business

Strategie-executiespecialist Turner heeft Joël Aerts benoemd tot Director Onderwijs. Aerts heeft meer dan twee decennia ervaring binnen de onderwijssector. Hij werkte veelvuldig met leiders in het mbo, hbo en wo aan uiteenlopende vraagstukken, van strategie en organisatie-inrichting tot fusies en publiek-private samenwerking.

Als niet wordt ingegrepen, stevent de gemeente Twenterand mogelijk af op een groot begrotingstekort. Dat blijkt uit onderzoek van Berenschot, uitgevoerd in opdracht van de Overijsselse gemeente. De gemeente Twenterand staat voor een forse uitdaging.

De verwachtingen van mobiele apps worden steeds hoger, mede omdat AI-tools laten zien hoe ‘makkelijk’ het is om daadwerkelijk gepersonaliseerde antwoorden en te geven. De gebruiker van mobiele apps weet dus wat hij mag verwachten van dienstverleners en ontwikkelaars. Omdat ze bij AI-apps zien dat hun wensen niet vreemd of onmogelijk zijn. Dit opmerkelijke beeld komt naar voren in een nieuw noord-Europees onderzoek door mobiele bouwer Framna. Ze onderzochten zeshonderd apps onder elfduizend respondenten in Nederland, Denemarken en Zweden. Men beoordeelde apps op vier punten: of deze zijn werk afmaakt, prettig aanvoelt, betrouwbaar werkt en of gebruikers het vertrouwen. Die vier factoren samen verklaren driekwart van alle productbeoordelingen. Een gebruiker die ’s ochtends ChatGPT of Claude opent, draagt die verwachtingen de rest van de dag mee. Elke andere app waarmee diegene daarna werkt, wordt onbewust aan die standaard gemeten. In markten waar AI-adoptie hoog is, verwachten gebruikers inmiddels meer van producten die helemaal geen AI bevatten. De druk sijpelt door naar de hele app-sector. Framna keek ook naar de thema’s vertrouwen en innovatie. De onderzoeker concludeert bijvoorbeeld dat een app die één ding grondig afrondt consequent beter scoort dan een app die tien dingen half doet. Op het punt van innovatie scoren AI-tools goed, maar vertrouwen is bij lange niet een gegeven. ChatGPT scoort op vertrouwen een 3,0, ruim onder het marktgemiddelde van 3,7. Gemini laat hetzelfde patroon zien. Grok bungelt onderaan met een 2,9. Claude vormt de uitzondering. Anthropics assistent haalt precies het marktgemiddelde van 3,7 op vertrouwen en wordt door gebruikers zelfs als innovatiever beoordeeld dan ChatGPT. Framna schrijft dat toe aan een gebruikersbase die relatief veel ontwikkelaars telt en de mobiele app vooral als bijproduct beschouwt. Foto: Valentina Sosio / Unsplash

In de rubriek De Overstap gidst de doorgewinterde ict‑journalist Robbert Hoeffnagel de ict-pro en -beslisser naar alternatieve zakelijke oplossingen. Deel 5: Overstappen naar Linux Mint, nieuwtjes over onder andere DeepL en Wero, tips over Qubes en EuroSky en ervaringen van overstappers. Ik ben deze rubriek ooit begonnen met een bericht over mijn overstap van macOS naar een Lenovo-laptop met openSUSE. Dat voelde toen als een bewuste stap richting meer digitale zelfstandigheid: weg uit de vanzelfsprekende maar gesloten ecosystemen, terug naar een werkplek die meer op open source en eigen controle is gebaseerd. Maar eerlijk is eerlijk: helemaal soepel liep dat avontuur niet. De printerproblemen waar ik eerder al over schreef, bleken toch hardnekkiger dan gedacht. En ook Thunderbird, dat ik als mailprogramma gebruikte, vertoonde mij net iets te vaak kuren. Niet onoverkomelijk misschien, maar wel vervelend genoeg om mijn dagelijkse werkritme te verstoren. Als je de hele dag schrijft, mailt, bestanden uitwisselt en publiceert, wil je niet voortdurend met je gereedschap bezig zijn. Dan moet een laptop vooral doen wat hij moet doen. Na flink wat onderzoek en een tip van een kennis ben ik daarom helemaal opnieuw begonnen. Niet met dezelfde hardware en een andere Linux-distributie, maar met een nieuwe laptop: een Slimbook EVO, geleverd door de Spaanse fabrikant Slimbook. Daarop staat Linux Mint al vanuit de fabriek geïnstalleerd. En dat verschil merk je meteen. De