit, maar traag Ondertussen kondigt VMware versie 9.1 van Cloud Foundation aan, met verbeterde geheugenoptimalisatie, betere opslagcompressie voor ai-workloads en ondersteuning voor AMD Instinct MI350 GPU’s. Het bedrijf meldt meer dan 2.000 implementaties van VCF 9 (= VMware Cloud Foundation) in één jaar, naar eigen zeggen de snelste adoptie ooit voor een VMware-product. Toch nuanceert die vaststelling zichzelf meteen: vóór de overname door Broadcom telde VMware meer dan 350.000 klanten. Minder dan één procent heeft tot nu toe de overstap naar Cloud Foundation gemaakt.Bij Broadcom rekenen ze er bij monde van VCF-marketingverantwoordelijke Prashanth Shenoy op dat de groeiende behoefte aan on-premises ai-infrastructuur meer klanten richting VCF zal duwen. En dat vanwege kosten, regelgeving en beveiligingsoverwegingen. Of die klanten vanuit het mainframe-kamp komen, is zeer de vraag. Gartner verwacht intussen dat tegen 2030 slechts tien procent van de mainframe-gebruikers de overstap naar een ander platform wil maken. De mainframe is dus niet dood. Meer zelfs: Broadcom heeft hem onbedoeld nieuw leven ingeblazen.
Kort: ‘Ai-ontslagen’ betekenen zelden hoger rendement, ai moet maak­in­du­strie verslimmen (en meer)
3 weken
In dit nieuwsoverzicht: Gartner waarschuwt voor ‘ai-ontslagen’, schoonmaakrobots in opmars, Mastercard en Rabobank voeren succesvolle betaling via ai-agent uit, Techleap krijgt andere organisatie en pilot moet ai-inzet in maakindustrie versnellen. Minder personeel door ai leidt niet tot meer rendement Investeren in autonome bedrijfsvoering met ai én personeel ontslaan, betekent niet automatisch dat resultaten verbeteren. Dat stelt Gartner op basis van onderzoek onder 350 internationale executives. Volgens het analistenbureau meldt circa tachtig procent van de organisaties met autonome technologieën een afname van het personeelsbestand. Opvallend is dat deze reducties nauwelijks samenhangen met een hogere return on investment. Gartner concludeert dat bedrijven met betere resultaten juist investeren in vaardigheden, rollen en governance rond ai. Technologieën zoals ai-agents en robotic process automation verschuiven werk, maar vervangen mensen niet volledig. Op langere termijn verwacht Gartner zelfs dat autonome bedrijfsvoering leidt tot meer werkgelegenheid. Door groeiende ai-investeringen en nieuwe rollen zou de technologie tussen 2028 en 2029 per saldo banen creëren. Gom sluit zich aan bij NLrobotics Schoonmaakbedrijf Gom gaat een partnerschap aan met NLrobotics. Met deze stap wil het bedrijf robotisering verder opschalen en structureel integreren in zijn dienstverlening. Gom – onderdeel van Facilicom Groep, een van de grotere schoonmaakorganisaties van ons land – zet momenteel circa honderd schoonmaakrobots in op locaties als kantoren, scholen en industriële omgevingen. De samenwerking met NLrobotics biedt toegang tot een breed ecosysteem van technologiepartners en kennisinstellingen, waardoor nieuwe toepassingen sneller zijn te ontwikkelen. Volgens de partijen markeert de samenwerking een verschuiving van experiment naar grootschalige inzet. Robotisering moet bijdragen aan consistente kwaliteit en efficiënter gebruik van personeel in een krappe arbeidsmarkt. De komende jaren richt Gom zich op verdere standaardisatie en opschaling van robottoepassingen. Eerste ai-betaling in Nederland geslaagd Mastercard en Rabobank hebben voor het eerst in Nederland een betaling uitgevoerd via een ai-agent. De pilot markeert een stap richting transacties die volledig binnen ai-omgevingen plaatsvinden, zonder tussenkomst van webshops. In de proef boekte een ai-agent op basis van een gebruikersprompt een ervaring via Priceless.com, waarbij de betaling werd afgehandeld met een Rabobank-creditcard. De technische verwerking verliep via PayOS en Mastercard Agent Pay, waarbij kaartgegevens afgeschermd blijven. De toepassing moet consumenten in staat