emerce

Een aanhoudende crisis in de Golfregio kan de komende achttien maanden tot 94 miljard dollar aan groei uit de wereldwijde advertentiemarkt wegslaan. Dat blijkt uit de nieuwste vooruitzichten van WARC Media. De cijfers laten zien hoe het geopolitieke conflict kan doorsijpelen naar de marketingbudgetten van bedrijven. In het basisscenario trekt WARC de wereldwijde advertentiegroei voor dit jaar juist op, naar 11,5 procent, goed voor een totale markt van 1,4 biljoen dollar. Maar diezelfde volatiliteit die de cijfers nu nog opstuwt, kan in 2026 tot 3,2 procentpunt, ofwel 39,6 miljard dollar, van de groei afsnoepen. Voor 2027, wanneer de markt naar verwachting met 8,2 procent doorgroeit tot 1,50 biljoen dollar, staat bij een langdurige crisis nog eens 54,1 miljard dollar op het spel. Opgeteld komt de potentiële schade dicht in de buurt van de 94 miljard. Sectoren als reizen, automotive en food zijn blootgesteld aan zowel hogere productiekosten als zwakkere vraag. Het netto-effect is lagere marges. Het eerste waarin de bedrijven dan snijden, zijn de marketingbudgetten. WARC ziet een ongelijke uitwerking op merk- en performancegedreven bestedingen. Televisie krijgt scherpe dalingen te verstouwen, social en search juist niet. In de eurozone stijgen de advertentiebestedingen dit jaar naar verwachting met 5,6 procent tot 109 miljard dollar. In het donkerste scenario zakt die groei terug naar amper 1,8 procent. WARC, een Brits marketing- en databedrijf, baseert zijn projecties op data uit honderd markten wereldwijd. Foto: Oziel Gómez / Unsplash

De Stichting Consumenten Competition Claims is een collectieve actie gestart tegen het Amerikaanse technologiebedrijf Valve Corporation, exploitant van het populaire PC-gamingplatform Steam. De actie, getiteld GameClaim, verzet zich tegen vermeende concurrentiebeperkende praktijken die op de gehele PC-gamemarkt hebben geleid tot hogere prijzen voor PC-games en beperkte keuzevrijheid voor consumenten. De stichting heeft Valve middels een brief aansprakelijk gesteld. Steam is wereldwijd het dominante distributieplatform voor PC-games, met een marktaandeel van 85 procent en meer dan 1 miljard accounts, waarvan meer dan 2 miljoen Nederlandse gebruikers. Valve zou de concurrentie structureel uitsluiten door game-uitgevers te verbieden om hun spellen goedkoper aan te bieden op andere platforms. Ook hanteert zij excessieve prijzen: Valve eist een commissie tot 30 procent op de meeste verkopen via Steam, aanzienlijk hoger dan bij concurrerende platforms. Door de combinatie van beperkingen en excessieve prijzen stijgen de gameprijzen niet alleen op Steam, maar ook op concurrerende platforms zoals Epic Games en de Microsoft Store, die aanzienlijk lagere commissies van circa 12% hanteren. Valve dwingt bovendien af dat consumenten voor in-game aankopen gebruik maken van haar eigen betalingsdienst, waarvoor zij ook excessieve kosten in rekening brengt. De strategie van Valve leidt volgens de stichting tot een extreme winstgevendheid, waar de onderneming zeer gesloten over is. In 2024 lekte een interne e-mail uit dat Valve per werknemer meer winst maakt dan techgiganten zoals Apple, Facebook en Microsoft. In 2021 maakte Valve met Steam een winst van 1,3 miljard dollar op een omzet van 2 miljard. Economisch consultancybureau Copenhagen Economics heeft voor de stichting een berekening gemaakt van de schade, en de voorlopige berekening is dat Nederlandse consumenten gezamenlijk meer dan 220 miljoen euro te veel hebben betaald voor PC-games en game-content als gevolg van deze praktijken. Inclusief rente is dat voor Nederlandse Steam-gebruikers gemiddeld meer dan 130 euro, en voor fanatieke gamers nog veel meer. De stichting roept Nederlandse PC-gamers op om zich te melden via www.gameclaim.nl om de actie te ondersteunen. De stichting is erop gericht om hun schade vergoed te krijgen. De stichting ziet dat een deel van de gaming-gemeenschap loyaal is aan Steam. ‘Steam is gebruiksvriendelijk en heeft een prettige klantenservice. Dat is belangrijk maar mag niet op een andere manier ten koste gaan van consumenten. De gamers zijn zich niet bewust van de schade die zij ongemerkt lijden door de praktijken van Valve. Gezonde concurrentie leidt tot lagere prijzen en keuzevrijheid. Dat is precies wat hier ontbreekt en wat wij willen rechtzetten,’ aldus Ariënne Gommers, bestuurslid van de Stichting Consumenten Competition Claims. Er lopen al vergelijkbare procedures tegen Valve in andere landen. In de Verenigde Staten zijn verschillende schadevergoedingsacties van consumenten en spelontwikkelaars aanhangig, terwijl een collectieve consumentenactie tegen Valve in het Verenigd Koninkrijk van de rechter groen licht heeft gekregen om door te gaan. Vorig jaar oordeelde de Engelse rechter al in een zaak tegen een ander techplatform: Apple moest Engelse consumenten voor een bedrag van £ 1,5 miljard compenseren vanwege excessieve commissies van 30% in de Apple App Store. Valve is in 2021 al beboet door de Europese Commissie wegens het beperken van grensoverschrijdende verkoop (geo-blocking) binnen de Europese Unie. Deze boete is door de Europese rechter bevestigd en definitief.

