computable

Cybercriminaliteit lijkt zich in een soort van ‘perfect storm’-scenario te bevinden. Cyberaanvallen worden niet alleen frequenter, ze verlopen ook exponentieel sneller. Drie factoren staan daarbij voorop, en versterken elkaar. Artificiële intelligentie is daar één van.Uit het Global Incident Response Report 2026 van Unit 42, de onderzoekscel van Palo Alto Networks blijkt dat het aanvalstempo het afgelopen jaar is verviervoudigd. Op basis van een analyse van meer dan 750 high-impact cyberincidenten identificeert het rapport drie hoofdoorzaken: ai-versnelling, complexe it-omgevingen en identiteitsmisbruik. 72 minuten Het toenemende gebruik van ai en geavanceerde automatisering heeft dramatische gevolgen. In de snelste aanvallen is de tijd tussen initiële toegang en data-exfiltratie gedaald naar slechts 72 minuten. Hackers zetten ai in gedurende de gehele aanvalsketen, waardoor traditionele detectie- en responsmechanismen simpelweg te traag zijn geworden.Maar artificiële intelligentie is slechts één deel van het verhaal. ‘De complexiteit binnen ondernemingen is het grootste voordeel geworden van aanvallers’, meent Sam Rubin, SVP Unit 42 consulting & threat intelligence bij Palo Alto Networks. ‘Dit risico wordt nog groter nu hackers zich steeds vaker richten op inloggegevens en autonome ai-agents inzetten om menselijke en machine-identiteiten met elkaar te verbinden en zelfstandig te laten opereren.’ Strijden op tien fronten Dat de groeiende complexiteit binnen organisaties cybercriminelen in de kaart speelt, blijkt ook uit de cijfers. Maar liefst 87% van de aanvallen strekt zich uit over twee of meer aanvalsvlakken, waarbij activiteiten zich gelijktijdig afspelen op endpoints, in cloud-omgevingen, op SaaS-platforms en binnen identiteitssystemen. In extreme gevallen opereren aanvallers tegelijk op tien verschillende fronten.Bovendien blijkt identiteitsmisbruik de achilleshiel van moderne organisaties. In 89 procent van de onderzochte incidenten werden, in het onderzoek van Unit 42, zwakke plekken in het identiteitsbeheer misbruikt. Bij 65 procent van de aanvallen verkrijgen hackers hun eerste toegang via identiteitsgerelateerde technieken zoals social engineering en het misbruiken van inloggegevens.

De Amerikaanse telecom- en mediagroep Liberty Global herschikt zijn Benelux-activiteiten grondig. In een meervoudige operatie worden het Belgische Telenet en het Nederlandse VodafoneZiggo samengebracht in een aparte entiteit: Ziggo Group. De operatie start, volgens de Belgische zakenkrant De Tijd, met de uitkoop van het 50 procentbelang van Vodafone in VodafoneZiggo voor 1 miljard euro in cash. In ruil krijgt Vodafone Group een participatie van 10 procent in Ziggo Group ((met de optie om zijn belang van 10 procent in Ziggo Group aan een derde partij te verkopen als de afsplitsing niet binnen 18 maanden na voltooiing plaatsvindt). Liberty Global consolideert zo zijn Nederlandse activiteiten volledig en creëert volgens ceo Mike Fries een ‘regionale grootmacht’ in de Benelux. Die holding moet volgens de huidige plannen in 2027 een beursnotering krijgen in Amsterdam waarbij negentig percent van de aandelen wordt afgesplitst naar de eigen aandeelhouders van Liberty Global. Daarmee keert Telenet, vier jaar na zijn zogenaamde delisting, via een Nederlandse omweg terug naar de beurs.Strategisch betekent dit dat VodafoneZiggo en Telenet onder één financiële en operationele paraplu worden geplaatst, met verwachte synergievoordelen die volgens Liberty Global worden geraamd op 1 miljard euro. Scheiding diensten en infrastructuur Intussen wordt gewerkt aan de verkoop van een deel van het Belgische Wyre, de netwerkdochter van Telenet en Fluvius. Liberty Global bevestigt dat het ongeveer de helft van Telenets belang in Wyre, de netwerkdochter van Telenet en Fluvius, wil verkopen.Voor Wyre zou er sterke interesse zijn van infrastructuurinvesteerders. De opbrengst moet de schuldenlast van Telenet verlagen en de balans van Ziggo Group versterken. Opvallend is dat Wyre buiten Ziggo Group blijft. De scheiding tussen diensten en infrastructuur wordt daarmee explicieter. VodafoneZiggoVodafoneZiggo, gevestigd in Utrecht en met ongeveer zesduizendvijfhonderd medewerkers, rapporteert in het afgelopen kwartaal een omzet van iets meer dan één miljard euro. De omzet daalde licht door een afname van internetklanten, terwijl hogere inkomsten uit Ziggo Sport voor enige compensatie zorgden. De operationele winst bedroeg 425 miljoen euro, een daling door extra investeringen in netwerkvernieuwing en digitale weerbaarheid.

De weigering van ASML Ierland om bij zijn vestiging in de provincie Kildare de vakbeweging te erkennen, krijgt een vervolg. Er komt een diepgaand onderzoek naar de naleving door ASML van de Oeso-richtlijnen voor maatschappelijk verantwoord ondernemen. De Oeso staat voor de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling en heeft richtlijnen voor verantwoord ondernemen, met name voor multinationals. Het Nederlandse Nationaal Contactpunt Oeso-richtlijnen (OESO-NCP) dat is gevestigd in het ministerie van Buitenlandse Zaken, is met deze zaak belast. Het onderzoek komt na klachten van Unite the Union die ontvankelijk zijn verklaard. Chipfabrikant ASML weigert deze grote Brits-Ierse vakbond te erkennen. In plaats daarvan wil het bedrijf met hoofdkantoor in Veldhoven alleen rechtstreeks met haar werknemers communiceren. In een reactie stelt ASML dat werknemers aangemoedigd worden openlijk te communiceren. Ze kunnen ideeën en zorgen met het management delen over arbeidsomstandigheden en managementpraktijken. Daarbij hoeven ze geen angst te hebben voor discriminatie, represailles, intimidatie of pesterijen. Oeso-richtlijnen ASML staat het haar werknemers toe om lid te worden, maar weigert collectief te onderhandelen over arbeidsvoorwaarden. Volgens de bond Unite is dat in strijd met de Oeso-richtlijnen. Het Nederlandse NCP heeft nog een poging tot arbitrage gedaan, maar ASML wijst bemiddeling af. In juni 2025 verwierp ASML Ierland al bemiddeling door de Workplace Relations Commission (WRC), de Ierse nationale autoriteit voor arbeidsverhoudingen en arbeidsrechten.  De Metaalbond FNV steunt Unite in deze kwestie. In een brief heeft bestuurder Peter Reniers zijn steun betuigd. Ook hebben de bonden in een brief aan ASML-topman Fouquet hun grote bezorgdheid geuit over deze ontwikkelingen en de implicaties ervan voor arbeidsverhoudingen binnen ASML wereldwijd. De ASML-top wordt om een formeel standpunt gevraagd over de kernpunten van de klacht, namelijk het niet erkennen van vakbonden in landen als Ierland. Vraagtekens Als OESO-NCP de chipmachine-maker op de vingers tikt, schaadt dat volgens Reniers de reputatie van ASML. Hij kan zich voorstellen dat dit bij de aandeelhouders slecht valt en dat vraagtekens worden gezet achter het ESG-beleid (milieu, mensen & maatschappij en bestuur & integriteit) van ASML. Unite heeft al laten weten in Ierland het wapen van stakingen achter de hand te houden. Ook rond Eindhoven is het onrustig. De voorgenomen reorganisatie van ASML die alleen al in Brabant 1400 banen kost, wordt op de werkvloer slecht begrepen. Volgende week donderdag voeren de vakbonden hierover vervolgoverleg.