stellen direct binnen ai-assistenten aankopen te doen. Volgens de betrokken partijen staan veiligheid, transparantie en gebruikerscontrole centraal. De ontwikkeling past binnen de bredere strategie van Mastercard om ai en tokenisatie (het proces waarbij gevoelige gegevens worden vervangen door een unieke code) in betalingen verder te integreren. Techleap hervormt en splitst publiek-private activiteiten Techleap kent sinds deze maand een nieuwe organisatiestructuur, waarbij publieke en private activiteiten worden gescheiden in twee entiteiten. De aanpassing volgt op een besluit van het ministerie van Economische Zaken om delen van de organisatie te privatiseren. De nieuwe opzet bestaat uit Techleap Deeptech & Ecosystem, gefinancierd door de overheid en gericht op deeptech-innovatie, en Stichting Techleap, die zonder subsidie opereert en zich richt op de community en een nieuwe ai-hub. Beide onderdelen blijven samenwerken binnen één ecosysteem. Met de herstructurering wil Techleap, dat onder leiding staat van Constantijn van Oranje, meer focus en slagkracht creëren in het ondersteunen van startups en scale-ups. Tegelijkertijd vertrekt managing director Maarten Cleeren, die een rol speelde in de ontwikkeling van de organisatie. Pilot moet ai-inzet in maakindustrie versnellen Non-profitorganisatie Kickstartai start samen met Goma, het ministerie van Economische Zaken, ondernemersorganisatie FME en Koninklijke Metaalunie een pilot om productieprocessen in de maakindustrie slimmer te organiseren met ai. De proef vindt plaats bij Goma, een familiebedrijf in de metaalbewerking, en richt zich op een ai-oplossing voor productieplanning, die naar verwachting eind dit jaar operationeel wordt. Aanleiding zijn stijgende energiekosten, netcongestie en personeelstekorten. Binnen de pilot onderzoeken de partijen hoe ai kan bijdragen aan efficiënter energiegebruik en voorspelbare productiekosten. Momenteel worden data verzameld en het productieproces geanalyseerd. De initiatiefnemers willen met het project aantonen dat ai-toepassingen niet alleen experimenteel zijn, maar concreet inzetbaar en opschaalbaar binnen de sector.
Rechter kan verlenging DigiD-contract nog tegenhouden
3 weken
Drie burgers uit de activistische hoek die anoniem willen blijven, doen woensdag een uiterste poging om via de rechter te voorkomen dat de Staat het contract verlengt met Solvinity voor de ondersteuning van het Picard-platform. Op dat platform draaien voorzieningen zoals DigiD en MijnOverheid. Die voorzieningen mogen volgens het trio eisers niet onder de Amerikaanse invloedssfeer komen. Dat zou kunnen gebeuren als de Amerikaanse dienstverlener Kyndryl het voornemen tot overname van het Nederlandse Solvinity doorzet.  Woensdag zal mr. R. Sharaf (Adelmeijer Hoyng Advocaten) in een kort geding voor de Haagse rechtbank eisen dat de Staat wordt verboden de overeenkomst te verlengen. Logius, de it-dienst van het ministerie van BZK, heeft tot 6 mei de tijd om de optie tot verlenging met twee jaar niet te lichten.  Sharaf noemt de verlenging met Solvinity onrechtmatig. Volgens hem leidt dit ertoe dat (gevoelige) persoonsgegevens van een groot aantal burgers toegankelijk worden voor de Amerikaanse autoriteiten. Dit levert strijd op met het privacyrecht, vindt Sharaf. Eisers dreigen daarnaast schade te lijden bij verlenging van de overeenkomst. Staatssecretaris Eric van der Burg (BZK) meent dat het niet mogelijk is om voor augustus aanstaande over te stappen naar een andere partij zonder dat hierbij de continuïteit en veiligheid van de dienstverlening van Logius in gevaar komt. De Tweede Kamer wacht nog op een onderbouwing hiervan. Het kabinet heeft al laten weten de verlenging door te zetten, tegen de wens van een meerderheid in de Tweede Kamer. Tot de verlenging had het ministerie van BZK al eind maart besloten. De petitie ‘Houd DigiD in Nederland’ is inmiddels meer dan 4550 keer ondertekend.