hardware voelt uitstekend aan: stevig, robuust en duidelijk beter afgewerkt dan veel goedkopere laptops die ik nog wel eens tegenkom. Die zijn op papier vaak aantrekkelijk geprijsd, maar voelen in de praktijk ook echt goedkoop. De Slimbook EVO doet dat niet. Sterker nog, het uiterlijk heeft eerlijk gezegd wel iets weg van een MacBook, al is mijn uitvoering wat dikker omdat ik bewust een model wilde met een ethernetpoort. Voor mij is dat geen nadeel, maar juist praktisch. Een laptop hoeft niet per se zo dun mogelijk te zijn; hij moet betrouwbaar zijn, prettig typen en goed passen bij mijn dagelijkse werk. En als ik op reis ben, wil ik me niet voortdurend zorgen hoeven maken over mogelijke beschadigingen. Linux Mint blijkt daarbij precies het soort besturingssysteem te zijn dat ik zocht. Het is overzichtelijk, logisch opgebouwd en vooral heel makkelijk te gebruiken. Alles werkte eigenlijk direct out of the box. Zelfs die vermaledijde HP-printer, die eerder zoveel gedoe gaf, doet nu zonder morren wat hij moet doen. Omdat een klant erop staat om bestanden via Dropbox uit te wisselen, heb ik ook de Dropbox-app geïnstalleerd. Dat werkte zonder problemen en integreert keurig met het bestandssysteem. Hetzelfde geldt voor Nextcloud, dat de basis voor mijn werkomgeving vormt. Via applets en desklets heb ik inmiddels allerlei handige tooltjes als internetradio netjes in de taakbalk geïntegreerd. Het klinkt misschien als een klein detail, maar juist dat soort dingen maken een werkomgeving prettig. Van een gebruiker met een vergelijkbare EVO met Linux Mint, hoorde ik dat zij last had van een scherm dat af en toe flikkerde. Dat bleek uiteindelijk een kleinigheid: de refresh rate stond op 120 Hz en na het terugzetten naar 60 Hz was het probleem verdwenen. Voor normaal kantoorwerk is dat geen enkel probleem. Voorlopig is mijn conclusie dan ook: mijn eerdere Linux-stap was leerzaam, maar met Slimbook en Linux Mint begint het echt als een volwassen alternatief voor mijn oude Mac-omgeving te voelen. Europese betaaldienst Wero worstelt met Amerikaanse cloudafhankelijkheid Wero vind ik een interessant voorbeeld van hoe ingewikkeld digitale soevereiniteit in de praktijk kan zijn. De Europese betaaldienst is juist opgezet als alternatief voor Amerikaanse betaaloplossingen, maar blijkt voorlopig nog niet helemaal los te zijn van Amerikaanse technologie. Volgens Heise heeft de European Payment Initiative (EPI), de organisatie achter Wero, erkend dat de dienst voor bepaalde onderdelen gebruikmaakt van managed infrastructure- en softwarediensten van AWS. Dat schuurt natuurlijk met het beeld van een volledig Europese betaaldienst. Niet omdat daarmee meteen alles mis is, maar wel omdat Amerikaanse aanbieders onder de Amerikaanse Cloud Act vallen, ook wanneer data netjes in Europese datacenters staat. Gelukkig heeft de EPI toegezegd de afhankelijkheid van niet-Europese cloudproviders stap voor stap af te bouwen, nu de Europese cloudmarkt volgens EPI volwassen genoeg is om die overstap mogelijk te maken. Juist dat maakt Wero voor mij zo’n leerzaam voorbeeld. Digitale soevereiniteit is geen aan-uitknop. Je kunt aan de voorkant een Europees merk, Europese governance en Europese ambities hebben, terwijl er onder de motorkap nog steeds niet-Europese technologie meedraait. Wero laat daarmee vooral zien dat echte soevereiniteit pas ontstaat als ook de technische keten achter de dienst stap voor stap wordt meegenomen. Ook DeepL laat zien hoe sterk Europa nog aan Amerikaanse ai-infrastructuur hangt Ook in de Europese ai-sector blijkt digitale soevereiniteit gemakkelijker beloofd dan gerealiseerd. Vertaalbedrijf DeepL, een van Europa’s bekendste ai-succesverhalen, heeft betalende klanten laten weten dat hun data niet langer uitsluitend op de eigen servers wordt verwerkt en dat AWS als subverwerker wordt toegevoegd. Volgens DeepL krijgt Amazon geen toegang tot klantdata in bruikbare vorm, worden gegevens versleuteld en worden data uit betaalde