WIE GUNT WAT – SoftwareOne, de Zwitserse it-dienstverlenner annex reseller, heeft de aanbesteding voor cloudbroker bij de gemeente Utrecht gewonnen. De geraamde waarde van de opdracht bedraagt zo’n twintig miljoen euro over vier jaar.   De gemeente Utrecht koos voor SoftwareOne omdat het bedrijf de best beoordeelde inschrijving (lees: goedkoopste) heeft ingediend en bewezen expertise in huis heeft. Naast de opdracht voor het leveren van cloudplatformen zoals Azure, Oracle Cloud, AWS en Google Cloud zal het bedrijf zich in de komende periode toeleggen op het aanbod van soevereine cloudplatformen. Hiermee draagt SoftwareOne bij aan de digitale ambities van de gemeente Utrecht, die veel waarde hecht aan de flexibiliteit in de keuze van cloudplatformen. De gemeente ontvangt tevens ondersteuning, advies over clouddiensten, licentiemodellen en gebruiksrechten. SoftwareOne biedt tevens inzicht in cloudconsumptie en bijbehorende kosten en levert indien wenselijk ook finops (datagedreven financieel cloudbeheer), waarmee onnodige kosten voor het gebruik van cloudomgevingen kunnen worden voorkomen. Geopolitiek Armand Steens, supply manager cloud a.i. bij de gemeente Utrecht: ‘Deze nieuwe overeenkomst met SoftwareOne versterkt onze regierol op cloudafname. De brokerconstructie biedt ruimte om in te spelen op geopolitieke en marktontwikkelingen en ondersteunt onze ambitie op het gebied van digitale soevereiniteit, waaronder de mogelijkheid om toekomstige Europese clouddiensten te betrekken. SoftwareOne heeft zich daarbij bewezen als een betrouwbare partner voor brede clouddienstverlening.’ De geraamde waarde van de opdracht bedraagt twintig miljoen euro exclusief btw, waarvan jaarlijks circa vijf miljoen aan Microsoft-cloudproducten en tweehonderd uur consultancy. De looptijd van de overeenkomst is twee jaar met tweemaal een verlengingsoptie van één jaar. Wie gunt wat: Veel ict-opdrachten worden verstrekt via een aanbestedingstraject. Computable maakt regelmatig melding van de publiek gemaakte gunningen.

In dit nieuwsoverzicht: wereldwijde vraag naar ai-chips leidt tot hogere pc-prijzen, Cloudflare en Mastercard werken aan cyberbeveiligingsoplossingen, McLaren Racing blijft trouw aan techpartner Dell Technologies, Snap brengt kunstwerken in het Louvre tot leven, en ai-governanceplatforms gaan lucratieve tijden tegemoet. ‘Geheugenverlies’ drijft pc-prijzen op door ai-verschuiving De wereldwijde vraag naar ai-chips leidt tot structurele geheugentekorten en hogere pc-prijzen. Fabrikanten als Dell, Microsoft, Lenovo en HP verhoogden hun prijzen al met vijftien tot twintig procent. Analisten verwachten dat de stijgingen nog dit jaar oplopen tot 25 procent, aldus wederverkoper Tech Outlet. Geheugenproducenten verschuiven capaciteit naar high bandwidth memory voor ai-servers. Daardoor laten de prijzen van onder meer DDR5-geheugen (Double Data Rate 5; de nieuwste generatie ram-werkgeheugen, ontworpen voor hogere snelheden, grotere capaciteiten en betere energie-efficiëntie dan voorganger DDR4) forse stijgingen zien. Tegelijk versnelt de migratie naar Windows 11 de vervangingsvraag. Volgens marktanalisten houdt de schaarste mogelijk aan tot 2027 of 2028, waardoor hardwarevernieuwing voor veel organisaties duurder uitvalt. Cloudflare en Mastercard beschermen de kleintjes Cloudflare en Mastercard gaan samenwerken aan nieuwe cyberbeveiligingsoplossingen voor kleine bedrijven en overheden. De partijen combineren dreigingsinformatie van het internationale threat Intelligence-cloudplatform Recorded Future en het cybersecurityplatform RiskRecon (beide dochters van Mastercard) met het applicatiesecurityplatform van Cloudflare. De geïntegreerde oplossing moet organisaties inzicht geven in hun internetgerichte assets, kwetsbaarheden prioriteren en automatisch beveiligingsmaatregelen activeren, zoals een web application firewall. Volgens beide bedrijven helpt dit om blinde vlekken door schaduw-it en externe leveranciers te verminderen. Het partnerschap richt zich vooral op organisaties met beperkte securitycapaciteit, die volgens de bedrijven in toenemende mate doelwit zijn van cyberaanvallen. McLaren Racing verlengt techpartnerschap met Dell Technologies McLaren Racing heeft zijn samenwerking met Dell Technologies verlengd om zijn technologische voorsprong in de Formule 1 te behouden. Dell blijft het team (dat vorig jaar de Drivers’ Championship en in 2024 en 2025 het Constructors’ Championship won) voorzien van ai-infrastructuur, storage en pc’s voor toepassingen variërend van autodesign tot raceday-operaties. Met behulp van Dell-systemen verwerkt McLaren anderhalf terabyte aan data per raceweekend. Deze data worden gebruikt voor simulaties, digital twins en realtime-strategiebeslissingen. Volgens de partijen is de technologie cruciaal om prestaties te optimaliseren in een sport waar milliseconden het verschil maken. Dell is sinds 2018 innovatiepartner van het team. Snap en het Louvre brengen kunstwerken tot leven Het Amerikaanse techbedrijf Snap en Musée du Louvre introduceren een augmented-reality (ar)-ervaring waarmee bezoekers zes meesterwerken interactief kunnen verkennen. De gratis service, onder de titel ‘The Incredible Unknowns of the Louvre’, is vanaf vandaag beschikbaar via smartphones en Snapchat. Met de ar-technologie kunnen bezoekers verborgen details, oorspronkelijke kleuren en technieken van kunstwerken ontdekken. Dat zijn: de codex van Hammurabi, de buste van Achnaton, het portret van Anna van Kleef, de Hera van Samos, De vier gevangenen en rustieke figulines. Naast de museumervaring is ook een wereldwijde Snapchat-versie beschikbaar. Daarmee willen de partners cultureel erfgoed toegankelijker maken en nieuwe, digitale vormen van educatie en publieksbeleving stimuleren.Het techbedrijf Snap kent drie pijlers: de visuele berichtenapp Snapchatt, Lens Studio, een tool voor het creëren van ar-ervaringen, en Spectacles, een bril die digitale ervaringen integreert met de echte wereld. Gartner: ai-governanceplatforms zijn door strengere regelgeving miljardenmarkt De wereldwijde uitrol van ai-regelgeving jaagt de vraag naar ai-governanceplatforms sterk aan. Volgens Gartner zal in 2030 circa driekwart van de wereldeconomie onder ai-regels vallen, goed voor meer dan een miljard dollar aan compliance-uitgaven. Organisaties investeren daarom sneller in gespecialiseerde governance-tools. Deze tools en platforms helpen bedrijven ai-systemen te monitoren, risico’s te beheersen en continu aan regelgeving te voldoen. Gartner stelt dat organisaties met dergelijke platforms hun ai-governance ruim drie keer effectiever uitvoeren dan bedrijven zonder deze technologie.