Ai als snelste penetratietester ter wereld, met opensource als achterpoort
3 weken
Wat een team ervaren beveiligingsexperts een jaar kost, zou een ai-model intussen in minder dan drie weken kunnen klaren. Die toegenomen snelheid heeft alvast gevolgen voor organisaties en hun beveiligingsaanpak. ‘De tijd van wekelijkse scans is voorbij.’Dat is de conclusie van nieuw onderzoek van Unit 42, de onderzoekstak van Palo Alto Networks. Aanleiding is onder meer de opkomst van krachtige nieuwe ai-modellen zoals Mythos van Anthropic, die uitzonderlijk sterk presteren op het vinden van beveiligingslekken. Met name in opensourcesoftware, die overigens in vrijwel elke bedrijfsapplicatie verweven zit. De onderzoekers testten de nieuwste ai-modellen op hun vermogen om kwetsbaarheden op te sporen en te misbruiken. Het resultaat is volgens de onderzoekers verontrustend: de ai leest broncode, identificeert fouten en bouwt werkende aanvallen volledig zelfstandig.Bijzonder gevaarlijk is hierbij het vermogen om kleinere lekken te combineren tot grotere aanvalspaden. In één test koppelde de ai twee fouten van gemiddelde ernst aan een minder ernstige fout, samen goed voor een kritieke aanval. ‘Het is net dat soort combinaties dat voor menselijke onderzoekers enorm tijdrovend is om te ontdekken’, klinkt het bij de onderzoekers. Van N-days naar N-hours In cybersecurity bestaat het begrip N-day: een bekend lek waarvoor een patch bestaat, maar die nog niet overal is doorgevoerd. Traditioneel hadden aanvallers dagen tot weken om dat venster te misbruiken. Ai dringt die marge terug tot uren.Securityspecialisten spreken vandaag niet meer van N-days maar van N-hours. In de snelste gedocumenteerde gevallen hadden aanvallers amper 72 minuten nodig om van eerste toegang tot het stelen van bedrijfsdata te gaan. Vorig jaar was dat nog bijna vijf uur. Aanvallen verlopen vandaag vier keer sneller dan een jaar geleden. Drie aanbevelingen Tegelijk verlaagt ai de drempel voor minder ervaren hackers. Wat vroeger jarenlange expertise vergde, lukt nu met een fractie van die kennis. Unit 42 verwacht dan ook een forse toename van zowel zero-day- als N-day-aanvallen in de komende maanden.Vooral de snelheid waarmee aanvallers opereren, is opvallend, vindt ook Jesper Olsen, cso Northern Europe bij Palo Alto Networks. ‘Organisaties die hun detectie- en reactietijd vandaag niet in minuten meten, lopen een groot risico.’Concreet raadt Olsen bedrijven drie dingen aan: ‘Automatiseer het patchen van bekende lekken zodat de N-day-kloof zo klein mogelijk wordt, breng in kaart welke opensourcecomponenten in je software zitten en monitor die actief, en investeer in detectiesystemen die in realtime werken’, somt hij op. ‘De tijd van wekelijkse scans is voorbij.’
Migreren naar soevereine it? Kijk voor budget eerst naar je bestaande contracten
3 weken
In de rubriek De Overstap gidst de doorgewinterde ict‑journalist Robbert Hoeffnagel de ict-pro en -beslisser naar alternatieve zakelijke oplossingen. Deel 4: van slimmer contractmanagement en soevereine cloudkeuzes tot praktische tools en Europese samenwerkingsinitiatieven. Digitale soevereiniteit is geen abstract begrip meer dat alleen in beleidsstukken rondzingt. In gesprekken met it-managers, cio’s en bestuurders komt het onderwerp inmiddels steevast op tafel. Vaak al binnen de eerste tien minuten. De vragen die volgen zijn opvallend consistent: waar begin je met zo’n ingrijpende transitie en – minstens zo belangrijk – hoe financier je die? Dat tweede vraagstuk – het vrijmaken van budget – kreeg voor mij onlangs een interessante invalshoek. Tijdens een gesprek met Harry Arends kwam een oplossing voorbij die minder complex is dan je misschien zou denken. Geen grootschalige reorganisaties of strategische herprioritering, maar iets veel directers: beter onderhandelen over bestaande it-contracten. Volgens Arends betalen veel organisaties structureel (veel) te veel voor softwarelicenties en it-diensten. Niet omdat ze onzorgvuldig inkopen, maar omdat ze simpelweg onvoldoende zicht hebben op wat ‘normaal’ is in de markt. ‘Als je met de juiste informatie het gesprek met leveranciers aangaat, kun je vaak al snel 8 tot 10 procent besparen op je it-budget’, vertelt hij. In enterprise-omgevingen, waar contracten al snel miljoenen euro’s vertegenwoordigen, loopt dat bedrag snel op. Arends werkt bij Green Cabbage, een adviesbureau dat zich specialiseert in het analyseren van it-contracten. Hun aanpak is gebaseerd op iets wat in andere sectoren al langer gebruikelijk is, maar in it nog verrassend weinig gebeurt: benchmarking. Door grote aantallen contracten te verzamelen en te vergelijken, ontstaat een gedetailleerd beeld van marktprijzen en voorwaarden. De impact van een benchmark kan aanzienlijk zijn. Organisaties leveren hun contracten aan, die, eenmaal anoniem gemaakt, vervolgens regel-voor-regel worden afgezet tegen een uitgebreide benchmark. Dat