emerce

Meer dan honderdduizend bezorgde ouders hebben Engelse parlementariërs gemaild met de oproep om toegang tot socialmedia onder zestien jaar te verbieden. Dat is het resultaat van een e-mailcampagne vorige week van de ouderorganisatie Smartphone Free Childhood, in Nederland te vergelijken met Smartphonevrij Opgroeien. Premier Keith Starmer is gevoelig voor het sentiment, zo laat hij weten. Concrete toezegging doet hij vooralsnog niet. De e-mailcampagne ‘Raise the Age’ is een signaal aan de landelijke politiek. In Nederland zou het mogelijk zijn een burgerinitiatief https://www.tweedekamer.nl/kamerleden_en_commissies/commissies/verz/burgerinitiatieven in de Tweede Kamer op te zetten, maar daar zijn wel 40.000 steunbetuigingen nodig. Zo’n initiatief kan tot wetgeving leiden. Afgelopen week werd in Australië een wettelijk social-verbod voor kinderen daadwerkelijk van kracht. Dat leidde ertoe dat er 4,7 miljoen accounts van kinderen zijn gewist. Er zijn ongeveer 5,1 miljoen kinderen onder de 16 jaar in Australië. Zij hebben naar schatting gemiddeld zeker wel drie social accounts. Kortom, daarvan is er nu maar één gesneuveld en sluimeren er twee per persoon. De wet kan op veel steun van de bevolking rekenen. Foto: zionfiction (cc)

Bedrijven steken wereldwijd tientallen miljarden in kunstmatige intelligentie, maar slechts een handvol plukt daar aantoonbaar de vruchten van. De organisaties die bereid zijn hun verdienmodel en operatie opnieuw vorm te geven met behulp van AI, zetten de toon voor de komende jaren. De marketing- en communicatiesector fungeert als voorbode voor wat komen gaat. De wereldwijde reclamebestedingen, gemeten als percentage van de omzet van adverteerders, zijn in de afgelopen twee jaar gedaald van 11% naar 7%. Volgens Victor Knaap, medeoprichter van digitale marketingbureau Monks, is AI hiervoor de belangrijkste oorzaak. Dat stelt ABN AMRO in een marktanalyse. Victor Knaap, medeoprichter van digitale marketingbureau Monks, omschrijft de sector als de kanarie in de kolenmijn en ziet dat klanten de traditionele manier van werken als achterhaald beschouwen omdat AI tekst, beeld en video inmiddels bijna volledig kan automatiseren. De snelheid waarmee AI processen versnelt, dwingt de hele sector tot een omslag. Dat blijkt ook uit de beurskoersen. Grote reclameholdings zoals het Britse WPP zagen hun beurswaarde het afgelopen jaar fors onder druk staan. De markt anticipeert op een structurele verandering: veel van deze partijen rapporteren afnemende winsten terwijl ze hun bedrijfsmodel noodgedwongen herzien. Knaap observeert dat technisch-vooruitstrevende klanten niet meer willen betalen voor het traditionele uurtje-factuurtje-model: ‘De omzet neemt af, want die disruptie gaat harder dan de nieuwe omzet die je genereert.’ De grootste bottleneck zit bij grote klanten: juridische en inkoopafdelingen functioneren als poortwachters en werken nog met contracten op basis van uren en vooraf vastgelegde resultaten. Daardoor stokt de implementatie van nieuwe prijsmodellen en vertraagt de bredere AI-transitie. Volgens Knaap grijpt die verandering sneller en dieper in dan gedacht. Hij waarschuwt dat iedereen met een kantoorbaan, vooral mensen die per uur betaald krijgen, voor uitdagingen komt te staan. Knaap signaleert dat bedrijven in Silicon Valley geen mensen meer inhuren als er binnen twee jaar een AI-oplossing voorhanden is. In Nederland lijkt het minder zichtbaar, maar ook hier verdwijnen banen door AI, eerst bij freelancers en detacheringskrachten. Voor vaste medewerkers ligt de drempel hoger door afkooppakketten en reorganisatiekosten, wat de overgang vertraagt, maar niet stopt. Toch is Knaap optimistisch over de toekomst. Hij voorziet dat er veel nieuwe business ontstaat, waarbij organisaties geen grote hoeveelheid mensen meer nodig hebben maar ‘sparringpartners van seniorniveau’. AI wordt volgens hem de copiloot van de professional. Die verschuiving is al zichtbaar in hoe organisaties hun teams hervormen. Grote consultancybureaus reageren door de rol van juniors te herdefiniëren. Waar beginnende consultants traditioneel zelf analyses, rapporten en presentaties maakten, laten bedrijven hen nu vooral AI-gegenereerd werk controleren en verfijnen. De traditionele piramidestructuur – met veel junior consultants aan de basis – verschuift naar een kleiner, meer gedifferentieerd