De Belastingdienst voelt er helemaal niets voor om de overstap naar Microsoft 365 voor de kantoorautomatisering terug te draaien. In de nieuwe kantooromgeving is sinds 2021, toen de keuze voor M365 werd gemaakt, al 14,4 miljoen euro geïnvesteerd. Het continueren van de huidige, sterk verouderde werkomgeving wordt niet raadzaam geacht, want die software is aan vervanging toe.  Dit blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Eugène Heijnen (Fiscaliteit, Belastingdienst en Douane) op vragen van de Eerste Kamerfracties GroenLinks-PvdA en BBB. Het onderhouden van de oude omgeving is complex en kostbaar. Verder is het op orde houden van de informatiehuishouding in deze omgeving ingewikkeld. Daarnaast zijn de functionaliteiten voor medewerkers om goed, flexibel en efficiënter samen te kunnen werken zeer beperkt. Alternatieven Omdat bij de uitrol van de nieuwe werkplekken rekening is gehouden met de implementatie van M365 worden medewerkers nu geconfronteerd met workarounds die resulteren in productiviteitsverlies. De workarounds zijn (inefficiënte) manieren om vanaf deze nieuwe werkplekken met de beperkingen van de huidige werkomgeving om te gaan. Deze workarounds zijn vrij technisch van aard. Heijnen ziet ook geen brood in alternatieven. In het geval dat er een geschikte Europese oplossing beschikbaar is, moet er een geheel nieuwe werkomgeving worden ontworpen en geïmplementeerd. De doorlooptijd hiervan is aanzienlijk en is afhankelijk van de te configureren oplossing. De verwachting is dat dit in ieder geval enkele jaren zal kosten. Daarnaast kan er niet met zekerheid gezegd worden dat er over één of twee jaar een alternatief beschikbaar is met een vergelijkbaar niveau zoals M365. Het doorwerken in de huidige verouderde omgeving is daarmee vooral het uitstellen van een noodzakelijke keuze. Exit-strategie De kans wordt klein geacht dat Microsoft onder druk van de Amerikaanse overheid de dienstverlening aan Nederland moet stopzetten. De Belastingdienst heeft een exit-strategie opgesteld voor het geval er een (acuut) vertrek uit de cloudomgeving moet plaatsvinden. Dan wordt er teruggevallen op een afgeslankte versie van de huidige (on premises) HCL-omgeving met beperktere functionaliteiten. Doordat er daarnaast gezorgd wordt voor een lokale backup functionaliteit kan de fiscus een reservekopie van de data uploaden naar de HCL-omgeving. Europese alternatieven zoals Nextcloud of OpenDesk kunnen functionaliteiten bieden die aansluiten bij overheidsbehoeften, maar zijn niet als gelijkwaardig beoordeeld. Ook als er een geschikte Europese oplossing beschikbaar zou zijn, moet er een geheel nieuwe werkomgeving worden ontworpen en geïmplementeerd. De doorlooptijd hiervan is aanzienlijk en is afhankelijk van de te configureren oplossing. De verwachting is dat dit in ieder geval enkele jaren zal kosten. Afwerende houding Overigens heeft de Belastingdienst geen uitgebreide verkenning gedaan naar Europese alternatieven, zoals Nextcloud voor de Europese oplossing of Scaleway voor hybride cloud. De BBB-fractie vroeg waarom dit niet is gebeurd, maar kreeg daar nauwelijks antwoord op. Naar verluidt was er recent wel een werkbezoek aan de Duitse deelstaat Sleeswijk-Holstein om te kijken hoe de regering daar met haar opensource-strategie gaat met digitale soevereiniteit. Ook op vragen vanuit de Tweede Kamer antwoordt Heijnen sterk afwerend. Kern van zijn standpunt is dat er gezien de (technische) keuzes van de Belastingdienst in het verleden, op korte termijn geen alternatief is voor de overgang naar Microsoft 365, anders dan gebruik blijven maken van de huidige verouderde werkomgeving. De Belastingdienst meent dat er nog geen volledig geïntegreerd Europees alternatief is voor M365. Een (grootschalige) implementatie van een soeverein alternatief als MijnBureau is op dit moment niet realistisch en uitvoerbaar, zo besluit Heijnen.

Artificiële intelligentie geeft de cloudstrijd een totaal nieuwe dynamiek, waarbij vier partijen zich met hun groei momenteel onderscheiden als de winnaars. Google Cloud overtreft voor het eerst Microsoft op cruciale parameters. Vermeende legacy-spelers Oracle en SAP groeien sneller dan cloud-native concurrenten. En een speler als Palantir schiet als een raket omhoog. Dat blijkt op basis van een analyse van de financiële cijfers van vooraanstaande softwarespelers door gespecialiseerde website en cloudonderzoeker Cloud Wars, met focus op groei (zie onder) in hun cloud-business. Ook al is (procentuele) groei natuurlijk een relatief begrip, volgens analist Bob Evans markeren deze verschuivingen een fundamentele verandering in de markt. Het resultaat van de analyse is best opmerkelijk. De klassieke cloudnamen (zowel cloudinfrastructuur als cloudsoftware, of beide) zoals Microsoft, AWS, en ook Salesforce en Workday volgen qua groei op enige afstand van deze vier: 1. Google Cloud: de toekomst winnen Met een verbluffende groei van 48 procent in het vierde kwartaal toont Google Cloud aan dat het zich ontwikkelt tot de cloud- en ai-leverancier bij uitstek voor enterprise-klanten. Het meest opvallende cijfer: Google Cloud genereerde 2,5 miljard dollar aan incrementele omzet, meer dan de 2,4 miljard dollar van Microsoft Cloud. Deze prestatie is des te opmerkelijker omdat de totale omzet van Microsoft Cloud nog altijd driemaal zo groot is als die van Google Cloud (51,5 miljard tegenover 17,7 miljard dollar). Toch slaagt Google Cloud erin meer nieuwe business binnen te halen. ‘Maar terwijl Microsoft Cloud het verleden heeft gedomineerd, wint Google Cloud meer van de toekomstgerichte business’, aldus Evans. De groei is geen toevalstreffer. Google Cloud sprong van 34 procent groei in het derde kwartaal naar 48 procent in Q4, terwijl Microsoft stabiel bleef op 26 procent. De sterke positie dankt Google Cloud aan een combinatie van factoren: de Gemini-innovaties (van Gemini Enterprise tot Gemini 3 en Gemini for Government), plus een volledige stack van tpu’s en gpu’s tot Vertex ai en verdere ai-toepassingen. Ook de vroege focus op cybersecurity werpt vruchten af. 2. Palantir: explosieve groei met minder verkopers Met een groeicijfer van 70 procent in het vierde kwartaal en een omzet van 1,41 miljard dollar, laat Palantir opmerkelijke resultaten mogelijk optekenen. In Europa is Palantir  een stuk minder ingeburgerd. Maar hun toepassingen worden wel gebruikt, al is het bedrijf ietwat omstreden. Vooral in de VS gaat Palantir hard: de Amerikaanse commerciële tak groeide het voorbije kwartaal met 137 procent tot 507 miljoen dollar. Palantir’s succesverhaal is opmerkelijk. Het bedrijf behaalt deze groei zonder een proportionele uitbreiding van het verkoopteam – tijdens Q3 daalde het aantal verkopers zelfs terwijl de omzet met 63 procent groeide. Hun aanpak is gericht op klantresultaten. De vooruitzichten voor Palantir blijven overigens rooskleurig: voor Q1 2026 voorspelt Palantir een groei van 73 procent tot zowat 1,5 miljard dollar, en voor het volledige jaar 60 procent groei naar ruim 7 miljard dollar. 