maakt zichtbaar waar afwijkingen zitten: hogere tarieven, minder gunstige voorwaarden of onverwachte clausules. “Het gaat dan echt om serieus geld”, aldus Arends. De rol van partijen als Green Cabbage blijft daarbij bewust beperkt. Zij leveren de analyse en de onderbouwing, maar het gesprek met de leverancier moet de organisatie zelf voeren. Dat gesprek verandert echter wezenlijk als je beschikt over concrete vergelijkingsdata. Niet langer gebaseerd op aannames, maar op wat andere organisaties daadwerkelijk betalen en afspreken. Interessant is hoe deze aanpak raakt aan het bredere soevereiniteitsvraagstuk. Waar die discussie vaak begint bij technologiekeuzes – hyperscalers versus Europese aanbieders, closed source versus open source – laat Arends zien dat de financiële kant minstens zo bepalend is. Zonder budget blijft elke strategie immers steken in theoretische bespiegelingen. Volgens hem ontstaat er bij steeds meer organisaties inmiddels een tweesporenbeleid. Enerzijds wordt in kaart gebracht welke processen en systemen echt cruciaal zijn voor de bedrijfsvoering. Denk aan kernapplicaties, data-infrastructuren en integraties die direct impact hebben op de continuïteit. Juist daar ligt de focus voor migratie naar meer soevereine alternatieven, zoals Europese cloudomgevingen of opensource-oplossingen. Het andere spoor – de minder cruciale applicaties en contracten – kan daarbij een belangrijke rol spelen door financiële ruimte vrij te spelen. Overheid kiest voor eigen weblocatie voor hosten van broncode De problemen die Github en Gitlab kunnen opleveren als het om digitale soevereiniteit gaat, is geen nieuw thema in deze rubriek. Daarom is het een slimme en principiële zet van de Nederlandse overheid om nu zelf het heft in handen te nemen. Met de lancering van code.overheid.nl, een eigen, zelfgehoste omgeving voor opensource-software, toont Nederland dat digitale autonomie geen loze kreet hoeft te zijn. Door te kiezen voor Forgejo, een volledig vrije en zelfstandige oplossing, zet de overheid niet alleen een technisch alternatief neer, maar geeft het ook een duidelijk signaal: wie zijn eigen code en data wil beschermen, moet zelf de regie voeren. Een voorbeeld dat navolging verdient, zou ik zeggen. Supersnel (en gratis) bestanden uitwisselen Wie zoals ik uit het Apple-wereldje komt, is gewend aan supersoepele manieren om bestanden uit te wisselen tussen bijvoorbeeld een iPhone en een MacBook. Gaan we echter weg uit zo’n ecosysteem naar bijvoorbeeld een mix van iPhone, Android-tablet en Linux-laptop, dan wordt het uitwisselen van files ineens een stuk ingewikkelder. Althans, dat lijkt het in eerste instantie. Er zijn echter wel degelijk allerlei oplossingen die vaak verrassend goed werken. Zo is in de Linux-wereld KDE Connect populair. Het is een app die je op al je apparaten installeert (ook Windows, iOS en Android). Vervolgens kun je van het ene systeem bestanden overzetten naar het andere. Maar ja, dat is toch weer een extra app. Een andere oplossing is bestanden naar jezelf emailen. Heb ik ook een tijdje gedaan en ik geef toe: het werkt prima, maar was op termijn toch best omslachtig. Ook file sharing via bijvoorbeeld Nextcloud kan natuurlijk, maar ook dat vraagt weer om een extra app op de telefoon en tablet. Of het mijn definitieve keuze wordt, zal de tijd leren, maar vooralsnog ben ik best wel gecharmeerd van SnapDrop.net. Dat werkt volledig in de browser en maakt het uitwisselen van bestanden heel eenvoudig. Belangrijk is wel dat zowel beide apparaten aan hetzelfde wifi-netwerk zijn gekoppeld. Je uploadt bij het ene apparaat de bestanden via de browser, waarna je in de browser op het andere apparaat een melding krijgt dat een apparaat bestanden wil aanleveren en of je dat apparaat vertrouwt. Simpel, maar zeer effectief. Bundelen van krachten Laatst raakte ik tijdens het kijken naar een hockeywedstrijd van een van mijn dochters aan de praat met een andere ouder. Hij bleek actief in de wereld van cybersecurity, cloud en it-infrastructuur voor banken. Hij uitte ruimschoots zijn verbazing (misschien is ‘frustratie’ wel een betere term) over de gang van zaken die hij daarbij dagelijks tegenkomt. Bijvoorbeeld over het feit dat veel banken cruciale applicaties in Amerikaanse public clouds hebben gezet. En dat iedere bank op it-gebied het eigen wiel aan het uitvinden is. Sterker nog, kijk niet raar op als binnen een grote bank iedere dochter of grote divisie volledig zijn eigen gang gaat en er dus van regie weinig sprake lijkt. Zeker met digitale soevereiniteit en de migraties die daar waarschijnlijk de komende jaren uit voort gaan komen, kwam hij met een interessante suggestie: waarom bundelen de Nederlandse banken niet hun it-infrastructuur voor zover die niet concurrentiegevoelig is en marktverstorend zal werken? Richt daarvoor een nieuw it-bedrijf op die vervolgens op soevereine basis een Europese cloudomgeving inricht waar