diensten niet gebruikt om ai-modellen te trainen. Toch heeft de samenwerking tot onrust geleid, juist omdat DeepL veel wordt gebruikt voor gevoelige documenten zoals contracten, beleidsstukken en bedrijfsstrategieën. De discussie raakt daarmee aan een breder Europees probleem: zolang snelgroeiende ai-bedrijven voor schaal, lage latency en wereldwijde infrastructuur afhankelijk blijven van Amerikaanse cloudplatforms, blijft volledige digitale soevereiniteit kwetsbaar. DeepL laat zo zien dat Europa wel sterke ai-toepassingen kan bouwen, maar nog altijd moeite heeft om daar een even sterke, eigen digitale infrastructuur onder te leggen. Van Linux Mint-comfort naar Qubes OS-paranoia? Zoals aan het begin van deze rubriek al aangegeven, ben ik inmiddels behoorlijk fan geworden van Linux Mint. Het is stabiel, overzichtelijk, snel genoeg voor dagelijks werk en vooral prettig onopvallend: precies wat je wilt van een besturingssysteem wanneer je vooral gewoon wilt schrijven, mailen, browsen en produceren. Toch begint mijn drang naar experimenteren alweer te kriebelen. Qubes OS trekt namelijk aan een heel andere kant van het spectrum. Waar Linux Mint vooral inzet op gebruiksgemak, draait Qubes OS om ‘security by compartmentalization’: het idee dat je je digitale leven opdeelt in strikt gescheiden omgevingen, ofwel qubes. Werk, privé, onbetrouwbare websites, gevoelige bestanden en bijvoorbeeld wachtwoordbeheer draaien dan niet allemaal in één grote desktopomgeving, maar in afzonderlijke, geïsoleerde compartimenten. Als er in één omgeving iets misgaat, hoeft dat dus niet meteen je hele systeem mee te sleuren. Qubes OS noemt zichzelf dan ook een gratis en open source besturingssysteem dat is gebouwd voor veilig single-user desktopgebruik. Dat klinkt minder comfortabel dan Linux Mint en waarschijnlijk ook een stuk bewerkelijker. Maar juist daarom is het interessant. Digitale soevereiniteit begint immers niet alleen bij Europese cloudproviders of open standaarden, maar ook bij de vraag hoeveel controle je op je eigen werkplek wilt terugpakken. En hoewel ik Linux Mint voorlopig nog niet zomaar opgeef, zou het zomaar kunnen dat mijn nieuwsgierigheid het wint van mijn behoefte aan rust. Qubes OS voelt als zo’n experiment waarvan je vooraf weet dat het gedoe gaat opleveren, maar waarvan je achteraf misschien zegt: nu begrijp ik pas echt wat isolatie op de desktop betekent. Kortom, ik heb hier nog een geschikte laptop liggen waarop ik binnenkort maar eens Qubes OS ga uitproberen. EuroSky bouwt aan een Europees fundament onder het sociale web Wat mij aanspreekt aan EuroSky is dat het project digitale soevereiniteit heel concreet maakt. Niet als groot beleidswoord, maar als infrastructuurvraag. Want sociale media bestaan niet alleen uit een app op je telefoon of een tijdlijn in je browser. Daaronder zit uiteraard een complexe technische laag van servers, relays, indexering, zoekfuncties, feeds en moderatie. Precies die laag is nu vaak afhankelijk van een beperkt aantal grote, veelal Amerikaanse partijen. EuroSky wil daar een Europees alternatief naast zetten: onafhankelijke infrastructuur voor het open sociale web, stap voor stap opgebouwd, component voor component. Inmiddels zijn twee van de negen onderdelen klaar, waaronder een Europese Personal Data Server waarop posts en data onder Europees recht worden gehost, en een migratietool waarmee bestaande Bluesky-accounts naar EuroSky kunnen worden overgezet. Andere onderdelen, zoals de relay en een mirror van de PLC Directory voor identiteit op het netwerk, zijn nog in ontwikkeling. Ik vind dit soort initiatieven erg interessant omdat ze laten zien dat digitale soevereiniteit niet alleen gaat over cloudcontracten, ai-modellen of overheidsaanbestedingen. Het gaat ook over iets alledaags als de plek waar we online praten, publiceren, volgen en discussiëren. EuroSky wil overigens niet alleen infrastructuur bouwen, maar ook een eigen microblogging-app ontwikkelen om te bewijzen