De 23 grootste techbedrijven gaven in 2025 in totaal 73 miljoen euro uit aan politieke lobby-activiteiten in Brussel. Dat is zestig procent meer dan vijf jaar geleden. Financiële instanties gaven 67 miljoen hieraan uit, partijen uit de energiesector 52 miljoen en chemie/agri 47 miljoen euro. In totaal werd er vorig jaar minstens 382 miljoen euro uitgegeven aan politieke beïnvloeding. Dat komt naar voren in het nieuwe rapport van Corporate Europe Observatory en LobbyControl waarin ze de onderzoeken hoe politieke beïnvloeding vanuit het bedrijfsleven eruit ziet (PDF). Het gaat hier om zelfgedeclareerde budgetten in een vrijwillig register. KLM, bijvoorbeeld, geeft vermoedelijk meer uit dan de opgegeven een à twee ton. De techpartij die het meest met geld strooit, is Meta (10+ miljoen), gevolgd door Amazon (9 miljoen, grootste stijger) en Apple (8 miljoen). Cijfers van Alphabet worden niet gerapporteerd. In 2023 besteedde dat een kleine zes miljoen aan politieke beïnvloeding. Van afgelopen jaar wordt wel gemeld dat ze een miljoen meer uitgaven dan in 2024. Daarnaast spelen organisaties als CCIA, Center for Data Innovation en Dot Europe een rol als doorgeefluik van de agenda van Amerikaans bigtech. Het rapport: “Het is zorgwekkend dat de Digital Services Act (DSA) ook het doelwit is van een goed gefinancierd netwerk van extreemrechtse denktanks die steeds actiever worden in Brussel en nauwe banden hebben met extreemrechtse partijen in het Europees Parlement. Deze organisaties, waaronder de Heritage Foundation (bekend van Project 2025), Alliance Defending Freedom en MCC Brussels, fungeren als een echokamer voor de standpunten van de Trump-regering over online censuur en voeren een agressieve lobbycampagne over hoe de Digital Services Act de vrijheid van meningsuiting zou ondermijnen.” De doelen van de lobbyisten zijn meerledig, maar natuurlijk altijd gericht op het versterken van hun eigen posities. Afgelopen anderhalf jaar, sinds het aantreden van de nieuwe Europese Commissie, zijn er tien trajecten opgetuigd om wetgeving te versoepelen. Dit zijn zogeheten omnibus-pakketten. De onderzoekers stellen dat veertig procent van alle kabinetsontmoetingen bij de Commissie in 2025 was met bedrijfsvertegenwoordigers. Meer dan ooit. Ngo’s daarentegen zagen hun aandeel juist dalen van 22 naar zestien procent. Concreet richtten de techreuzen zich bijvoorbeeld op afzwakking van de AI Act, de GDPR en de ePrivacy-richtlijn, het schrappen van de geplande Digital Fairness Act tegen verslavend ontwerp en dark patterns, maar versoepeling van milieuvergunningen voor datacenters en het vertragen van DSA/DMA-handhaving. De onderzoekers: “Een analyse van Corporate Europe Observatory en LobbyControl laat zien hoe de Digital Omnibus nauw aansluit bij de belangrijkste lobby-eisen van Big Tech en aanverwante brancheorganisaties zoals de Computer and Communications Industry Association (CCIA) en Dot Europe.” Kortom, de investeringen lijken hun vruchten af te werpen. “Technologiebedrijven streven echter naar nog meer. In een lobbydocument voor het aanstaande Ierse voorzitterschap stelt Meta bijvoorbeeld dat de Digitale Omnibus aanzienlijk tekortschiet en roept op tot een volledige herziening van het Europese digitale wetboek en een pauze in de implementatie van de reeks digitale wetten.” De VS is met 46 miljoen euro de tweede grootste lobbyist. Duitse instanties geven 76 miljoen euro uit. Nederland staat achtste op deze lijst, met een kleine tien miljoen euro. Foto: Cédric (cc)

Het Duitse retailbedrijf Kaufland, uit dezelfde bedrijvengroep als Lidl, introduceert zijn online marktplaats in Nederland. Reclameproducten in de vorm van retailmedia zijn in deze fase nog niet beschikbaar. Het Duitse retailbedrijf Kaufland, uit dezelfde bedrijvengroep als Lidl, introduceert zijn online marktplaats in Nederland. Reclameproducten in de vorm van retailmedia zijn in deze fase nog niet beschikbaar. De Duitsers uit de Schwarz Group positioneren Kaufland als een puur Europese marketplace, dus een tegenhanger van bedrijven als Amazon en eBay. Achter de nieuwe online marktplaats Kaufland.nl staat een supermarkt- en retailorganisatie met meer dan 1.600 winkels in acht landen. In Nederland is de website de eerste verschijningsvorm van het merk. De marketplace bestaat uit categorieën als wonen & interieur, elektronica, tuin & klussen, huishouden, baby & kind, sport en fashion. Belangstellende winkeliers leveren hun productfeeds direct af bij Kaufland of een tussenpartij als Channable. De tarieven zijn nog niet bekendgemaakt. Op dit moment zijn al 1.150 Nederlandse verkopers actief op de verschillende Kaufland-platformen. Naast de uitbreiding naar Nederland lanceert Kaufland deze zomer ook een marktplaats in Spanje. Ze zijn al actief in Duitsland, Frankrijk, Italië, Polen, Oostenrijk, Tsjechië en Slowakije. Met één registratie kunnen online verkopers hun producten aanbieden via Kaufland.nl en op alle andere marktplaatsen. Met de toevoeging van Spanje en Nederland groeit dit potentiële bereik naar 220 miljoen consumenten. Het ziet niet naar uit, dat bij de lancering over een paar weken het retailmediaprogramma al wordt aangeboden. De online marketplace Kaufland werd in het voorjaar van 2021 gelanceerd als gerebrande integratie van Real.de, een online productvergelijker. De Duitsers kochten dat bedrijf in 2020 van het Italiaanse SCP Group. Kaufland Marketplace bouwt in hoog tempo aan een e-commerce-ecosysteem naar het model van Amazon. De retailer breidde zijn digitale dienstenlaag reeds uit met Fulfillment by Kaufland (FBK), retailmedia en een loyaliteitsprogramma. Foto: Erim Berk Benli / Unsplash