banken hun basisinfrastructuur kunnen afnemen. Alles wat onderscheidend is bouwen de banken vervolgens zelf. Het idee deed me een beetje denken aan de Coöperatieve Centrale Schadeverzekering. Dat bedrijf is in 1983 (!) opgezet om precies te doen waar deze hockeyouder mee kwam: bundel een aantal niet-concurrentiegevoelige it-diensten voor partijen die actief zijn met schadeverzekeringen. Daarmee wordt wildgroei verwijderd, gaan de kosten omlaag, kunnen wellicht nog een paar stappen worden gezet op het gebied van cybersecurity en – zeker niet in de laatste plaats – kan een migratie naar een Europese soevereine infrastructuur waarschijnlijk veel sneller en makkelijker worden gemaakt. Ik weet het, dit is makkelijker gezegd dan gedaan. Maar wat in 1983 kon, kan natuurlijk ook in 2026. En is dus zeker de moeite van het onderzoeken waard, lijkt me. En wie zich mocht afvragen hoe het is afgelopen met de Coöperatieve Centrale Schadeverzekering, zij bieden tegenwoordig het zogeheten ‘Digital Insurance Platform’ aan, waar meer dan 2000 verzekeraars, distributiecombinaties en beursmakelaars bij zijn aangesloten. Europa’s eerste ‘kill-switch proof’ cloud recovery stack Tijdens de European Data Summit in Berlijn hebben Cubbit, SUSE, Elemento Cloud en StorPool Storage Europa’s een – naar zij claimen – eerste volledig soevereine disaster recovery-omgeving gepresenteerd. Deze biedt organisaties een oplossing om hun afhankelijkheid van buitenlandse cloudinfrastructuur te verminderen en kritieke data te beschermen tegen externe bedreigingen, zoals een ‘kill-switch’ door niet-Europese leveranciers. De service zorgt volgens de initiatiefnemers tevens voor compliance met regelgeving zoals NIS2, DORA en GDPR. Het initiatief combineert bestaande Europese technologieën op het gebied van opslag, cloudbeheer en netwerken in één stack. Hiermee kunnen bedrijven in relatief korte tijd een soevereine recovery-oplossing implementeren, zo stellen de deelnemers aan dit project, zonder dat zij hun bestaande systemen volledig hoeven te vervangen. De service is al succesvol ingezet door een Italiaanse it-dienstverlener en staat open voor integratie door andere organisaties in Europa. MetaVox brengt SharePoint-ervaring naar Nextcloud Organisaties die op zoek zijn naar een alternatief voor SharePoint, maar na een migratie over de volledige metadata van hun documenten willen beschikken, zouden eens kunnen kijken naar MetaVox. Deze app is bedoeld voor gebruik in een Nextcloud-omgeving en maakt het mogelijk om documenten te migreren van SharePoint naar Nextcloud zonder verlies van cruciale metadata — iets wat bij een standaardmigratie vaak wel gebeurt. Rik Dekker, een van de ontwikkelaars van MetaVox, vertelt: “MetaVox 2.0 is speciaal ontwikkeld voor organisaties die de overstap willen maken naar Nextcloud, maar niet willen inboeten op functionaliteit. De app voegt aanpasbare metadata-velden toe aan de Nextcloud-bestandslijst, vergelijkbaar met SharePoint-documentbibliotheken. Gebruikers kunnen zelf velden definiëren (zoals tekst, datums, dropdowns, gebruikers en url’s) en bestanden op dezelfde manier van metadata voorzien, filteren en sorteren als ze gewend zijn.” Nieuw in de laatste versie van MetaVox is onder andere inline bewerken, realtime samenwerking, AI-ondersteuning waardoor AI metadata-waarden suggesteert op basis van documentinhoud en bulkbewerking. MetaVox is beschikbaar in de appstore van Nextcloud. Een intranet bouwen met IntraVox En voor wie dan toch bezig is met Sharepoint-migraties en intranetten, bekijk dan ook eens IntraVox. Daarmee bouw je SharePoint-achtige intranetpagina’s met een drag-and-drop editor. Handig voor bedrijfsintranets, knowledge bases en team wiki’s. Cross-platform notities maken en synchroniseren Als je voor telefoon, tablet en laptop verschillende platformen gebruikt, is het vaak lastig om notities te synchroniseren. Hier thuis doen we dat voor van alles: boodschappenlijstje, een lijstje met dingen die we vorig jaar tijdens de vakantie vergeten waren, klusjes die in huis gedaan moeten worden (en door wie!), noem maar op. Doordat wij in ons gezin allemaal andere apparatuur gebruiken, zocht ik een echt cross-platform notitie-app. Ik vond er snel een paar mooie. Bijvoorbeeld SimpleNote. De naam zegt het heel goed: het eenvoudig te gebruiken om notities op allerlei apparaten te maken en te synchroniseren. Ook via de browser. Zeker ook interessant: Notesnook. Beschikbaar voor iOS, Android, Windows, MacOS en een aantal Linux-smaken. Weer een probleem opgelost, zeg maar. Digitale soevereiniteit is hot. Maar hoe gaan we die overstap van big tech naar Europese oplossingen aanpakken? In de rubriek De Overstap gidst de doorgewinterde ict-journalist Robbert Hoeffnagel de ict-pro en -beslisser naar alternatieve zakelijke oplossingen. Heb je naar aanleiding van deze rubriek tips, reacties of opmerkingen, stuur ze naar redactie@computable.nl.