3. Oracle: de vijftiger als pionier Oracle, inmiddels 49 jaar oud, laat 34 procent groei (zie tabel) optekenen in het voorbije kwartaal. Het bedrijf investeert fors in infrastructuur. Hun jarenlange expertise met diverse technologieën en diepe kennis van on-premise systemen, die nog altijd grote delen van de wereldeconomie aandrijven, blijkt best waardevol in het ai-tijdperk.Ervaring blijkt voor hen eerder een concurrentievoordeel. ‘Deze bedrijven dragen hun boomer-leeftijd als een ereteken en doen het ongelooflijk goed op de markt’, stelt Evans vast. ‘Ze kunnen hun expertise gebruiken met vrijwel elke technologie die ooit is uitgevonden.’ Oracle combineert dit met agressieve cloud- en ai-innovaties. 4. SAP: legacy wordt awesome SAP, met 54 jaar de oudste in dit rijtje, behaalt consistent meer dan 25 procent groei, een direct bewijs van klantvraag in een markt met heel wat alternatieven. De sterke positie van SAP weerlegt volgens Evans bovendien ook de mythe dat gevestigde techbedrijven niet kunnen meekomen in tijden van disruptie. SAP paste zich succesvol aan, eerst aan de cloud en vervolgens aan ai. De groei komt ondanks intensieve concurrentie.De recente groei van deze vier partijen – Google Cloud, Palantir, Oracle en SAP – illustreert een belangrijke les: in de enterprise-technologie leidt succes van nieuwe spelers niet automatisch tot het verdwijnen van gevestigde namen.Maar tegelijk kunnen, zoals Palantir doet uitschijnen, new kids on the block ook flink doorgroeien en brokken maken. (Bron: Cloud Wars, 2026)

In dit nieuwsoverzicht: werkgevers voeren it-werving op, GFCE failliet na wegvallen Amerikaanse subsidie, Anthropic stijgt naar waardering van 380 miljard, verstoring van GNSS op lage hoogte risico voor dronevluchten, en Unilever en Google Clouid sluiten ai-deal. Werkgevers voeren it-werving op ondanks krappe arbeidsmarkt Nederlandse werkgevers schroeven hun wervingsplannen voor it-personeel dit jaar verder op. Dat blijkt uit onderzoek van Robert Half. Zo wil 55 procent van de werkgevers het aantal vaste it-medewerkers uitbreiden. Ook groeit de vraag naar projectmatig it-talent, onder meer in cybersecurity, infrastructuur en softwareontwikkeling. Volgens de recruiter investeren organisaties bewust in technologie en digitale transformatie. Tegelijk blijft schaarste aan gekwalificeerde specialisten de grootste uitdaging. Werkgevers proberen dit te ondervangen met hogere salarissen, betere arbeidsvoorwaarden, snellere sollicitatieprocessen en extra opleidingsmogelijkheden om it-talent aan te trekken en te behouden. Cyberexpertisecentrum GFCE failliet na wegvallen subsidie VS Het bureau achter het Global Forum on Cyber Expertise (GFCE) in Den Haag is failliet verklaard, meldt het AD. Volgens de curator ontstonden acute geldproblemen toen de regering van Donald Trump besloot de financiering te beëindigen. Vorige maand werd bekend dat de Verenigde Staten zich terugtrok uit een drietal internationale organisaties op gebied van cybersecurity, waaronder GFCE. Het in 2015 opgerichte cyberkenniscentrum ondersteunde internationale samenwerking rond cyberveiligheid. Door het wegvallen van meerdere subsidies konden schuldeisers niet meer worden betaald. Over een mogelijke doorstart is nog geen duidelijkheid. Het failliete bureau had één werknemer in dienst; de GFCE-website blijft vooralsnog in de lucht. Anthropic stijgt naar waardering van 380 miljard Ai-ontwikkelaar Anthropic heeft in een nieuwe investeringsronde dertig miljard dollar opgehaald, waarmee de waardering uitkomt op 380 miljard dollar. Investeerders als Microsoft en Nvidia namen deel aan de financiering. Het bedrijf, bekend van chatbot Claude, wil het kapitaal aanwenden voor verdere ontwikkeling van ai-modellen en infrastructuur. Anthropic concurreert hevig met partijen als OpenAI en Google, die eveneens miljarden investeren. Anthropic, opgericht door oud-OpenAI-medewerkers, profileert zich met nadruk op veilige ai en groeit snel, mede dankzij sterke adoptie van zijn codeerassistent in het bedrijfsleven. Finse pilot toont risico’s GNSS-verstoring voor drones Een test in de Finse hoofdstad Helsinki toont aan dat Global Navigation Satellite System (GNSS)-verstoring op lage hoogte een serieus risico vormt voor stedelijke dronevluchten. GNSS is de overkoepelende term voor satellietsystemen die wereldwijd positie-, navigatie- en tijdsbepalingsgegevens leveren. Het onderzoek, uitgevoerd door het smartcitybedrijf Forum Virium Helsinki binnen het EU-project Cityam, bevestigt meldingen van drone-operators over plotseling verlies van positiebepaling. Met een sensornetwerk verzamelde de stad tussen april en november van vorig jaar data, waaruit blijkt dat interferentie ook voorkomt in lagere luchtlagen, cruciaal voor stedelijke logistiek. De onderzoekers adviseren permanente monitoring en betere detectie. De bevindingen zijn volgens de initiatiefnemers essentieel om veilige inzet van autonome drones en toekomstige stedelijke luchtmobiliteit mogelijk te maken. Unilever sluit ai-deal met Google Cloud Unilever en Google Cloud hebben een vijfjarige samenwerking gesloten om ai breder in te zetten binnen marketing, data en bedrijfsprocessen. De consumentengoederenfabrikant migreert zijn data- en cloudplatform naar Google Cloud en gebruikt onder meer Vertex AI en Gemini-modellen. De samenwerking moet zogeheten ‘agentic commerce’ mogelijk maken, waarbij ai autonoom marketing- en bedrijfsprocessen ondersteunt. Volgens Unilever wordt technologie daarmee de kern van waardecreatie en digitale transformatie. Het bedrijf wil sneller inspelen op marktveranderingen en consumentengedrag. De overeenkomst moet ook leiden tot nieuwe ai-gedreven marketing- en analysemogelijkheden voor merken als Dove en Hellmann’s.