Een groep van kleine EU-landen, bestaande uit digitale voorlopers, eisen van de Europese Commissie dat ze met algemene regels komt die de online veiligheid van kinderen beter beschermt. Meer specifiek gaat het om het afval, de onveiligheid en dreigingen die uit de hoek van socialmedia komen. Europabreed klinkt er in verschillende landen al een vergelijkbare roep, maar daar wordt langzaam en slechts fragmentarisch gehoor aan gegeven. Nederland, bijvoorbeeld, wacht op wat Brussel besluit. Maar dat doet niets. De zogeheten D9+-groep van landen stuurde daarom afgelopen maandag een brief aan de Commissie met het dringende verzoek regels op te stellen. Het gaat om de ministers van Digitale Zaken in onder meer Nederland, Denemarken, Estland, Ierland, Luxemburg, Polen, Portugal, Slovenië, Spanje, Tsjechië, Zweden, België en Finland. Ze willen ook een onderzoek naar een gemeenschappelijke aanpak voor een EU-brede leeftijdsgrens voor toegang tot sociale media. Er is een groep critici die huiverig is voor dit soort discussies. Als je gaat bepalen wie wel of niet op een bepaalde app mag, doet ook direct een greep in diens persoonlijke levenssferen. Anders gezegd: zo’n regel zorgt ervoor dat niemand meer echt anoniem gebruik kan maken van een dienst, want identificatie aan de poort wordt verplicht. Foto: Gaelle Marcel / Unsplash  

‘Het onderscheid tussen kabel en glasvezel is niet belangrijk meer, zoals het ook niemand meer interesseert of je met Boeing of Airbus vliegt.’ De Zuid-Afrikaanse CEO Stephen van Rooyen, recent benoemd tot CEO van de nieuwe Ziggo Group, die volgend jaar apart naar de beurs gaat, is stellig. Hij wil inzetten op service en beleving, niet op snelheid. Van Rooyen was gisteren de laatste spreker op Telecom Insights, het telecomcongres van Telecompaper in Bussum. En hij maakte interessante vergelijking met de ontwikkeling van de luchtvaart. Pan Am en Boeing werkten rond 1970 nauw samen bij de ontwikkeling van de legendarische Boeing 747, ook wel bekend als de Jumbo Jet. Omdat de kosten per stoel omlaag moesten, vroeg Pan Am-topman Juan Trippe aan Boeing om een vliegtuig te bouwen dat tweeënhalf keer zo groot was als de toenmalige Boeing 707. ‘Het was het begin van de luchtvaart voor de grote massa,’ vertelde Van Rooyen. Airbus reageerde op de introductie van de Jumbo Jet met een eigen groot vliegtuig. Heel veel sneller zijn de vliegtuigen van Boeing en Airbus sindsdien niet geworden. “Tegenwoordig draait het veel meer om service en beleving, anders gezegd: wat je je passagiers kunt bieden. En zo zie ik ook de strijd tussen kabel en glasvezel. Die strijd is wat mij betreft over.” Technisch zijn de verschillen niet groot meer. Met de introductie van DOCSIS 4 kan Ziggo eind dit jaar snelheden tot 8 Gbps bieden, evenveel als bij glasvezel. Waarbij Ziggo het voordeel heeft dat de stoep niet open hoeft. “Toen glasvezel kwam gingen aanbieders concurreren op prijs,” zegt Van Rooyen. “Maar dat is een race naar de bodem. Je wint alleen door je in de dienstverlening te onderscheiden, zoals luchtvaartmaatschappijen doen. Voor de meeste toepassingen heb je helemaal geen hoge snelheden nodig, en ik verwacht dat die voorlopig ook niet gaan komen. Het is niet voor niets dat de Concorde is verdwenen, het kon economisch gewoon niet uit.” Van Rooyen is sinds 1 september 2024 CEO van VodafoneZiggo. “Toen ik bij Ziggo kwam stond het bedrijf er niet goed voor. Er was een complexe prijsstructuur, en klanten liepen massaal weg.” Die leegloop lijkt enigszins tot stilstand gekomen, al zit er nog altijd geen groei in het aantal nieuwe abonnees. Van Rooyen hoopt het tij te keren met nieuwe proposities. Om meer klanten aan zich te binden geeft het bedrijf klanten met zowel een Vodafone- als Ziggo-abonnement meer korting op hun Ziggo-abonnement. En sinds maandag verhoogt de korting voor klanten die ook een Vodafone-abonnement hebben. Bij een nieuw Ziggo-abonnement krijgen zij tot 10 euro korting per maand. Voorheen kregen Ziggo-klanten alleen een gratis tv-pakket of beveiligingspakket, maar geen korting op hun rekening. De combinatiekorting komt in plaats van het gratis tv-pakket. “We gaan loyaliteit van klanten beter belonen.” Vanaf 1 juli voegt Ziggo de ESPN-zenders 2, 3 en 4 toe aan alle digitale tv-pakketten. Zo zijn álle 306 wedstrijden in de VriendenLoterij Eredivisie voortaan bij Ziggo te zien. Wil gaat de maandprijs van het tv-pakket voor consumenten omhoog. “De vraag is niet is glas of kabel beter is  Het gaat erom dat je klanten meerwaarde kunt bieden.”