SAP koopt open-sourceplatform Dremio en ai-bedrijf Prior Labs
3 weken
Twee overnames, één strategie: SAP wil de datalaag voor agentic ai bezitten SAP heeft vandaag twee overnames aangekondigd die samen een duidelijk strategisch verhaal moeten ondersteunen: wie enterprise ai serieus neemt, moet eerst de data op orde hebben. Met Dremio haalt SAP alvast een open, krachtig data-lakehouseplatform in huis. Met Prior Labs koopt het concern een pionier in zogenaamde tabular foundation models. Enterprise ai-projecten mislukken zelden door het model. Ze mislukken door de data. Die zit verspreid over tientallen systemen, is opgesloten in gesloten formaten en mist de bedrijfscontext die nodig is om er betekenis aan te geven. Het gevolg is een patroon dat veel it-organisaties herkennen: pilots die niet schalen, integraties die te lang duren en compliance-risico’s wanneer een ai-beslissing niet meer te verklaren valt. Met de twee aangekondigde overnames wil SAP precies dergelijke uitdagingen aanpakken. ‘Krachtige ai begint met kwalitatieve data die uitstekende voorspellingen mogelijk maakt’, stelt SAP-ceo Christian Klein in een mededeling naar aanleiding van de overnames. Dremio: deal met meeste impact De overname van Dremio is strategisch de meest impactvolle van de twee. Dremio is weliswaar een relatief kleine speler, met zowat vierhonderd medewerkers en een omzet van zowat 40 miljoen dollar. Maar in de datawereld heeft Dremio een sterke naam opgebouwd dankzij zijn vermogen om razendsnel grote hoeveelheden data te bevragen. De kracht van Dremio zit in zijn architectuur. Het platform is volledig open source en maakt gebruik van Apache Arrow voor extreem snelle in-memory dataverwerking. Via SQL kunnen eindgebruikers grote datasets rechtstreeks bevragen vanuit uiteenlopende bronnen, van klassieke Hadoop- en Oracle-omgevingen tot moderne cloudopslag. Om vervolgens de resultaten door te sturen naar visualisatietools als Tableau. Dremio heeft altijd ingezet op een leveranciersneutraal ecosysteem. Precies die openheid maakt de combinatie met SAP op het eerste zicht best verrassend. SAP staat historisch bekend als een gesloten, proprietair ecosysteem. Anderzijds lanceerde SAP eerder al SAP Business Data Cloud, een dataplatform dat SAP- en niet-SAP-data samenvoegt als fundament voor AI-toepassingen. De aankondigingen bouwen hier op verder. ‘We zijn van plan om data-barrières verder te doorbreken’, aldus SAP-ceo Christian Klein. Prior Labs: de wetenschappelijke inzet Naast Dremio kondigt SAP ook de overname aan van Prior Labs, een Duits ai-onderzoeksbedrijf gevestigd in Freiburg. Prior Labs is de bedenker van tabular foundation models (tfm’s), een categorie ai-modellen die specifiek gebouwd zijn voor gestructureerde, tabellarische data. Dat onderscheid is relevant. Grote taalmodellen zoals GPT of Gemini zijn krachtig in tekst, maar presteren eerder zwak op tabellen, cijfers en statistische redenering. Tfm’s zijn precies daarvoor ontworpen. Ze kunnen op basis van tabeldata nauwkeurig bedrijfsuitkomsten voorspellen: betalingsvertragingen, leveranciersrisico’s, klantverloop, upsell-kansen. Prior Labs’ vlaggenschipmodel TabPFN-2.6 staat momenteel bovenaan TabArena, de toonaangevende benchmark voor tfm’s. SAP verbindt zich ertoe meer dan één miljard euro te investeren over de komende vier jaar om het uit te bouwen tot een van de toonaangevende ai-labs ter wereld. Hierbij blijft Prior Labs als zelfstandige entiteit opereren. Open formaten zijn in Beide transacties zijn nog onderhevig aan regulatoire goedkeuring. Financiële details werden voor geen van beide deals bekendgemaakt. Beide deals verwacht SAP in de loop van 2026 af te ronden, om ook het integratiewerk te kunnen aanvatten. In elk geval wijzen de twee overnames op een geheel. Dremio moet het data-integratievraagstuk helpen oplossen: alle data (SAP en niet-SAP) beschikbaar maken op één open platform, snel en zonder onnodige verplaatsing. Prior Labs levert de voorspellende intelligentielaag. Dit allemaal in teken van het tijdperk van agentic ai. De overnames passen tenslotte ook in een bredere sectortrend. Cloud- en ai-leveranciers als Databricks, Snowflake en Microsoft investeren zwaar in open dataformaten en ai-gedreven analytics. SAP, traditioneel sterk in transactionele bedrijfssystemen maar minder dominant in de analytische datamarkt, probeert met deze stappen een positie te veroveren als end-to-end platform voor enterprise ai.