Invest International verstrekt namens de Nederlandse overheid een lening van 60 miljoen dollar aan Nexperia voor uitbreiding van de wereldwijde halfgeleiderproductie. De financiering maakt een reeks investeringen mogelijk in Nexperia’s internationale productiefaciliteiten. Deze zijn gericht op het opschalen van de productie, het moderniseren van productielijnen en het verbeteren van de operationele efficiëntie. Opvallend is dat in het persbericht waarin de financiële ondersteuning wordt aangekondigd, met geen woord wordt gerept over de enorme spanningen binnen de chipmaker. Het bedrijf lijdt onder een breuk tussen de Chinese bedrijfsonderdelen en die in Europa en de rest van Zuidoost-Azië. Nu de Chinese eigenaar van Nexperia, mr. Wing, voorlopig geschorst blijft als ceo, is er weinig zicht op herstel van de verhoudingen binnen de onderneming. De productieketen van Nexperia is ernstig verstoord sinds het bedrijf verscheurd wordt door financiële en juridische geschillen. Belangrijke schakel De fabriek in Dongguan (China) trekt zich nauwelijks iets aan van de opdrachten vanuit het Nijmeegse hoofdkantoor van Nexperia. Dongguan heeft zich min of meer afgescheiden en zendt veel te weinig chips naar Europa. Om de leveringsketen te herstellen wil Nexperia de productiecapaciteit in Maleisië en de Filipijnen uitbreiden. Dat is hard nodig om de merendeels Duitse en Japanse klanten van Nexperia in de auto-industrie te kunnen bedienen. Nexperia levert chips die op zichzelf niet heel bijzonder zijn, maar die wel een belangrijke schakel vormen in vrijwel alle moderne elektronische systemen. De vraag naar dit soort chips is groot. De overheid vult met deze financiering ook een deel van het gat dat is ontstaan nu mr. Wing als geschorste ceo zeker niet bereid zal zijn om met geld over de brug te komen. Nexperia in Nijmegen hoopt de komende maanden nog meer financiering aan te trekken.

Bijna zes op de tien gemeentelijke webapplicaties (59,2 procent) draait op infrastructuur van Amerikaanse cloudproviders. Dat risico, momenteel een heet politiek hangijzer, blijkt uit onderzoek van MindYourPass. Deze Nederlandse security‑startup gebruikte voor dit onderzoek geanonimiseerde metingen van daadwerkelijk inloggedrag. Ruim twee miljoen login-momenten bij twintig Nederlandse gemeenten werden geanalyseerd. De helft van alle zevenduizend gebruikte zakelijke webapplicaties (50,5 procent) draait in of via de Verenigde Staten. Nog eens 46 procent staat bij Amerikaanse cloudproviders, maar dan in Europese datacenters. Slechts 39,3 procent wordt volledig in Europa gehost én beheerd. De resterende 1,5 procent draait buiten zowel Europa als de VS, bijvoorbeeld in Azië. Via de VS Het onderzoek laat zien dat een bewuste keuze voor een Europees datacenter bij een Amerikaanse cloudprovider niet automatisch betekent dat dataverkeer ook volledig binnen Europa blijft.  Ook wanneer data fysiek in Europa worden opgeslagen, kan het verkeer onderweg via de Verenigde Staten lopen, bijvoorbeeld door de manier waarop netwerken en ‘load balancers’ zijn ingericht. In dat geval worden data niet alleen juridisch geraakt door Amerikaanse wetgeving zoals de Cloud Act, maar loopt zij ook technisch via de VS. Alternatief Uit het onderzoek blijkt dat de afhankelijkheid van Amerika ook groot is bij de meest kritieke of ‘high impact’ applicaties die gemeenten gebruiken. Aanleiding om dit onderzoek te starten waren de eigen ervaringen van MindYourPass. Het bedrijf dat een alternatief biedt voor traditionele wachtwoordmanagers, koos bewust voor een Europees datacenter bij een Amerikaanse cloudprovider. Het deed dit in de veronderstelling dat daarmee alles binnen Europa bleef. Directeur Merijn de Jonge: ‘Pas toen we onze eigen infrastructuur analyseerden, zagen we dat dataverkeer alsnog via de VS kan lopen.  MindYourPass keek ook naar de toepassing van ai-tools binnen gemeenten. Vaak gaat het om tools die buiten het formele it- en inkoopbeleid om worden gebruikt. De twintig meest gebruikte ai-tools binnen gemeenten worden allemaal gehost in de Verenigde Staten. Veel gemeenten hebben formeel beleid vastgesteld voor het gebruik van Microsoft Copilot. Toch blijkt in de praktijk dat de meest gebruikte ai-tool ChatGPT van OpenAI is.

ING viert 40 jaar pionierschap in fintech Het is vandaag precies veertig jaar geleden dat Nederland kennismaakte met het fenomeen thuisbankieren. Met de introductie van Girotel op 13 februari 1986 zette ING-rechtsvoorganger de Postbank een destijds futuristische stap: vanuit huis je bankzaken doen via de computer. Vandaag de dag is thuisbankieren niet meer weg te denken uit het dagelijks leven, al gaat het tegenwoordig voornamelijk via apps. Beeld & Geluid heeft een filmpje uit de late jaren 60 van een directeur van de PTT die spreekt over de mogelijkheden van bankieren met computers en over de telefoonlijn.  En een artikel uit 1970 waarin wordt voorzien dat iedereen in het jaar 2000 via de telefoon bankiert’, vertelt Jacoline Bodewes, curator en conservator van de historische objectencollectie en het audiovisueel archief van ING.   Plaats van handeling van het gesprek: het bedrijfshistorisch archief van de bank in Amsterdam-Zuidoost. Daar staat ING stil bij de start van Girotel, veertig jaar geleden, die in Nederland tot een doorbraak in het thuisbankieren heeft geleid en heeft bewezen dat bovenstaande voorspellingen niet meer tot de science fiction behoren. In het archief wordt dan ook middels een opstelling – een MSX-computer, een Girotel-modem en aanverwante documentatie en hulpmiddelen – terecht aandacht geschonken aan deze mijlpaal. Fintech avant la lettre Waar consumenten tot 1986 waren aangewezen op papieren overschrijfformulieren en de post, maakte Girotel het mogelijk om volledig via de computer vanuit huis bankzaken te regelen. Daarmee was het een van de allereerste digitale financiële diensten in Europa. Het systeem werd ontwikkeld binnen de net geprivatiseerde Postbank en vormde de basis voor de digitale transformatie van het betalingsverkeer zoals we dat nu kennen. Het bouwde voort op de technische fundamenten die begin jaren tachtig binnen de Postgiro werden gelegd dankzij experimenten met nieuwe technologieën zoals netwerken, cryptografie en Viditel-systemen. Bob Timmerman, binnen ING in Nederland verantwoordelijk voor Digitaal Bankieren: ‘Girotel was zijn tijd ver vooruit. Het zette Nederland op de kaart als digitale fintech-pionier, lang voordat het woord ‘fintech’ überhaupt bestond. De stap van papieren overschrijvingen naar digitale opdrachten vanuit huis was een grote sprong in klantgemak en betrouwbaarheid.’ Hij stelt dat Girotel begon als een Nederlandse uitvinding zonder internationaal voorbeeld. De Postbank stond ermee voorop in Europa. ‘Er was geen buitenlands systeem dat we konden kopiëren. We waren echt frontrunners.’ Piepen en kraken De eerste duizendproefgebruikers waren vooral technisch ingestelde pioniers die al een personal computer thuis hadden. Sommige kregen via de Postbank hulp bij het aanschaffen van een modem, dat in die tijd nog circa 125 gulden kostte. Voor Girotel moesten klanten met een modem (denk aan het klassieke piepende en krakende geluid) via de vaste telefoonlijn inbellen op de computersystemen van de Postbank. Hoewel dit destijds revolutionair was, bracht het continu inbellen hoge telefoonkosten met zich mee. Bovendien was er een praktische uitdaging: zolang klanten waren ingelogd, was de huislijn bezet. Het leidde in menig huishouden tot discussie, al ging die breder dan alleen thuisbankieren. Timmerman: ‘Als ik als kind met een vriendje wilde inbellen om computerspelletjes te spelen, kon mijn vader niet bankieren. Dat gaf thuis soms gedoe.’   ING ontwikkelde al snel een offline variant. Klanten konden hun betaalopdrachten offline voorbereiden en vervolgens in één keer verzenden, wat de kosten drastisch verlaagde. Dankzij deze verbetering groeide het aantal Girotel-gebruikers snel, met zo’n tienduizend nieuwe klanten per jaar. Dit was een aanzienlijk aantal in een tijd waarin computers nog lang geen vanzelfsprekendheid waren in Nederlandse huishoudens. Volgens ING-archivaris en -curator Bodewes was een opvallend neveneffect van Girotel dat het thuisbankieren niet alleen profiteerde van de opkomst van de pc – het stimuleerde die opkomst ook. Wie Girotel wilde gebruiken, had immers een home computer nodig. Daarmee kreeg de pc voor veel huishoudens een extra praktische functie, naast het gebruikelijke tekstverwerken, boekhouden en gamen. TAN-codes Beveiliging stond vanaf het begin centraal. Girotel introduceerde een combinatie van een persoonlijke identificatiecode en een TAN (Transactie Autorisatie Nummer)-code voor het bevestigen van betalingen (gebruikers kregen steeds een lijst van honderd codes opgestuurd). Dit TAN-systeem zou later ook worden gebruikt bij de internetbankierplatformen, eerst bij Mijnpostbank.nl en later bij Mijning.nl. Timmerman: ‘Het was destijds vooruitstrevend dat een consumentenproduct zulke geavanceerde beveiliging toepaste. De TAN-codes van Girotel vormden de basis voor het beveiligingsprincipe, – een extra controle per transactie -, dat we nu nog steeds herkennen in moderne, multifactor-authenticatiemethoden. Al is de TAN-lijst inmiddels bij ING vervangen door biometrie.’ Vanaf 1997 werd Girotel beschikbaar via ISDN, en in 1998 werd een internetvariant gelanceerd. Een periode lang bestonden Girotel en internetbankieren naast elkaar. Maar in 2005 beëindigde de Postbank de dienst voor particulieren en drie jaar later voor zakelijke klanten. Daarmee had internetbankieren het stokje definitief overgenomen. ‘Girotel plaveide de weg voor de moderne digitale betaalinfrastructuur die we vandaag vanzelfsprekend vinden. Denk aan mobiele apps, realtime-betalingen, Apple Pay, Google Pay en iDeal/Wero en 24/7-toegang.’ “We waren daar onze tijd net wat te ver vooruit. Mensen vonden dit nog ingewikkeld” – Bob Timmerman, hoofd Digitaal Bankieren ING Nederland Dat innoveren kan beteken dat je je neus kan stoten, gold ook voor ING toen het als Postbank na Girotel experimenteerde met mobiel bankieren op klassieke mobiele telefoons (in het pre-smartphonetijdperk). Zo bracht de bank in 2001, in samenwerking meet Libertel, een Siemens-telefoontje (de M35) op de markt waarop een functie van mobiel bankieren zat. Timmerman: ‘We waren daar onze tijd net wat te ver vooruit. Mensen vonden dit nog ingewikkeld. Het was ook qua gebruik niet intuïtief genoeg. Dat was wel een technologisch leerpunt. De betaalfunctie vond niet de adoptie die het bedrijf hoopte en verwachtte. En toen kwam Steve Jobs in 2007 met zijn fantastische smartphone, die veranderde echt het gehele landschap.’ ING werd niet de eerste bank met een mobiele app – Rabobank en ABN Amro waren sneller, moet Timmerman erkennen. ‘Het project rond de M35 had ons tijdelijk teruggeworpen. Maar het heeft ook voordelen om niet meteen de eerste te zijn, want we hebben toen goed naar de andere banken gekeken. Tegelijkertijd vond in de softwarewereld de overgang plaats van de traditionele waterval-ontwikkelmethode naar het agile-bouwen: van project naar project. We kozen ervoor om klein te beginnen en dan uitbouwen. In 2014 kwamen we met onze mobiele app en die hebben we stapsgewijs aan de hand van klantbehoeften doorontwikkeld.’ Kloppend hart Anno 2026 is de ING-app het kloppende hart van de bank. Zes miljoen Nederlanders gebruiken de app actief, goed voor circa tweehonderd miljoen transacties per maand. Ruim 40 procent van alle winkelbetalingen gebeurt inmiddels direct met de telefoon. De app draait al een aantal jaren niet meer op het mainframe, maar in de ING private cloud – een noodzakelijke stap omdat dezelfde app inmiddels ook wordt gebruikt in België, Australië en Italië. Timmerman: ‘Het Girotel‑tijdperk van losse telefoonkasten in een serverruimte heeft plaatsgemaakt voor een wereld waarin digitale bankinfrastructuur over continenten heen werkt.  En toch: wie de app vandaag opent, ziet dezelfde primaire drie functies als in 1986: een klant wil zijn saldo kunnen zien, een betaling kunnen doen en weten waar hij zijn geld aan uitgeeft. Dat was toen zo, en dat is in onze app nog steeds zo!’ Deze embed gebruikt marketing cookies. Accepteer marketing cookies om de embed te tonen. Accepteer marketing cookies

Het Gerechtshof Amsterdam heeft het vonnis vernietigd in de zaak tussen ict‑dienstverlener Hallo Nederland en metaalbedrijf Blok Enterprise Vastgoed uit Velsen. De rechtbank kende Blok eerder een schadevoorschot van zo’n vijf ton toe vanwege het ontbreken van cloud-backups van een nieuwe erp‑software-server, maar volgens het hof is de claim in deze fase onvoldoende aannemelijk. Daarmee moet Blok het volledige voorschot terugbetalen. De zaak draait om een crash in oktober 2024 van meerdere servers van Blok. Toen bleek dat er sinds medio 2022 geen cloud-backups waren gemaakt van de server waarop de erp‑software Bemet van ECI Solutions draaide. De nieuwe server was geplaatst nadat ECI een upgrade had uitgevoerd, omdat de bestaande configuratie te weinig capaciteit bood. Blok stelde dat Hallo verantwoordelijk was voor het opnemen van deze server in het backup-schema, zoals dat ook voor de oude server gold. De bedrijfsvoering kwam volgens het bedrijf nagenoeg stil te liggen door het dataverlies. Niet bewust Hallo betwistte dat het verantwoordelijk was voor het maken van backups van de nieuwe server. Volgens het bedrijf hadden de bestaande afspraken uit 2018 betrekking op een afgebakende set servers, die op de kantoorautomatisering sloegen en niet op de erp-software, en moest Blok een nieuwe opdracht geven om aanvullende systemen op te nemen. De dienstverlener wees erop dat de migratie door ECI is uitgevoerd en dat hierover geen nieuwe afspraken waren gemaakt. De periodieke rapportages waar