dat de hele stack op onafhankelijke Europese infrastructuur kan draaien. Dat is ambitieus, en natuurlijk is het project nog lang niet af. Zoekfuncties, feedgeneratie, moderatie en een datalaag moeten nog worden gebouwd. Maar juist dat maakt het interessant om te volgen. Hier wordt niet alleen geklaagd over afhankelijkheid van Big Tech; hier proberen mensen de ontbrekende stukken van een Europees sociaal web daadwerkelijk te bouwen. En dat is misschien wel precies waar digitale soevereiniteit uiteindelijk begint: niet bij de vraag welke app we gebruiken, maar wie de onzichtbare infrastructuur daaronder bouwt en beheert. Europese cloudomgevingen voor startups Jelle van Miltenburg plaatste op LinkedIn (werkt er al iemand aan een Europees alternatief?) een interessant overzicht van Europese cloudproviders met speciale programma’s voor startups. Hij schrijft: ‘Voor Databaas (ons eigen Europese data platform, https://databaas.eu) waren we op zoek naar een Europese cloud provider. Nu zijn we als Nederlanders natuurlijk altijd op zoek naar goede (gratis) deals. Daarom hebben we zeven EU-cloudproviders onder de loep genomen om te ontdekken waar je gratis cloud credits kunt krijgen, wat de voorwaarden zijn, en hoe makkelijk het is om je aan te melden.’ Dat werd een interessante zoektocht. Zeker de moeite van het lezen waard mocht je werken bij of denken aan een startup. ‘Why I’m leaving GitHub for Forgejo’ Onder die titel schreef Jorijn Schrijvershof, een Nederlandse freelance DevOps engineer en developer, een zeer interessante blog. Hij zegt daarin: ‘I moved my code from GitHub to a self-hosted Forgejo. Not because of the outages, but because of who owns what runs on top of them. The Dutch government just made the same call.’ Hij beschrijft in de blog zijn redenen om weg te gaan bij Github, waaronder de genoemde outages van de laatste tijd. Maar er speelt wat hem betreft veel meer. Zoals het feit dat Github in feite geen zelfstandig bedrijf of project meer is. Het heeft inmiddels geen eigen ceo meer en is in de CoreAI-divisie van Microsoft geïntegreerd. Dat geeft in mijn ogen wel aan hoe het met de zelfstandigheid van Github zit. Zoals eerder aangegeven, heeft niet voor niets ook de Nederlandse overheid besloten een eigen hostingplek voor eigen code in te richten. Iedere developer, ieder ontwikkelbedrijf, iedere it-afdeling en iedere universiteit moet uiteraard zijn of haar eigen afweging maken. Maar wie digitale soevereiniteit een belangrijk thema vindt, kan zo langzamerhand niet meer om het feit heen dat Github niet in een digitaal soevereine aanpak past. Nog een overstapverhaal: hoe een fotograaf migreerde Wimer Hazenberg is een in Friesland wonende fotograaf met een stevige belangstelling voor ai. Op zijn website vertelt hij over zijn avonturen als het gaat om migreren naar een Europese omgeving. Hij schrijft onder andere: ‘There’s a version of this post that starts with a spreadsheet and ends with a quiet sense of satisfaction. That’s mostly how it went. But underneath the practical exercise of swapping one SaaS tool for another was something that felt more urgent, a growing discomfort with how much of my digital infrastructure sat on servers I didn’t control, in a jurisdiction increasingly prone to unpredictability, operated by companies whose incentives don’t always align with mine.’ Vervolgens lees je in zijn blog hoe hij alle veranderingen heeft doorgevoerd en welke keuzes hij daarbij heeft gemaakt: van Google Analytics tot password management en van compute tot Object Storage en offline backups. Wat mij betreft een leestip, want een zeer lezenswaardig verslag van een ingrijpende verandering. Waarom gebeurt dit eigenlijk? Twee schijnbaar los van elkaar staande berichten die de laatste tijd mijn aandacht trokken en die gevoelsmatig dicht tegen digitale soevereiniteit aan liggen: – Google Chrome laadt in de achtergrond een 4GB grote LLM op je device zonder dat je ergens om hebt gevraagd. – Microsoft