teammodel met relatief meer senior experts en AI-ondersteuning.9 Deze transformatie vraagt om een fundamenteel andere manier van werken. Werk verschuift van routinematige, cognitieve taken naar vaardigheden die de mens onderscheiden van AI: kritisch beoordelen van AI-output, betrouwbaarheid inschatten, ethische afwegingen maken, samenwerken en aanpassen aan nieuwe omstandigheden. Professionals richten zich op wat AI (nog) niet kan, namelijk het dragen van strategische of fysieke eindverantwoordelijkheid en het onderhouden van menselijke relaties. Knaap voorspelt dat de professional die AI kan aansturen de professional zal vervangen die dat niet kan. Maar die transitie slaagt alleen als organisaties hun structuur en cultuur aanpassen. Voor organisaties begint succesvolle transformatie bij de top. Knaap benadrukt dat acceptatie in de directie cruciaal is: “De leidinggevende moet er heilig van overtuigd zijn dat het werk geheel of gedeeltelijk gedaan wordt door AI. Dit is de grootste technologische revolutie van onze tijd, maar we worden tegengehouden door menselijk gedrag.” Niet alleen de marketing krijgt te maken met AI. Het World Economic Forum voorspelt dat tegen 2030 wereldwijd 170 miljoen banen ontstaan en 92 miljoen banen verdwijnen. Verdere ontwikkelingen in AI en informatieverwerkingstechnologie creëren naar verwachting 11 miljoen banen, terwijl ze tegelijkertijd 9 miljoen andere banen verdringen – meer dan welke andere technologische golf dan ook. Massale werkloosheid wordt niet direct verwacht, maar de aard van het werk zal drastisch veranderen. Een belangrijk verschil met eerdere technologische golven is dat de impact van AI vooral voelbaar wordt bij hoogopgeleide medewerkers in kennisintensieve sectoren en beroepen op middelbare en hogere opleidingsniveaus. Vooral administratieve, financiële en juridische functies, maar ook klantenservice, consultants, ICT’ers en marketingfuncties worden geraakt. Deze groep is het verleden nauwelijks geraakt in minder loon of afname van de werkgelegenheid, maar recente en toekomstige AI-ontwikkelingen kunnen steeds meer niet-routinematige, cognitieve taken uitvoeren. Accountancykantoor PwC becijfert dat 44 procent van de Nederlandse banen in hoge mate wordt blootgesteld aan AI.3 Dit betekent niet dat deze banen direct verdwijnen, maar dat een aanzienlijk deel van de huidige taken door AI kan worden overgenomen of ondersteund. Met betrekking tot de specialistische zakelijke dienstverlening gaat het om tot wel 75 procent van de banen, zo stelt PwC. Ter vergelijking: in de bouw of landbouw, waar fysiek handwerk en menselijke interactie centraal staan, ligt die blootstelling onder de 25 procent. Beroepen die vooralsnog buiten schot blijven, houden zich bezig met fijn handwerk of directe menselijke interactie. Dit effect van AI betekent een duidelijke ommekeer ten opzichte van eerdere technologische golven die vooral fysiek werk raakten. Ook marktonderzoeker Intelligence Group ziet deze verschuiving en concludeert in een recent rapport eveneens dat de impact van AI binnen de zakelijke dienstverlening relatief groot is.4 In de financiële sector en accountancy kan naar verwachting 43 procent van het huidige takenpakket door AI worden geautomatiseerd, voor consultancy 40 procent en de juridische sector ligt dit rond de 34 procent. Ondanks deze hoge percentages maakt slechts 15 procent van de werknemers zich zorgen dat AI hun werk binnen vijf jaar grotendeels overneemt. De onderzoekers concluderen dat ‘het effect op korte termijn wordt overschat, terwijl het effect op lange termijn wordt onderschat’. Dat de potentie van AI immens is, staat volgens ABN buiten kijf, maar onderzoekers van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) waarschuwen dat de toepassing in de praktijk nog stroef verloopt.5 Medewerkers gebruiken massaal chatbots zoals ChatGPT voor losse taken – het schrijven van e-mails, het samenvatten van rapporten, het genereren van ideeën – maar zodra organisaties AI willen integreren in hun kernprocessen, blijkt dat slechts twintig procent van de initiatieven de pilotfase bereikt. De belangrijkste reden hiervoor is dat werknemers weinig bereidheid tonen om nieuwe, interne AI oplossingen te omarmen. Uit het onderzoek blijkt dat veel medewerkers privé al intensief gebruikmaken van generieke toepassingen zoals ChatGPT, die in de praktijk