Kort: Albert Heijn pakt met ai broodverspilling aan, 5 jaar garantie Brother-printers (en meer)
3 weken
In dit nieuwsoverzicht: Albert Heijn bakt brood slim af met ai, 1,8 miljoen voor Alalpha.one, Palo Alto Networks neemt Portkey over, robotmaaiers van Roborock naar de Benelux en Brother-printers krijgen vijf jaar garantie. Albert Heijn gebruikt ai voor minder broodverspilling Albert Heijn rolt in alle Nederlandse winkels een combinatie uit van slim afbakken en dynamisch afprijzen op de broodafdeling. Met intern ontwikkelde ai-systemen voorspelt de supermarkt per winkel de vraag naar brood, waarna het aanbod hierop wordt afgestemd. Overgebleven producten worden later op de dag automatisch afgeprijsd, met kortingen tot 70 procent. De landelijke uitrol start op 4 mei. Volgens Albert Heijn kan hiermee jaarlijks ruim twee miljoen kilo voedselverspilling worden voorkomen. De aanpak bouwt voort op de bakkerijapplicatie Bak, die in 2025 is ingevoerd en al leidde tot minder overproductie. Ai-startup Alalpha.one ontvangt 1,8 miljoen Het Amsterdamse Alpha.one heeft 1,8 miljoen euro aan groeikapitaal opgehaald voor de verdere ontwikkeling van zijn ai-platform dat marketingprestaties voorspelt. De investeringsronde is geleid door Orange Mills Ventures (eigendom van deeptech-investeerder Cees Meeuwis), samen met investeringsmaatschappij Capital Mills en het managementteam. Het platform gebruikt neurowetenschappelijke data om te voorspellen welke marketingcontent naar verwachting het beste presteert. Met de financiering wil Alpha.one zijn modellen verder trainen en het platform doorontwikkelen richting actieve optimalisatie van content. Het bedrijf werkt onder meer voor internationale klanten als Google, Ikea en Vodafone en wil zijn activiteiten verder uitbreiden in Europa, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. Palo Alto Networks wil Portkey overnemen voor beveiliging van ai‑agents Palo Alto Networks is van plan ai‑startup Portkey over te nemen. Dit bedrijf uit San Francisco ontwikkelt zogeheten ai‑gateways voor het beheren en beveiligen van autonome ai‑agents. Na afronding van de overname moet Portkey worden geïntegreerd in Prisma AIRS, het ai‑securityplatform van Palo Alto Networks. Met de overname speelt het Amerikaanse beveiligingsbedrijf in op de toename van ai‑agents die zelfstandig taken uitvoeren binnen organisaties. Deze agents krijgen vaak brede toegangsrechten en vormen daarmee een nieuw beveiligingsrisico. Financiële details zijn niet bekendgemaakt. De transactie moet in het vierde kwartaal van boekjaar 2026 worden afgerond. Roborock brengt robotmaaiers naar de Benelux Het Chinese Roborock introduceert in de Benelux Nederland een nieuwe productlijn met robotgrasmaaiers. Het gaat om de RockNeo‑ en RockMow‑series, bedoeld voor uiteenlopende tuinen, van kleinere stadstuinen tot grotere en complexere percelen. De maaiers maken gebruik van sensoren, navigatie en ai‑gestuurde software om het gazon automatisch te onderhouden, zonder perimeterdraad. De modellen verschillen in capaciteit, aandrijving en prijs, waarbij de duurste varianten zijn ontworpen voor grotere oppervlakken en hellingen. De robotmaaiers zijn vanaf deze maand verkrijgbaar via geselecteerde retailers in Nederland en België. Met de robotmaaiers gaat Roborock onder meer de concurrentie aan met de slimme machines van Husqvarna. Brother verlengt printergarantie tot vijf jaar Brother, gevestigd in Amstelveen, biedt voortaan tot vijf jaar garantie op al zijn printers. Klanten krijgen na registratie boven op de standaard fabrieksgarantie van twee jaar extra garantie, zonder meerprijs. Voor zakelijke modellen geldt in het eerste jaar na registratie on-site service. Voor printers die worden ingezet binnen managed print services kan Brother inmiddels tot zeven jaar service leveren. Met de maatregel wil het bedrijf apparaten langer in gebruik houden en vervanging uitstellen. De verlengde garantie sluit aan bij eerdere initiatieven rond hergebruik, recycling en het verlengen van de levensduur van hardware. Daarnaast introduceert Brother een nieuwe generatie kleurenlaserprinters, uitgerust met de nieuwste chips en speciaal ontwikkeld voor de werkomgeving. De modellen verenigen een strak en compact ontwerp – tot wel 25 procent kleiner dan hun voorgangers – met een sterke focus op beveiliging.