ING kondigde vanochtend aan dat het later dit jaar een eSIM reisdatabundel aanbiedt als onderdeel van nieuwe servicepakketten. Luttele dagen nadat neobank Revolut bekend maakte dat het de mobiele markt zal betreden en ook kort na de aankondiging dat supermarkt Lidl telecomaanbieder is geworden. Niet nieuw, maar non telecom is zeker trending, zo verzekerde CEO Ed Achterberg van Telecompaper vanochtend op zijn jaarlijkse Insights congres in Bussum. Moederbedrijf van Lidl Schwarz Gruppe is een samenwerking aangegaan met leverancier 1Global uit Amsterdam. Dat levert de systemen waarmee partijen als Revolut en N26 aan hun respectievelijke klanten telecomdiensten kunnen bieden als marketingvehikel. In welke landen Lidl operator zal worden, en of Nederland daar ook bij zit, is nog niet bekend. De Financial Times spreekt in elk geval van het VK, Frankrijk, Spanje en de VS naast de reeds bestaande markten Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland. Revolut positioneert zich vooral als prijsvechter. De abonnementen zijn maandelijks opzegbaar en kennen volgens Revolut geen aansluit- of overstapkosten. Klanten kunnen het abonnement direct activeren vanuit dezelfde app die ze al gebruiken voor hun bankzaken. Voor de mobiele diensten maakt Revolut gebruik van het netwerk van KPN. Klanten krijgen toegang tot 5G met snelheden tot 300 Mbps. De prijzen zijn lager dan die van veel vergelijkbare abonnementen van de grote telecomaanbieders. Achterberg vindt deze ontwikkelingen logisch. ‘Revolut heeft al 1,5 miljoen Nederlandse klanten, en kan makkelijk via deze klanten nieuwe diensten aanbieden.’ Daardoor worden de uitdagingen voor bestaande telecomspelers wel groter, constateert hij. ‘De markt is enorm concurrerend aan het worden, terwijl de markt ooit zo overzichtelijk was, met zo nu en dan een nieuwe Nokia of een overstap.’ Onder de noemer Perspectief op: AI, Connectiviteit, Soevereiniteit blikten Jan Piet Nelissen en Jens Groot Deloitte van Deloitte vooruit. Opvallend in hun presentatie was de onzekere toekomst van 6G. Zit de zakelijke dan wel de particuliere markt daar wel op te wachten? ‘De meerwaarde van 6G is niet erg duidelijk, of het zouden kostenverlagingen voor de telecomsector moeten zijn,’ aldus Nelissen. Hij refereerde aan het mislukte Pepsi Blue, dat tot twee keer toe als een nieuwe smaak in de markt werd gebracht, maar nooit is aangeslagen. En is Elon Musks Starlink een bedreiging voor de Nederlandse markt? ‘Niet echt, zij vragen 45 euro voor 50 Mbps, terwijl een gemiddeld huishouden hier 200 Mbps heeft. Maar meer dan 50 Mbps heb je eigenlijk niet nodig. Maar als de prijzen echter veel lager worden, zou satelliet internet ook hier concurrerend kunnen worden.’

Non profitorganisatie Stichting Onderzoek Marktinformatie (SOMI) start een collectieve rechtszaak tegen Snapchat in Nederland en dient een formele waarschuwingsbrief in bij Snapchat in Frankrijk vanwege verslavende ontwerpkenmerken van het platform en het vermeende onrechtmatige gebruik van persoonsgegevens voor gerichte advertenties. Daarnaast stelt SOMI de blootstelling van gebruikers, met name minderjarigen, aan schadelijke en illegale content aan de orde. SOMI stelt dat er sprake is van ernstige en voortdurende schendingen van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), de Digitaledienstenverordening (DSA), de AI-verordening, de Richtlijn audiovisuele mediadiensten, het Burgerlijk Wetboek en de Franse consumentenwet. Snapchat is volgens SOMI bewust ontworpen om gebruikersbetrokkenheid te maximaliseren via functies die continu en langdurig gebruik stimuleren. Functies zoals Snapstreaks, die gebruikers onder druk zetten om dagelijkse