vaak krachtiger, gebruiksvriendelijker en betrouwbaarder zijn dan de (vaak beperktere) AI oplossingen die binnen het bedrijf worden aangeboden. Hierdoor ontstaat een blijvende voorkeur voor deze generieke toepassingen, en vallen werknemers terug op toepassingen zoals ChatGPT. Tegelijkertijd waarschuwen de onderzoekers dat de huidige generatie AI toepassingen vaak werkt als een ‘geheugenloze’’ assistent en daardoor niet toegepast kan worden in kernprocessen. Hoewel de onderliggende modellen getraind zijn op enorme datasets, passen ze zich in de praktijk niet automatisch aan de specifieke, veranderende context van een bedrijf aan. Ze zijn getraind op algemene data, maar verankeren specifieke feedback of nieuwe bedrijfslogica niet in hun systeem. Vanwege dit gebrek aan aanpassing aan de organisatie, blijven de resultaten oppervlakkig blijven en blijft de verwachte transformatie uit. Voor de uitvoering van kerntaken – langdurige (project)werkzaamheden, klantbeheer – geeft 90 procent van de gebruikers daarom nog de voorkeur aan mensen, zo concluderen de onderzoekers van het MIT. Bij elke nieuwe interactie moet de gebruiker namelijk de volledige context opnieuw invoeren, een tijdrovend proces dat de beloofde efficiëntiewinst tenietdoet. Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat veel maatwerkoplossingen mislukken door moeizame integratie en slechte aansluiting op bedrijfsprocessen. Zonder naadloze koppeling met kernsystemen verdwijnt AI in de la. Vooral grote organisaties lopen hier tegenaan: implementaties duren daar vaak negen maanden of langer, terwijl middelgrote bedrijven binnen enkele maanden resultaat zien.6 Ook liggen investeringsprioriteiten scheef: circa de helft van AI-budgetten gaat naar front-officefuncties zoals sales en marketing, waar opbrengsten snel zichtbaar zijn. De grootste efficiëntiewinsten zitten echter in de backoffice. In juridische afdelingen, inkoop en financiën kan AI contractanalyse en rapportage versnellen en kosten verlagen. Omdat deze opbrengsten moeilijker meetbaar zijn, blijven daar de investeringen in AI achter. Door de inzet van AI-toepassingen worden repetitieve en tijdrovende taken zoals data-analyse, rapportages, codegeneratie en klantenservice in een fractie van de oorspronkelijke tijd uitgevoerd. Door de enorme tijdwinst die AI oplevert, verschuift de waarde van tijd naar resultaat, waardoor de basis onder het traditionele uurtje-factuurtje model onder druk komt te staan. Deze ontwikkeling dwingt dienstverleners tot een fundamentele herziening van hun prijsmodel. Volgens een analyse van vakblad The Information stappen steeds meer bedrijven over op zogeheten outcome-based pricing (OBP).8 Daarbij worden klanten niet meer gefactureerd voor software of gewerkte uren, maar uitsluitend voor de succesvolle afronding van een opdracht. Deze omslag brengt echter aanzienlijke risico’s met zich mee. Bedrijven die overstappen op OBP ervaren vaak eerst een omzet- en winstdip, omdat zij het operationele risico op hun bord krijgen: er wordt pas gefactureerd wanneer het resultaat daadwerkelijk is behaald. Tegelijkertijd werkt dit model als een motor voor innovatie, aangezien elke efficiëntieverbetering zich direct vertaalt in hogere marges in plaats van een lagere factuur. Dit dwingt dienstverleners tot een fundamentele keuze: vasthouden aan het krimpende uurtje-factuurtje-model, of overstappen op een waarde-gedreven model om relevant te blijven. Hoewel Nederland sterk afhankelijk is van Amerikaanse Big Tech voor de grootste en meest geavanceerde AI modellen, blijft er volop ruimte voor innovatie. Europa kan misschien niet op dezelfde schaal meedoen met partijen die deze basismodellen ontwikkelen, maar biedt wél mogelijkheden voor bedrijven die zich richten op specifieke sectoren en toepassingen. Dat er in de VS ook succesvolle bedrijven zijn met zulke sectorspecifieke oplossingen, betekent niet dat Europese of Nederlandse spelers geen eigen duidelijke specialisaties kunnen opbouwen. Volgens Knaap ligt juist daar een grote kans: “Hier liggen ongelooflijk veel kansen voor Nederland. We hebben een hoogopgeleide beroepsbevolking, een sterke infrastructuur en, met het recente Wennink-rapport dat de urgente noodzaak van een nationale aanpak voor technische en digitale talenten onderstreept, een duidelijke route om nieuwe kansen en business te ontwikkelen.”