Edge stores all your saved passwords unencrypted in memory’. Laten we de gebruiker niet vergeten Tenslotte nog een link naar een blog die Claudia van Kruistum, project manager Nextcloud bij SURF, schreef over een van de gevolgen als je weggaat bij een hyperscaler. Je wordt dan in veel gevallen geconfronteerd met een minder goed geïntegreerde set aan tools. Zo beschrijft ze een voorbeeld van het aanmaken van een agenda en ineens wordt de vergaderlink niet meer automatisch gegenereerd, maar moet dit handmatig gebeuren. Voor wie techniek geen vies woord vindt, is dat geen probleem. Sterker nog, het geeft misschien zelfs wel een gevoel van autonomie. Maar voor veel mensen die techniek slechts als een hulpmiddel zien om hun eigenlijke werk te doen, is dit een forse drempel. Zij zijn vaak juist fan van al die geïntegreerde tools en zien een verandering daarin als een groot nadeel. Daarom heeft SURF, zo schrijft Van Kruistum, in de zoektocht naar een digitaal soevereine werkplekomgeving doelbewust gekozen voor een alternatieve Europese omgeving die alleen flinke mate van integratie kent. Want, zo stelt zij, werkbaarheid is geen bijzaak. Mijn conclusie? De zorgen van gebruikers over veranderingen die hun productiviteit – in ieder geval in eerste instantie – in gevaar kunnen brengen, moeten we serieus nemen. Zij zitten niet te wachten op steile leercurves. Voor hen is belangrijk dat zij dat rapport, die slidedeck of die belangrijke e-mail snel en efficiënt kunnen opstellen en afronden. Misschien wel de grootste fout die wij als enthousiaste digitale soevereinen (is dat een goed Nederlands woord?) kunnen maken, is dat we in onze drang naar verandering de volstrekt terechte zorgen van gebruikers over het hoofd zien. De it-omgeving die wij voor hen optuigen, moet uiteraard aan tal van eisen voldoen. Een heel belangrijke is – zoals Van Kruistum schrijft -werkbaarheid. Want wat we natuurlijk niet willen, is dat we straks ‘alles’ keurig naar een Europese omgeving hebben gemigreerd, om vervolgens tot de ontdekking te komen dat de acceptatie onder gebruikers nul is en zij als een variant op ‘Bring Your Own Device’ gewoon door blijven werken met hun niet-soevereine werktools. Omdat het alternatief dat wij als digitale enthousiastelingen voor hen opgebouwd hebben voor hen simpelweg niet werkt.

Met de geavanceerde ai-tool Claude Mythos Preview zijn inmiddels meer dan tienduizend ernstige of kritieke kwetsbaarheden gevonden in de meest systeemrelevante software ter wereld. Met vijftig partners scande het ai-bedrijf Anthropic de afgelopen maanden meer dan duizend open-sourceprojecten die samen een groot deel van het internet ondersteunen. Mythos spoorde bij het project Glasswing al 23.019 kwetsbaarheden op waarvan 6.202 ernstig of kritiek waren. Vergeleken met Anthropics vorige model Opus 4.6 presteert Mythos dat nog niet voor het publiek is vrijgegeven, aanzienlijk beter. In bijna elk besturingssysteem en iedere webbrowser ontdekte de tool ‘bugs’. Neem bijvoorbeeld Firefox waarin 423 lekken werden gevonden. Zelfs het bijna onkraakbaar geachte MacOS blijkt niet onfeilbaar. Anthropics-partner Cloudflare vond met Mythos tweeduizend bugs. Meest verontrustend is dat Mythos Preview kwetsbaarheden blijkt te kunnen omzetten in exploitatiemogelijkheden en deze mogelijkheden vervolgens kan combineren tot complete aanvalsketens. Uitstel betekent afstel Het is dus zaak dat de enorme aantallen kwetsbaarheden heel snel worden gepatcht. Uitstel is geen optie. Dit vereist een grote paraatheid van cyberbeveiligers die deze systemen moeten beschermen tegen aanvallers die van ai gebruik maken. Ai versnelt namelijk niet alleen de verdediging – die nu eerder weet waar de zwakke plekken zitten – maar ook de handelswijze van cybercriminelen die dezelfde technologie voor aanvallen kunnen gebruiken. Alles gaat zo snel dat tijdige anticipatie nodig is. Aanvallen moeten worden voorkomen voordat ze schade kunnen veroorzaken. Het is een race tegen de klok. De verwachting is dat de ai om kwetsbaarheden te ontdekken zeer binnenkort op grote schaal in verkeerde handen terechtkomt. Daarvoor is niet eens software van het kaliber Mythos nodig. Ook minder krachtige ai vormt een potentieel breekijzer. Voorlopig houdt Anthropic het model Mythos, dat niet alleen voor hacken maar ook voor andere toepassingen geschikt is, achter slot en grendel.  