interactie te onderhouden om de streaks te behouden, Snapscore, dat frequente betrokkenheid beloont, en oneindig scrollen op Spotlight- en Discovery-pagina’s, zijn zo opgezet dat gebruikers zo veel mogelijk tijd op het platform doorbrengen. SOMI stelt dat dergelijke ontwerpkeuzes in strijd zijn met de DSA, die functies verbiedt die het vermogen van gebruikers, met name minderjarigen, om vrije en weloverwogen beslissingen te nemen over hun platformgebruik, ondermijnen. Daarnaast stelt SOMI dat Snap Inc. persoonsgegevens verwerkt voor gerichte reclame zonder dat Snap Inc. daarvoor een geldige rechtsgrondslag heeft onder de AVG. SOMI geeft verder aan dat Snapchat gedetailleerde gedrags- en persoonlijkheidsprofielen van gebruikers opstelt, waarbij gebruikers worden ingedeeld in segmenten zoals “sociale drinkers” of “middelbare scholieren”, om zeer gerichte advertenties mogelijk te maken. SOMI stelt ook dat minderjarigen tot minstens augustus 2023 in dergelijke profilering- en targetingpraktijken waren opgenomen. Ook is er bezorgdheid op over de aanwezigheid van schadelijke en illegale inhoud op Snapchat en het falen van het platform om juist minderjarigen adequaat te beschermen. SOMI legt in de dagvaarding uit dat het platform zo is opgezet dat groomingpraktijken gefaciliteerd worden, materiaal van seksueel misbruik van kinderen (CSAM) verspreid wordt en illegale goederen zoals drugs en vapes verkocht kunnen worden. Ook wordt het platform gebruikt om minderjarigen aan te zetten tot criminele activiteiten. SOMI wijst verder op zwakke punten in de systemen voor leeftijds- en identiteitsverificatie. Ook noemt de organisatie de mogelijkheid voor gebruikers om rechtstreeks in contact te komen met vrienden van vrienden, evenals het gemak waarmee eerder verbannen gebruikers nieuwe accounts kunnen aanmaken. Volgens SOMI zijn dit factoren die het kwaadwillende actoren gemakkelijker maken om op het platform actief te blijven en toegang te krijgen tot grote groepen kinderen. Deze zorgen sluiten aan bij het lopende toezicht door regelgevende instanties, waaronder onderzoeken naar de manier waarop het platform omgaat met illegale inhoud die minderjarigen treft. In Nederland heeft de Autoriteit Consumenten en Markten (ACM) een onderzoek ingesteld naar Snapchat in verband met de verkoop van e-sigaretten aan minderjarigen, terwijl ook de Europese Commissie een onderzoek is gestart naar de manier waarop Snapchat minderjarigen beschermt tegen illegale middelen. Uit onderzoek van Stichting Rookpreventie Jeugd blijkt dat accounts die illegale producten verkopen, waaronder drugs en e-sigaretten, wijdverbreid zijn op Snapchat. SOMI start deze collectieve rechtszaak namens kinderen en volwassenen in Nederland die sinds 25 mei 2018 gebruik hebben gemaakt van Snapchat. Onder meer wordt schadevergoeding geëist voor getroffen gebruikers: tot 1.000 euro aan immateriële schade voor gebruikers onder de 18 jaar, 750  euro voor volwassen gebruikers en daarnaast 10 euro per gebruiker per jaar aan materiële schade. In andere zaken heeft de stichting tot nu toe nog weinig vorderingen gemaaky. Kort geleden werd een nederlaag geleden bij het Hof van Beroep (Kammergericht) in Berlijn in een zaak tegen X. Er lopen nog zaken tegen tegen TikTok en Meta. In de collectieve massaclaim tegen TikTok is  SOMI aanvankelijk niet-ontvankelijk verklaard voor de vorderingen tot vergoeding van immateriële schade. De rechter oordeelde dat deze schadeclaims te individueel zijn om in een collectieve actie af te wikkelen. Het Hof heeft dat besluit weer ongedaan gemaakt.  