De mondiale markt voor contentcreatie en influencermarketing beleeft een wezenlijke golf van dealactiviteit. Uit het Creator Economy M&A Report 2026 blijkt dat vorig jaar 81 fusies en overnames werden afgerond. Dat is bijna een vijfde meer dan het jaar ervoor. Experts verwachten dat deze dynamiek dit jaar onverminderd doorzet. Deze beweging biedt in 2026 voor Nederlandse bedrijven de gelegenheid zich op de radar van internationale kopers te zetten. De creator-economie, het geheel van platformen, influencerbureaus, softwarebedrijven en talentmanagers, groeide vorig jaar uit tot een wereldwijde markt van 235 miljard euro (+51%). Die omvang zal volgens analisten van adviesbureau Quartermast verder oplopen tot 528 miljard euro in 2030. Influencers- en socialmarketing trekt niet alleen media- en technologiebedrijven, maar inmiddels ook partijen uit retail, voedingsmiddelen en consumentengoederen die creators beschouwen als schaarse distributiekanalen. Unilever, bijvoorbeeld, schroeft zijn social first-budget mondiaal significant op. Social advertising alleen al groeide in Nederland in 2024 naar 967 miljoen (+18%). Noord-Amerika is de grootste speler op de dealmarkt met 71 procent van alle transacties, terwijl Europa op ruime afstand volgt als tweede regio (22%). Opvallend is dat grensoverschrijdende overnames juist afnemen: waar in 2024 nog 36 procent van de deals over landsgrenzen heen liep, zakte dat aandeel vorig jaar naar 27 procent. Volgens de Quartermast-onderzoekers, onder wie de Nederlander Sebastian Wulff, spelen regelgeving, integratierisico’s en economische onzekerheid hierbij een rol. Softwarebedrijven zijn het populairst bij overnemers, goed voor ruim een kwart van alle deals. Agentschappen en mediabedrijven vormen samen nog eens 37 procent van de transacties. Vorig jaar werden enkele opvallende transacties aangekondigd. Het Italiaanse techconglomeraat Bending Spoons kocht videoplatform Vimeo voor 1,38 miljard euro, terwijl Later het commerceplatform Mavely overnam voor een bedrag van 250 miljoen euro. Ook het Franse Publicis zette een grote stap door influencermarketingplatform Captiv8 voor 175 miljoen euro binnen te halen. Volgens Quartermast zet de M&A-trend zich dit jaar voort. Meer door creators zelf opgerichte bedrijven, variërend van mediakanalen tot consumentenproducten en software, zullen naar verwachting van eigenaar wisselen. Kopers waarderen de ingebouwde doelgroep, culturele relevantie en het inherente begrip van het publiek. Daarnaast krijgen infrastructuurbedrijven die betalingen, analyses en fulfillment verzorgen toenemende belangstelling, omdat zij essentiële voorzieningen bieden met stabiele marges. Foto: Raman Shaunia / Unsplash

HBO Max is sinds 13 januari 2026 beschikbaar in Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland, Liechtenstein en Luxemburg. Kijkers kunnen nu rechtstreeks bij Warner Bros. Discovery een abonnement nemen om films zoals Harry Potter en series zoals Game of Thrones te bekijken.  Veel HBO-series waren tot nu toe via Sky te zien in Duitsland. Maar door HBO Max verdwijnen sommige titels al uit Sky-abonnementen, zoals de originele Game of Thrones-serie en Harry Potter-films. Sky zal nog steeds sommige HBO-series blijven aanbieden, maar nieuwe titels krijgen hun première vooral op HBO Max. Sky-klanten krijgen geen speciaal recht om hun contract vroegtijdig te beëindigen nu de HBO-inhoud verandert.