Blok naar verwees, betroffen volgens Hallo uitsluitend controles van de systemen die daadwerkelijk in het backup-systeem stonden. De nieuwe server kwam daar niet in voor, waardoor controles geen waarschuwingen gaven. Het bedrijf benadrukte dat het ontbreken van de server in de geautomatiseerde processen een fout was, maar geen bewust nalatig handelen. Geen verplichting Het hof oordeelt dat niet kan worden vastgesteld dat Hallo uit de bestaande overeenkomst verplicht was om automatisch alle nieuwe servers van backups te voorzien. De afspraken uit 2018 bieden daarvoor geen ondubbelzinnige basis, en de vraag welke rolverdeling geldt bij vervanging van systemen vergt volgens het hof een nadere uitleg van de overeenkomst. Voor dat soort onderzoek leent een kort geding zich niet, omdat bewijslevering ontbreekt en de feiten onvoldoende vaststaan. Ook de stelling van Blok dat Hallo zou hebben gesuggereerd dat er wél backups werden gemaakt, vindt het hof niet overtuigend. Uit facturen bleek dat Hallo voor negen servers backups in rekening bracht, en niet voor tien. Dat correspondeerde met het stopzetten van de backup van de oude server. De rapportages wijzen volgens het hof slechts op controles van bestaande taken en kunnen niet worden gelezen als aanwijzing dat de nieuwe server onderdeel uitmaakte van het proces. Geen roekeloos gedrag Daarnaast blijft volgens het hof de contractuele aansprakelijkheidsbeperking van toepassing. Blok stelde dat Hallo zo ernstig had gehandeld dat deze bepaling buiten werking moest blijven, maar het hof ziet geen aanwijzingen voor opzet of roekeloos gedrag. Dat de nieuwe server langdurig niet in het systeem voorkwam, is volgens de rechters weliswaar problematisch, maar onvoldoende om de aansprakelijkheidsclausule te doorbreken. Het gaat volgens het hof om een fout, maar niet om gedrag dat zo ernstig is dat de contractuele bescherming moet vervallen. Het gevolg is dat de gevorderde bedragen niet toewijsbaar zijn. Blok moet daarom het eerder toegekende schadevoorschot van 509.606 euro terugbetalen aan Hallo. Ook draait het bedrijf op voor de proceskosten in beide instanties. De uitspraak betekent niet dat Blok geen kans maakt in een eventuele bodemprocedure, maar in deze spoedprocedure ligt de lat hoger: het hof moet kunnen vaststellen dat een vordering zeer waarschijnlijk standhoudt. Volgens de rechters is dat nu niet het geval. De kwestie toont opnieuw het belang aan van duidelijke afspraken over backups, zeker wanneer servers worden vervangen of software door derden wordt gemigreerd. De vraag wie verantwoordelijk is voor het opnieuw inrichten van backup-taken blijkt in de praktijk niet altijd eenduidig. In dit geval leidt die onduidelijkheid ertoe dat de dienstverlener voorlopig niet aansprakelijk wordt gehouden voor het verlies van ruim twee jaar aan erp‑data.

Met quantum ontstaan kansen maar ook nieuwe cyberdreigingen. Niet alleen de farmaceutische industrie, chemie of financiële dienstverlening bereiden zich voor. Ook tuinmeubelen- en kozijnenfabrikanten oriënteren zich al. Quantumcomputing beweegt zich sneller uit de onderzoeksfase dan veel it-leiders vermoeden. IBM draait wereldwijd al meer dan twintig quantumcomputers, Google kondigde plannen aan voor een miljoen qubits tegen 2030, en het Nederlandse QuantWare haalde onlangs twintig miljoen euro op voor de grootschalige productie van quantumchips. Het gesprek over quantumcomputing wordt vaak vertroebeld door complexe theorieën en een bijna mythische status. Maar wat betekent het nu echt voor organisaties? ‘Het allerbelangrijkste is om te gaan checken óf je je erin moet gaan verdiepen,’ stelt Leo van Schie, partner bij Quantum2Market, dat bedrijven begeleidt in de voorbereiding op quantumcomputing. ‘En dat zal niet voor iedereen gelden, maar voor verrassend veel bedrijven wel.’ De realiteit van quantum laat zich het beste vangen in twee gescheiden, maar onlosmakelijk met elkaar verbonden werelden: die van de dreiging en de kansen. De stille dreiging De meest prangende reden om quantum serieus te nemen, komt uit de hoek van informatiebeveiliging. Het ‘harvest now, decrypt later’-scenario is geen toekomstspeculatie, maar een actuele dreiging. Statelijke actoren en cybercriminelen verzamelen nu al versleutelde data, met de wetenschap dat een toekomstige, krachtige quantumcomputer deze moeiteloos kan ontcijferen. Gevoelige informatie met een lange houdbaarheid – denk bijvoorbeeld aan staatsgeheimen, intellectueel eigendom of patiëntgegevens – is hierdoor acuut in gevaar. ‘Op het moment dat een deel van die codes gekraakt kan worden met veel minder rekenkracht dan het ultieme doemscenario, dan ben je al het haasje,’ waarschuwt Van Schie. De dreiging is dus niet pas reëel wanneer er een perfecte quantumcomputer bestaat. Een veelvoorkomend misverstand is dat de quantumcomputer een snellere versie is van de computers die we nu kennen Dit gevoel van urgentie wordt overigens niet overal even sterk gevoeld. Zo stellen de Verenigde Arabische Emiraten nu al quantum-resistente encryptie verplicht voor hun kritieke sectoren zoals financiën, gezondheidszorg en luchtvaart, terwijl Europa nog debatteert over beleidskaders. Marc Stevens, senior onderzoeker bij het CWI, waarschuwde eerder dat de migratie naar quantum-safe cryptografie gemakkelijk vijf tot tien jaar kan duren. ‘Je moet je daar nu dus wel op gaan voorbereiden’, waarschuwt Van Schie. Specialist met superkracht Tegenover de dreiging staat de belofte van quantumcomputing. Een veelvoorkomend misverstand is dat de quantumcomputer een snellere versie is van de computers die we nu kennen. ‘Het is geen normale computer waar je alles mee kunt,’ corrigeert Van Schie. Het is een bijzonder specialistisch instrument, dat met name geschikt is voor parallelle processen en het doorrekenen van complexe, iteratieve problemen. Denk hierbij niet aan een vervanging van ai, maar aan een hybride toekomst waarin klassieke supercomputers en quantumcomputers elk doen waar ze goed in zijn. De potentiële waarde van quantum is enorm. Voor sectoren als de farmacie, chemie, automotive en financiële dienstverlening kunnen de efficiëntiewinsten en tijdbesparingen oplopen tot honderden miljarden dollars. Zo kan in de farmaceutische industrie de ontwikkeltijd van medicijnen drastisch worden verkort. In de financiële sector kan quantum helpen bij complex portfolio- en risicomanagement, terwijl de chemie en automotive kunnen profiteren door het optimaliseren van productieprocessen en het ontwerpen van nieuwe materialen. Nederland als koploper Nederland staat wereldwijd op de tweede plaats in de wetenschap rondom quantum en begint deze kennis nu om te zetten in de praktijk. Wat opvalt, is dat het niet alleen de voor de hand liggende sectoren zijn die al investeren. ABN Amro werkt bijvoorbeeld samen met het Amsterdamse onderzoeksinstituut QuSoft om de toepassingen van quantum in de financiële wereld te verkennen. Het meest tot de verbeelding sprekende voorbeeld is wellicht de Haven van Rotterdam. In samenwerking met Q*Bird en Eurofiber wordt hier ’s werelds eerste schaalbare, quantum-veilige netwerkverbinding in een kritieke infrastructuur getest. Maar ook andere sectoren verdiepen zich in de risico’s en kansen van quantum. ‘Bij één van onze bijeenkomsten zat een tuinmeubelenfabrikant aan tafel,’ vertelt Van Schie. ‘En een kozijnenfabrikant uit het oosten van het land. Die organisatie had iemand specifiek aangewezen om zich in quantum te verdiepen.’ Waarom? ‘Als jouw bedrijf groot genoeg is en jouw omzet voldoende afhankelijk van digitale stromen, dan wil je die beveiliging gewoon op orde hebben.’ Breng een cybersecurity-specialist aan tafel die snapt wat dreigingen betekenen en die op niveau kan praten met quantum-experts Voor organisaties die de stap naar een eigen quantumcomputer te groot vinden, zijn er toegankelijke alternatieven. Van Schie noemt het Leidse Fermioniq een ‘buitengewoon interessante tussenstap’. Hun quantum-emulator maakt het mogelijk om quantum-algoritmes te testen en zelfs te gebruiken op een standaard cloudinfrastructuur. ‘Voor sommige organisaties kan dit een proof of concept zijn, voor anderen wellicht zelfs een eindpunt,’ legt Van Schie uit. ‘Als zij jouw probleem oplossen, waarom zou je meer en verder moeten?’ Wat nu te doen Het grootste misverstand onder bestuurders is volgens Van Schie de gedachte: ‘Ik hoef er nog niet over te denken, want het duurt nog zo lang.’ De realiteit is dat de voorbereidingstijd, met name voor de security-kant, lang is, vaak meerdere jaren. ‘Het belangrijkste is om snel te checken of je je erin moet gaan verdiepen,’ stelt Van Schie. De vraag die een organisatie zichzelf moet stellen: hoe kwetsbaar en waardevol is mijn data? Als je financiële gegevens, medische informatie of staatsgeheimen beheert, dan is het antwoord duidelijk. Begin in ieder geval met een inventarisatie, adviseert Van Schie. Weet wat je in huis hebt, waar je kwetsbaar bent, en wat de impact zou zijn als die data in verkeerde handen komt. Breng een cybersecurity-specialist aan tafel die snapt wat dreigingen betekenen en die op niveau kan praten met quantum-experts. Daarnaast is het zaak om cryptografische wendbaarheid na te streven. Marc Stevens van het CWI hamert erop: bouw je cryptografie op een centrale plek in je systemen, zodat je later gemakkelijker kunt overschakelen naar nieuwe standaarden. ‘Een centrale implementatie maakt het veel makkelijker om naar de nieuwe standaard over te stappen. Dat is iets wat elk bedrijf nu kan doen.’ De realiteit is dat sommige organisaties al te laat zijn. Wie vijf jaar nodig heeft om te migreren naar quantum-safe encryptie en pas over vijf jaar begint, speelt Russische roulette met zijn data. ‘Je kunt ook altijd nog zeggen: we hebben het bekeken, dit gaat hem niet worden, we gaan het anders doen,’ zegt Van Schie. ‘Maar dan weet je dat wel.’ En dat weten, die bewuste keuze maken, dat is waar het uiteindelijk om draait. Dit artikel staat ook in Computable Magazine 2026 #1.

In dit nieuwsoverzicht: Odin neemt deel Nexxt over, Woonstad Rotterdam kiest DSC, Pride Capital Partners stapt in bij EasyTranslate, PGB Pensioendiensten stapt over op Unit4 ERPx en MBO Amersfoort vernieuwt met Commvault.Odin koopt managed-services-tak NexxtOdin Groep neemt de managed‑servicesactiviteiten van Nexxt over en brengt deze onder bij dochterbedrijf Previder. Voor klanten en medewerkers van Nexxt blijft de dienstverlening hierdoor gegarandeerd. De overname volgt op een heroriëntatie van Nexxt, dat zijn focus verlegt naar consultancy, detachering en projectdiensten. De diensten blijven voorlopig onder de naam Nexxt Managed Services draaien totdat de integratie binnen Previder is afgerond.Het Next managed-services-team, werkzaam vanuit vestigingen in Wognum, Amersfoort en Groningen, blijft actief vanuit deze regio’s.Woonstad Rotterdam selecteert Digital Survival CompanyWoonstad Rotterdam heeft Digital Survival Company (DSC) uit Nieuwegein gekozen voor de modernisering en het beheer van zijn cloud‑ en werkplekdiensten. De woningcorporatie startte in 2025 een aanbestedingstraject dat heeft geleid tot de selectie van de nieuwe partner. Digital Survival Company neemt de bestaande omgeving over en richt deze in de komende fase cloud-native (Azure) in. Daarmee moet een stabiel platform ontstaan voor verdere digitalisering, waaronder vastgoedbeheer en bewonersdiensten. De scope van de samenwerking omvat een breed scala aan diensten die gericht zijn op het optimaliseren van de it-infrastructuur en werkplekbeheer.Pride Capital Partners aandeelhouder van EasyTranslateEasyTranslate past zijn kapitaalstructuur aan om verdere overnames te ondersteunen. Het Nederlandse Pride Capital Partners heeft in dit kader zijn lening van 5,25 miljoen euro omgezet in een minderheidsbelang, terwijl Danske Bank Growth een meerjarige financiering van ruim 1,7 miljoen euro voorbereidt. Met deze stap wil EasyTranslate de consolidatie in de Noord-Europese markt versnellen en extra overnames realiseren binnen zijn ai‑gedreven vertaal- en softwarediensten.Het in 2010 gestarte Deense vertaaltechnologiebedrijf integreerde in 2024 World Translation, waardoor de omzet uitkwam boven 7,5 miljoen euro en het bedrijf in 2025 een brutowinst van circa 1,5 miljoen euro verwacht.PGB Pensioendiensten kiest voor Unit4 ERPxPGB Pensioendiensten stapt over op Unit4 ERPx voor de verdere modernisering van zijn financiële en administratieve processen. De pensioenuitvoerder werkt sinds 2013 met Unit4‑software en vervangt nu Unit4 Financials by Coda door een geïntegreerd cloud-erp-softwareplatform. De organisatie beheert de administratie voor zo’n 450.000 deelnemers en vierduizend werkgevers.Met Unit4 ERPx wil PGB Pensioendiensten het applicatielandschap vereenvoudigen en het beheer centraliseren. Het platform moet zorgen voor minder complexiteit, betere integratie met andere systemen en meer wendbaarheid. Volgens beide organisaties vormt de keuze voor ERPx een basis voor verdere standaardisatie binnen de pensioenadministratie.MBO Amersfoort gebruikt Commvault voor backupMBO Amersfoort heeft samen met implementatiepartner Spie zijn back‑up- en herstelprocessen vernieuwd met technologie van Commvault. De onderwijsinstelling had te maken met een versnipperde back‑upomgeving, waardoor herstel van verloren bestanden soms dagen duurde. Door alle data‑beveiliging en herstelprocessen centraal onder te brengen, is die tijd teruggebracht tot enkele minuten.De organisatie, met zevenduizend studenten en 750 medewerkers, verving meerdere losse platforms door één omgeving die aansluit op Microsoft 365, Active Directory en privacy‑eisen zoals de AVG. De nieuwe aanpak moet zorgen voor voorspelbaar herstel, minder risico’s en minder druk op het it‑team, terwijl onderwijsprocessen sneller kunnen worden hervat.