NotebookLM krijgt een update waarmee de door velen gewaaardeerde onderzoekstool weer zo modern is als het drie jaar geleden bij de introductie was. Google stopt zijn recentste AI-model Gemini 3.5 onder de motorkap en programmeerhulpje Antigravity 2.0. Dat maakt het makkelijk om een of meerdere parallelle programmeertaken uit te voeren. De onderzoeker hoeft daarvoor niet eens technische onderlegd te zijn. Ook de wijzen waarop NotebookLM met bronnen omgaat is anders. Voorheen moest je als gebruiker altijd je eigen bronmateriaal opzoeken en uploaden. Dat kan nog steeds, maar Google kan nu ook zelf verkennend voorwerk doen en op het web zoeken in meertalige bronnen. Met NotebookLM bouw je een soort persoonlijke kenniswerkplek rondom een set bronnen. De gebruiker heeft meer controle over de kwaliteit van de bronnen en verlaagt de kans op hallucinaties. Onderzoeksresultaten zijn te exporteren in tal van formaten, van markdown en PDF tot Powerpoint, Excel, Json en PNG. Foto: ThisisEngineering / Unsplash

Bending Spoons, eigenaar van onder meer WeTransfer, Eventbrite en Komoot, zoekt een notering aan de NASDAQ in New York. Met nieuwe geld wil de onderneming nog maar kralen aan zijn ketting van internetbedrijven rijgen. Dat zijn er nu zon vijftig. Daarnaast zal het ook een deel van de aanzienlijke schuldenlast willen aflossen. Begin deze week werd bekend dat ceo Luca Ferrari (foto) zijn bedrijf binnenkort naar de beurs wil brengen. Waarom hij kiest voor een Amerikaanse beurs en niet een Europese is niet bekend. Mogelijk wil hij de beoogde overnames voornamelijk in lokale valuta, dollars, betalen. De beursgang moet plaatsvinden tegen een waardering van twintig miljard dollar. Hoeveel het effectief uit de markt wil halen is nog niet bekend. Maandag werd met de aanvraag enkel het financiële geraamte van het bedrijf en de leefomgeving openbaar gemaakt. “We zien enorme kansen voor ons liggen. We hebben meer dan duizend digitale private en publieke bedrijven geïdentificeerd die in de toekomst aantrekkelijke overnamedoelen zouden kunnen zijn”, aldus Ferrari. Die hebben naar zijn calculaties een gezamenlijke omzet van vierhonderd miljard dollar. Bending Spoons is een opkoper van internetbedrijven waar de glans van af is. Denk aan: Vimeo, Evernote, Meetup, AOL en Brightcove. Die hebben dan nog wel een vaste groep betalende klanten en kunnen winstgevend zijn, maar de grote groei is er uit en een groeistuip lijkt niet waarschijnlijk. De Italianen kopen zo’n bedrijven, schrappen het grootste gedeelte van het personeelsbestand, doen een technologische omkat van de IT en varen door. Minder kosten, hogere marge, maar nog steeds weinig groei. Die komt louter uit overnames. De bedrijven in het portfolio van hebben samen meer dan een half miljard maandelijkse gebruikers en rond de tien miljoen betalende abonnees. Twee procent betaalt dus maandelijks voor een digitale dienst. WeTransfer is goed voor maandelijks 58 miljoen gebruikers en een miljoen abonnees. De gebruikersgroei Spoons lijkt grotendeels boekhoudkundig, afkomstig uit overnames. Als klantentrouw om welke reden dan ook afneemt, lopen abonnees weg en daalt de omzet. Bending Spoons noteerde over het jaar 2025 een omzet van 1,3 miljard dollar en een bedrijfsresultaat van 278 miljoen. In het eerste kwartaal van 2026 bedroeg de omzet 601 miljoen. In de afgelopen drie jaren werd steeds nettowinst geschreven. Het bedrijf heeft, dankzij een behoorlijke schuldenlast (4,4 miljard dollar), ook te maken met stijgende rentekosten. In het eerste kwartaal van 2026 alleen al bedraagt de rente 93 miljoen op een kwartaalomzet van 601 miljoen dollar.