Voor Nederlanders klinkt het als sciencefiction maar in de VS wordt luchtbezorging van orders bij supermarkten, net als in China, steeds normaler. Bezorgbedrijf Wing breidt namelijk zijn samenwerking met Walmart uit naar 150 steden in de VS. Dat vergroot het bezorgbereik tot veertig miljoen consumenten, oftewel tien procent van de bevolking. Walmart en Wing zullen in 2027 een netwerk van meer dan 270 locaties voor dronebezorging opzetten, van Los Angeles tot Miami. De bedrijven werken sinds 2023 en dat smaakt kennelijk naar meer. Klanten bestellen via de Wing-app bij Walmart-winkels en kunnen kiezen uit duizenden artikelen, waaronder boodschappen, huishoudelijke artikelen, vrij verkrijgbare medicijnen en snacks. Tijdens het afrekenen geef je de exacte bezorglocatie op je terrein aan. De drones vliegen vervolgens op een hoogte van ongeveer 45 meter met snelheden tot 105 km/u en bezorgen pakketten binnen een straal van 10 kilometer rond de winkel in slechts 15 à 30 minuten. De drones laten de pakketten voorzichtig op de grond zakken met behulp van een kabel. Voor abonnees van Walmart+ is deze bezorgoptie gratis. Niet-leden betalen twintig dollar per heli-ritje.

Een update aan de Klarna-app voegt een betaalfunctie toe die Nederlanders kennen als Tikkie. De Zweden willen zich met de nieuwigheid verder nestel in het alledaagse betaalgedrag van consumenten. De optie tot het regelen van onderlinge betalingen wordt ingevoerd in dertien Europese landen, waaronder Nederland en België, Duitsland, Engeland en Frankrijk. Aan het einde van de werkdag gisteren was de Emerce-redactie nog niet in staat om de update te downloaden en testen. Klarna legt de werking zelf als volgt uit: “Om geld te versturen kiezen gebruikers eenvoudig een ontvanger via een telefoonnummer, e-mailadres, QR-code of een opgeslagen contact. Na bevestiging van het bedrag voert Klarna fraude controles en controleren ze of de betaling kan worden gedaan voordat de betaling wordt verwerkt.” In eerste instantie werkt dit verrekeningssysteem enkel tussen gebruikers van de app. Binnenkort, zo klinkt de belofte, wordt de functie uitgebreid naar niet-Klarna-klanten en betalingen naar het buitenland. De peer-to-peer betalingen verlopen momenteel via de traditionele bancaire infrastructuur, maar er wordt onderzocht of dit met een eigen stablecoin beter en sneller kan. Dit zou een dollargebaseerde stablecoin zijn. Juist zo’n gegeven is voor de Europese Centrale Bank (ECB) reden om, onder andere met ING, een eigen stablecoin uit te brengen. Deze cryptomunt wordt naar verwachting in 2026 uitgegeven en moet een lokaal ecosysteem faciliteren, zoals ook met de digitale euro wordt beoogd [1]. Klarna bouwt gestaag aan een suite van digitale bankproducten. Sinds de introductie van Klarna Saldo (betaal- en spaarrekening) in augustus 2024 zijn de wereldwijde geldstortingen bijna verdubbeld, van 9,5 miljard euro naar 14 miljard in september 2025. Klarna’s nieuwe flexibele bankpas is populair, met 4 miljoen aanmeldingen in de eerste vier maanden. Daarmee vormen kaartbetalingen inmiddels 15% van het totale transactievolume. In veel landen waar de Zweden p2p-betalingen gaan invoeren, bestaan reeds lokale Tikkie-varianten. In Zweden en Noorwegen zijn dat respectievelijk Swish en Vips, in Spanje is dat Bizum en in Frankrijk is dat Lydia, maar dat ging al op in Wero [1] Beluister NPO1-radioprogramma Spraakmakers van woensdag 14-01-2026 over de digitale euro vanaf 1:03:20.

De Consumentenbond en Stichting Benadeelden in Actie dagen ING voor de rechter. De organisaties eisen dat ING inzicht geeft in de afspraken die zij zegt te hebben gemaakt met Google over het gebruik van klantgegevens. De organisaties maken zich zorgen over de privacy van de ING-klanten die betalen via Google Pay. In september 2024 stopte ING met de eigen betaal-app. Klanten die contactloos willen betalen met een Android-telefoon moeten sindsdien Google Pay gebruiken. De belangenbehartigers vinden dat onwenselijk, omdat daarmee klantgegevens terechtkomen bij een tech-gigant die bekend staat als privacyschender. ING zegt goede afspraken te hebben gemaakt met Google over de bescherming van klantgegevens. Maar wat die afspraken zijn, wil de bank niet zeggen. Sinds de overstap naar Google Pay ontvangt de Consumentenbond veel vragen en klachten van consumenten. Zij maken zich zorgen over hun privacy. Uit een enquête onder 2000 Consumentenbondleden blijkt dat 88 procent niet wil dat Google inzicht krijgt in hun betaalgedrag. ‘Google weet al genoeg. Mijn bank moet mijn gegevens beschermen, niet doorgeven’, zo stelt een panellid. Een andere deelnemer zegt: ‘Betaaldata zijn privé. Ik wil kunnen betalen zonder dat een advertentiegigant meekijkt.’ De gegevens van consumenten die met Apple Pay via een iPhone betalen, lijken beter beschermd. In het privacybeleid van Apple staat dat het bedrijf geen betaalgegevens bewaart.