Nederlands ai-bedrijf Nebius koopt Amerikaanse Eigen AI
3 weken
Nebius neemt voor 643 miljoen dollar het Amerikaanse Eigen AI over. Dit heeft Nederlands grootste ai-cloudbedrijf aangekondigd. Een vestiging voor engineering en onderzoek wordt opgezet in de buurt van San Francisco. Onderzoekers van Eigen AI die optimalisatietechnieken en -tools hebben ontwikkeld voor ai-infrastructuur zullen zich bij Nebius voegen. De kern bestaat uit een team van wetenschappers afkomstig van het MIT HAN Lab. De acquisitie moet leiden tot een snellere implementatietijd van ai-projecten, aanzienlijk betere kostenefficiëntie en de mogelijkheid om sneller nieuwe modellen te implementeren. Nebius heeft zijn hoofdkantoor aan de Amsterdamse Zuidas. Dankzij contracten met Meta en Microsoft ten bedrage van 46 miljard dollar kan het techbedrijf een enorme financiële armslag maken. Nvidia investeerde tweemiljard dollar in het bedrijf dat veel computerwetenschappers kent die uit Rusland zijn geëmigreerd.  Russische wortels Het snelgroeiende Nebius komt voort uit Yandex N.V., de Nederlandse moeder van het Russische Yandex. In 2024 werden alle Russische activiteiten uit de Nederlandse vennootschap gehaald. Het bedrijf werd afgesplitst van Yandex, het ‘Russische Google’. Eigen AI bestaat uit vooraanstaande onderzoekers op het gebied van ai-computing en optimalisatie van modellen. Ze zijn gespecialiseerd in inferentie, de fase in een ai-systeem waarin een getraind model beslissingen neemt of voorspellingen doet op basis van nieuwe, onbekende data. Wat een systeem dat is getraind op grote datasets eerder heeft geleerd, gaat het in de inferentie-fase toepassen op binnenkomende data. De overname zorgt ervoor dat Nebius Token Factory een sterker en completer platform wordt voor het draaien van ai‑modellen. Eigen AI combineert zijn bestaande optimalisatietechniek met de wereldwijde rekenkracht en ai‑cloud van Nebius dat meerdere datacenters bezit. Nebius haalt met de overname extra topexperts in huis, waardoor hun eigen ai‑onderzoek en ontwikkeling een flinke boost krijgt. Inferentie Het is de bedoeling om de inferentie- en optimalisatielagen (post-training) van Eigen AI direct te integreren in Nebius Token Factory. Dit platform biedt bedrijfsbrede, automatisch schaalbare endpoints en ‘fine-tuning pipelines’ voor alle belangrijke open-source modellen. De twee bedrijven hebben al gezamenlijk geoptimaliseerde implementaties van toonaangevende opensource-modellen geleverd die tot de snelste behoren als het gaat om ‘artificial analysis’. Inferentie is momenteel het snelst groeiende segment van ai. Naar verwachting zal dit later dit jaar ongeveer twee derde van de rekenkracht voor zijn rekening nemen. Het gebruik van opensource-modellen neemt eveneens toe. Nu steeds meer workloads in productie worden genomen, wordt de systeem-optimalisatielaag een cruciale infrastructuur. Grenzen verleggen Roman Chernin, medeoprichter Nebius, wijst op de beperkte rekencapaciteit voor ai. Geoptimaliseerde inferentie en schaalbare infrastructuur zijn daardoor hard nodig. Ryan Hanrui Wang, medeoprichter van Eigen AI, wil de grenzen van inferentie-prestaties verleggen. ‘Samen met Nebius nemen we de frictie weg bij het aanpassen en implementeren van ai-modellen, zodat ontwikkelaars modellen betrouwbaar in productie kunnen draaien zonder de onderliggende infrastructuur te hoeven beheren.’ Het efficiënt uitvoeren van inferentie in productie is inherent complex. Volgens Nebius vereist dit diepgaande expertise over de gehele uitvoeringsstack, van hoe modellen worden weergegeven tot hoe gpu-kernels ze uitvoeren en hoe workloads in realtime worden gepland. Full-stack optimalisatie Open-sourcemodellen worden doorgaans niet geoptimaliseerd geleverd, en nieuwere architecturen zoals Mixture-of-Experts (MoE), Compressed Sparse Attention (CSA), redeneermodellen en modellen met een lange context introduceren extra uitdagingen op het gebied van geheugen, routing en rekenkracht. De meeste teams hebben niet de capaciteit om deze problemen intern op te lossen, stelt Nebius. Eigen AI pakt deze uitdaging aan met een full-stack optimalisatie-aanpak die de gehele levenscyclus van het model omvat. Van post-training en finetuning tot optimalisatie van inferentie in productie, voor alle belangrijke opensource-modellen die in productie worden gebruikt, waaronder GPT-OSS, Gemma, Qwen, Llama, Nemotron, DeepSeek, GLM, Kimi en MiniMax.

Pagina's

Abonneren op computable