Google betaalt SpaceX tot juni 2029 elke maand 920 miljoen dollar om de AI-rekenkracht van dit techbedrijf te mogen gebruiken. Kort voor het weekend maakten de partijen de samenwerking bekend via een melding aan de beurswaakhond. De deal is opvallend, omdat Google zelf een van de grootste datacenternetwerken ter wereld heeft en bovendien beschikt over een eigen AI-chip (de TPU). Het lijkt erop dat Google zijn eigen TPU-capaciteit zo winstgevend verkoopt aan betalende cloudklanten, zoals Anthropic en Meta, dat het intern tekortschiet voor eigen productontwikkeling. Daarom kopen ze externe capaciteit bij. SpaceX heeft de benodigde hardware al staan en kan die nú leveren. Het ruimtevaartbedrijf bouwt een tweede immens AI-datacentrum voor eigen gebruik en verhuurt de capaciteit van Collosus 1, omdat het een betere technische basis behoeft. Huurders zijn onder meer Anthropic en nu dus ook Google. Google en Anthropic financieren daarmee de infrastructuur van hun directe concurrent, xAI’s Grok. Hoe meer capaciteit Google afneemt, zo leest het contract, hoe minder ze betalen per GPU. In aanleg ligt de huurprijs op 8.400 dollar per Nvidia-chip, wat niet bijster gek is. Hoe meer ze kunnen doorverkopen, hoe beter de marge. Daarnaast maken ze indirect ook TPU-capaciteit vrij voor eigen productontwikkeling. Google is voor ongeveer vijf procent eigenaar van SpaceX.

OpenAI bereidt de lancering van nieuwe producten voor die strategisch afstand nemen van ChatGPT als kernproduct. De chatbot zal worden doorontwikkeld richting een super-app die codingtools en AI-agents combineert. Met een slimme chatbot alleen gaat OpenAI de spreekwoordelijke oorlog niet winnen, omdat Claude, Gemini en ook Grok wel al meer bieden dan alleen dat. De Engelse zakenkrant Financial Times verneemt uit kringen rondom het bedrijf dat de vernieuwingen ergens in de komende weken al kunnen worden gelanceerd. Codex, het product voor softwareprogrammeurs, krijgt in den nieuwe constellatie meer prominentie. Het doel is om technici los te weken van Claude Code. Dat is nu de publiekslieveling, nadat Anthropic daar van meet af aan veel aandacht aan besteedde. OpenAI richtte zich meer op het consumentenproduct ChatGPT. De chatapp zal in zijn nieuwe vorm ook meer aandacht vestigen op het bestaan van integraties met derden partijen. De ambitie een super-app te ontwikkelen is groots, maar in het westen onbeproefd. Elon Musk zei bij de overname van Twitter de berichtendienst te willen uitbouwen tot een super-app, maar we zijn nu vier jaar verder. X Pay, bijvoorbeeld, moet nog steeds internationaal worden uitgerold. In Azië zijn super-apps daarentegen veelvoorkomend in de vorm van WeChat, Alipay, Grab, Gojek, LINE en Paytm. Voor OpenAI komt de strategische opschudding van het portfolio als defensief over en op een precair moment. Het bedrijf bereidt een beursgang voor en geeft met de herdefinitie van ChatGPT het signaal aan beleggers dat het niet per se nog marktleíder is. Afgelopen weekend maakte de hoofdontwerper van OpenAI’s eigen AI-chips bekend dat hij overstapt naar Anthropic. Foto: Clint Budd (cc)

Online drukker Drukwerkdeal opent onder het merk Pivvy een cadeauwinkel waar bezoekers presentjes op maat kunnen ontwerpen en laten bezorgen. Daarbij maakt Pivvy gebruik van de ervaring van Drukwerkdeal met productie, logistiek en kwaliteitsdrukwerk. Na een paar maanden proefdraaien zijn de eerste reacties uit de markt goed, gezien de 4,5/5 op Trustpilot. Pivvy richt zich op gepersonaliseerde cadeaus en creatieve producten die consumenten zelf kunnen samenstellen. Van posters en hoodies tot kraamcadeaus en persoonlijke verrassingen. Het merk ontstond vanuit een initiatief van een medewerker van Drukwerkdeal en met support van het management groeide dat uit tot een zelfstandig consumentenconcept met eigen merkidentiteit.