Wikipedia bestaat vandaag precies 25 jaar. Wikipedia wordt volledig geschreven door vrijwilligers. De encyclopedie staat al jaren wereldwijd in de top 10 van best bezochte websites en wordt gefinancierd door donaties van over de hele wereld. Er is niet één Wikipedia, er zijn op dit moment meer dan 300 actieve taalversies. De eerste, Engelstalige Wikipedia werd op 15 januari 2001 gelanceerd als experiment en bleek al snel een succesformule om kennis vrij beschikbaar te maken. De Nederlandstalige versie volgde een half jaar later. Iedere taalversie wordt geschreven en bijgehouden door vrijwilligers. Inmiddels bevat Wikipedia meer dan 65 miljoen artikelen en wordt elke maand meer dan 15 miljard keer geraadpleegd. De inhoud van Wikipedia wordt ook veel gebruikt voor de training van taalmodellen waaronder ChatGPT, GPT-4, Claude en Gemini. Wikipedia artikelen zijn ‘werk in uitvoering’, ze kunnen op ieder moment worden aangepast en verbeterd. Bijna alle artikelen hebben meerdere auteurs: mensen delen hun kennis om samen de inhoud te verbeteren. Maandelijks schrijven bijna 250.000 mensen over de hele wereld aan ‘s werelds grootste internet-encyclopedie.

Het jaar 2025 laat een bemoedigend beeld zien bij digital agency Snakeware. De leiding zag de omzet tot rond de 4,5 miljoen euro krimpen, maar het aandeel omzet uit langdurige samenwerkingen en terugkerende inkomsten groeit. Zo kan het bureau uit Sneek met droge ogen zeggen dat de eerste 3,5 miljoen euro voor het jaar 2026 al binnen zijn. Juist vanwege die langdurige samenwerkingen. “Daarmee vergroten we de voorspelbaarheid van inkomsten in een digitale markt die sterk in beweging is.“, klinkt het vanochtend in een persbericht. Snakeware is traditioneel het eerste digital agency in Nederland dat zijn financiële resultaten over het afgelopen jaar deelt. De Friezen sloten 2025 af met een break-even resultaat. De omzet lag circa 10 procent lager dan in 2024, terwijl de kosten tijdelijk hoger uitvielen door investeringen in technologie, herinrichting en een eenmalig jubileumevent. Branchevereniging Dutch Digital Agencies heeft het totale beeld van de bureaumarkt ergens voor de zomer vermoedelijk in beeld. De grootste Nederlandse digitale bureaus zetten vorig jaar voor 1,2 miljard euro aan handel om, een toename van drie procent. Het aantal medewerkers daalde. Investeren in talent en technologie loont aantoonbaar, zo laten de cijfers zien. Dat laatste doet Snakeware bijvoorbeeld met headless CMS Snakeware.Cloud, de zoek- en boekingssoftware SPARC en expertise op het gebied van generative engine optimization.

Satellietoperator Eutelsat heeft een contract getekend met Airbus Defence and Space voor de bouw van 340 extra lage-baansatellieten (LEO) voor het OneWeb-netwerk. Met deze order, die bovenop een eerdere bestelling van 100 satellieten in december 2024 komt, loopt het totale aantal bestelde satellieten op tot 440 stuks. Levering staat gepland vanaf eind 2026. Het OneWeb-netwerk bestaat momenteel uit ruim 600 satellieten die op 1.200 kilometer hoogte breedbandinternet naar de aarde stralen. Eutelsat profileert zich als één van slechts twee volledig operationele LEO-netwerken wereldwijd en als enige Europese aanbieder in deze markt. Starlink van Elon Musk is de andere. De satellietexploitant onderzoekt ook mogelijkheden om ruimte op de satellieten te verhuren aan derden voor zogenoemde ‘hosted payloads’, waarmee aanvullende inkomstenstromen kunnen worden aangeboord. Het bedrijf richt zich volledig op de professionele B2B-markt. De vraag naar breedbandinternet is bedoeld voor zowel mobiele als vaste communicatielijnen op aarde. Op basis van mijn zoekopdracht naar informatie op Emerce.nl en andere bronnen over satellietinternet, kan ik je de volgende verkorte tekst schrijven: De industrie van breedbandinternet vanuit de ruimte heeft zich in 2024 en 2025 ontwikkeld tot een nieuwe mondiale competitie tussen tech-giganten en overheden. SpaceX Starlink domineert met meer dan 10.000 actieve satellieten en ruim 9 miljoen abonnees begin 2026, beschikbaar in meer dan 155 landen. Amazon volgt met zijn Amazon Leo (voorheen Project Kuiper), dat in 2025 begon met de uitrol van 290 satellieten en begin 2026 operationeel wordt. Europa probeert met IRIS² een eigen, soevereine positie te verwerven. De Europese Commissie ondertekende in december 2024 een concessiecontract van 10,6 miljard euro met het SpaceRISE-consortium voor een netwerk van 290 satellieten, dat tegen 2030 volledig operationeel moet zijn voor zowel beveiligde overheidscommunicatie als commerciële breedbanddiensten. China op zijn beurt speelt het spel van de grote getallen en wil 200.000 satellieten in banen om de aarde brengen voor breedbandinternet. Foto: Eutelsat (cc)

Het verkeer van Google naar nieuwssites is het afgelopen jaar met een derde gekrompen. Tussen november 2024 en november 2025 zakte het organische zoekverkeer naar ruim 2.500 websites wereldwijd met 33 procent. Dat blijkt uit data van analysebureau Chartbeat. In de Verenigde Staten ligt de daling met 38 procent nog een stuk hoger. De cijfers, gepubliceerd in een rapport van Reuters Institute, tekenen een zorgwekkend beeld voor uitgevers die jarenlang op zoekverkeer hebben gerekend. Vooral publishers in het lifestylesegment voelen de klappen van Googles AI Overviews, de AI-gegenereerde samenvattingen die bovenaan zoekresultaten verschijnen. Hoeveel van de daling precies door deze AI-antwoorden komt, valt nog niet met zekerheid te zeggen. Wel is duidelijk dat Anthropic de slechtste doorverwijzen is en Google het beste scoort: één doorverwijzing voor elke drie gecrawlde pagina’s. Bij Anthropic is dat nu ongeveer 50.000:1. De verwachtingen voor de komende jaren zijn al even somber. Uitgevers rekenen erop dat het verkeer van zoekmachines de komende drie jaar met 43 procent zal afnemen. Geen volledige ‘Google Zero’ dus, maar wel een flinke aderlating voor een sector die al te maken heeft met dalende inkomsten uit sociale media. De afgelopen drie jaar kelderden de verwijzingen van Facebook met 43 procent en van X met maar liefst 46 procent. Google Search was lange tijd het vangnet, maar ook die bron begint nu op te drogen. Volgens Chartbeat-cijfers daalde het wereldwijde verkeer van Google Discover met 21 procent op jaarbasis, terwijl Google Search 33 procent inleverde. Het Reuters-onderzoek laat verder zien dat bij Europese uitgevers de grote daling eigenlijk nog moet inzetten. De krimpcijfers zijn in elk geval niet zo groot als in de VS. De verschuiving dwingt nieuwsorganisaties hun strategie grondig te herzien. YouTube staat dit jaar bovenaan de prioriteitenlijst met een nettoscore van +74, een forse stijging ten opzichte van vorig jaar. Ook andere videoplatforms als TikTok (+56) en Instagram (+41) krijgen meer aandacht. Tegelijkertijd worstelen uitgevers met de vraag hoe ze zich moeten verhouden tot AI-platformen als ChatGPT van OpenAI, Google’s Gemini en Perplexity. Die krijgen een prioriteitsscore van +61. Hoewel deze diensten nauwelijks verkeer opleveren. Google Discover blijft voor uitgevers een belangrijke, zij het grillige, verkeersbron met een score van +19. Nieuwsbriefplatforms als Substack (+8) worden voorzichtig verkend als nieuwe kanalen om lezers te bereiken. Aan de andere kant van het spectrum staan de verliezers. Traditionele zoekmachine-optimalisatie voor Google krijgt een score van -25, wat betekent dat uitgevers daar minder energie in zullen steken. Facebook (-23) en vooral X (-52) worden steeds meer links laten liggen. BlueSky stelt niets voor in de strategieën van uitgevers wereldwijd. Foto: Mishal Ibrahim / Unsplash