Apple heeft vanavond op haar ontwikkelaarscongres nieuwe versies van iOS, iPadOS, WatchOS en MacOS (Golden Gate) aangekondigd. Zoals verwacht worden er geen grote veranderingen doorgevoerd, maar zet Apple op prestaties en stabiliteit. Na enkele jaren waarin grote nieuwe functies en ingrijpende ontwerpwijzigingen centraal stonden, richt het bedrijf zich nu op het verbeteren van de algehele gebruikerservaring. Apple-ingenieurs werken aan het verwijderen van inefficiënte code, het oplossen van bugs en het optimaliseren van systeemprestaties. Apple beschouwt iOS 27 als een soort ‘reset’, vergelijkbaar met eerdere updates die minder draaiden om opvallende nieuwe functies en meer om verfijning van het bestaande systeem. Gebruikers zouden daardoor snellere app-starttijden, vloeiendere animaties en een responsievere interface moeten ervaren. Ook oudere ondersteunde iPhones zouden profiteren van deze optimalisaties. Apple heeft tijdens WWDC 2026 een verfijnde versie van de Liquid Glass-interface in iOS 27 aangekondigd. De opvallendste toevoeging is een nieuwe schuifregelaar waarmee gebruikers zelf kunnen bepalen hoe transparant of juist ondoorzichtig de interface eruitziet. Met deze nieuwe instelling kunnen gebruikers nauwkeurig kiezen tussen een meer heldere, glasachtige uitstraling en een meer getinte, minder transparante weergave. Apple lijkt hiermee tegemoet te komen aan feedback van gebruikers die de oorspronkelijke Liquid Glass-vormgeving soms te druk of moeilijk leesbaar vonden. In plaats van het Liquid Glass-ontwerp volledig te vervangen, kiest Apple er dus voor om meer personalisatie mogelijk te maken. Gebruikers krijgen meer controle over hoe het systeem eruitziet, zodat zij de balans kunnen vinden tussen esthetiek en leesbaarheid die het beste bij hun voorkeur past. Apple heeft tijdens WWDC 2026 een volledig vernieuwde versie van Siri (AI) aangekondigd, met een sterke focus op kunstmatige intelligentie en natuurlijkere interacties. De nieuwe Siri is ontworpen om gesprekken beter te begrijpen, context vast te houden en complexere taken uit te voeren dan voorheen. Een van de grootste veranderingen is de integratie van geavanceerde AI-modellen binnen Apple Intelligence. Hierdoor kan Siri langere gesprekken voeren zonder telkens context te verliezen en kan de assistent beter inspelen op vervolgvragen. Ook begrijpt Siri beter wat er op het scherm gebeurt, waardoor je bijvoorbeeld kunt verwijzen naar informatie die op dat moment zichtbaar is en Siri daarop actie kan laten ondernemen. Daarnaast krijgt Siri uitgebreidere mogelijkheden om apps te bedienen en meerdere acties achter elkaar uit te voeren. Hierdoor wordt het eenvoudiger om taken zoals het organiseren van afspraken, het versturen van berichten of het beheren van bestanden met één opdracht af te handelen. Apple benadrukt dat privacy een belangrijk onderdeel blijft van de nieuwe Siri. Waar mogelijk worden verzoeken lokaal op het apparaat verwerkt, terwijl complexere AI-functies gebruikmaken van Apple’s beveiligde cloudinfrastructuur. (in bewerking)