De internationale verzekeringsgroep Allianz sluit een mondiaal contract met Anthropic, de makers van Claude-AI-diensten. Het doel van de Duitsers is werkprocessen verder te automatiseren. Dat raakt direct het werk van menselijke medewerkers. Allianz wil hen efficiënter maken. Wat er met de vrijvallende uren gebeurt, blijft onbesproken. Praktisch gezien krijgen, bijvoorbeeld, alle ontwikkelaars toegang tot Claude Code en gaan andere medewerkers herhalend werk wegpoetsen met Skills. Partijen als Anthropic, OpenAI en Google verkeren in de fase dat ze gehoren krijgen bij grote, internationale concerns en kampen daar om de contracten. Google is de incumbent en heeft vanuit die optiek een voordeel. Allianz zegt dat klanten van de Anthropic-deal profiteren, omdat er minder handmatige stappen worden uitgevoerd, sneller eerste uitbetalingen plaatsvinden en claimanten een betere ervaring ondergaan ‘wanneer dat het meest nodig is’. “In gevoelige of zeer complexe gevallen nemen medewerkers van Allianz het over en zorgen ze ervoor dat claims met empathie worden behandeld.” Foto: George Beridze / Unsplash

Tijdens de koude dagen in de eerste week van januari is de gemiddelde vertraging van pakketten opgelopen tot 42,2 procent. De winterse omstandigheden, met sneeuw en temperaturen rond en onder het vriespunt, gingen samen met duidelijke schommelingen in de pakketbezorging. Dat blijkt uit de Pakketradar van logistiek SaaS-platform Wuunder. Met name zendingen die aan het begin van de tweede week van januari werden opgehaald door de vervoerders, kenden hoge vertragingspercentages. Van de pakketten die op maandag 5 januari zijn opgehaald, liep gemiddeld 57 procent vertraging op. Op dinsdag 6 januari gold dit voor 52,2 procent van de opgehaalde pakketten. De vertragingspercentages laten duidelijke verschillen zien tussen dagen met uiteenlopende weersomstandigheden. Zo lagen de temperaturen aan het begin van de tweede week van januari, op 5 en 6 januari, gemiddeld rond de -1 graad Celsius, juist op de dagen waarop de hoogste vertragingen werden gemeten. Opvallend is dat op 9 januari, de dag met de grootste sneeuwval (lokaal tot twintig centimeter), het gemiddelde vertragingspercentage juist lager lag, namelijk 28,2 procent. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat de temperatuur die dag boven nul bleef. Ter vergelijking: op 6 januari viel slechts 3,2 centimeter sneeuw, maar zorgde vorst (gemiddeld -1,3 °C) voor een hoger vertragingspercentage. Ook tussen provincies zijn duidelijke verschillen zichtbaar in de vertraging van de bezorging. De hoogste vertragingspercentages werden gemeten in Flevoland (49,3%), Utrecht (47,2%) en Friesland (46,4%). De laagste percentages kwamen voor in Limburg (35,1%), Overijssel (37,3%) en Groningen (37,9%). Wanneer gekeken wordt naar de hoeveelheid sneeuw per provincie, valt op dat in de drie provincies met de hoogste vertragingspercentages gemiddeld 5,3 centimeter sneeuw per dag viel. In de drie provincies met de laagste vertragingen lag dit gemiddelde op 3,8 centimeter per dag. Vergelijken we de Randstadprovincies Utrecht, Zuid-Holland en Noord-Holland met de rest van Nederland, dan komt de gemiddelde vertraging in de Randstad uit op 45,4 procent, tegenover 41,4 procent in de overige provincies. Dit verschil valt mogelijk samen met een drukke infrastructuur in de Randstad in combinatie met sneeuwval.

AI-marketingsuite Brainvine heeft zijn naam veranderd in Sero. Naar nu blijkt ging de gelijknamige site vorige maand al live en nam het bedrijf afscheid van de naam Brainvine waaronder het in 2023 van start ging. Het idee voor de marketingtool ontstond in de periode dat ChatGPT nog vrij nieuw was. Een medewerker van e-commercebureau Yellowgrape ontwikkelde de basis voor de tool op eigen initiatief. Van zijn werkgever kreeg hij acuut alle tijd het idee tot een volwaardige dienst uit te bouwen. Een half jaar later werd de tool afgesplitst uit het bureau en onder eigen naam in een nieuwe b.v. voortgezet.