Replicatie Maar gevaar dreigt ook van elders. Binnen enkele maanden valt een replicatie van de mogelijkheden – die ai-modellen van het niveau Mythos bieden – te verwachten in open-sourcemodellen. Dit gebeurt al met openbare grote taalmodellen (llm’s). Kwaadwillende ontwikkelaars weten op die manier gelijkwaardige mogelijkheden te misbruiken Dan kan in principe iedereen hiermee aan de gang gaan met alle gevaren vandien. Een golf dreigt van cyberaanvallen, geautomatiseerde fraude en andere schadelijke toepassingen. De frequentie en intensiteit hiervan nemen toe. Deze technologie werkt als een soort loper, een sleutel waarmee aanvallers zonder een security-achtergrond heel snel en tegen lage kosten toegang kunnen krijgen tot kritische it-infrastructuur. De vrees bestaat dat menselijke securityteams dit tempo niet kunnen bijhouden. Extra zorgelijk ook is dat tegenstanders met weinig technische kennis nu nog gemakkelijker systemen kunnen aanvallen.  Hete zomer Om deze redenen maakt de cybersecurity-wereld zich op voor een lange hete zomer. Weerbaarheid tegen misbruik van ai-modellen kost veel inzet en energie. De CISO Community Nederland waarschuwde in april al voor de opkomst van deze nieuwe generatie ai-modellen. Het potentieel voor disruptie is enorm, waarschuwt Dimitri van Zandvliet, voorzitter van deze gemeenschap. Europarlementariër Bart Groothuis vreest deze zomer een cyber-bloedbad. Het Amsterdamse securitybedrijf Hadrian toonde onlangs aan hoe gemakkelijk en goedkoop het is om in systemen binnen te dringen.  Chefsache ‘Enterprise vulnerability management’ verdient de hoogste prioriteit van de ondernemingsleiding. Cybersecurity is geen zaak om alleen aan cio’s en ciso’s over te laten. Het is geen it-probleem dat je aan hen kunt delegeren, maar chefsache.  Tijdens de Cisoday 2026 werd onderkend dat zo snel mogelijk dit gevaar moet worden ingedamd. Wacht geen moment meer met de digitale verdediging, is de boodschap. Wie denkt de kat uit de boom te kunnen kijken, komt straks bedrogen uit. Ook het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) maant tot spoed. Het gebruik van ai om kwetsbaarheden te vinden is overigens niet zonder risico’s, stelt het Britse National Cyber Security Centre. Hoe je je moet voorbereiden op een golf aan patches valt hier te lezen.

De Nederlandse creatieve industrie presenteert zich volgende maand op het internationale innovatiefestival SxSW in Londen, met een programma dat talks, start-ups en kunst combineert. De Nederlandse creatieve industrie brengt volgende maand meer dan tweehonderd makers, merken en innovators naar Londen. Tijdens SxSW London, het internationale festival voor creativiteit en technologie, reist ongeveer tweehonderd man naar de wijk Shoreditch. Grote, georganiseerde trips naar de Amerikaanse tegenhanger zijn verleden tijd. Doel ook dit jaar: Nederland internationaal positioneren als speler op het snijvlak van design, technologie en cultuur. Centraal staat het NL House, dat op woensdag 3 juni de deuren opent in de Bike Shed. Het initiatief is geheel nieuw voor SxSW London en ontstond uit een samenwerking tussen New Dutch Wave, ROM Utrecht en de Nederlandse Ambassade in Londen. Het biedt gedurende een dag een ontmoetingsplek waar start-ups hun ideeën pitchen, sprekers hun visie op AI en immersive storytelling delen en Nederlandse muziekacts optreden. Parallel aan het NL House loopt een intensief programma onder de vlag van de New Dutch Wave Tour. Deze tour brengt vijftig geselecteerde creatieven, bureaus en merken naar Londen voor bezoeken aan lokale creatieve en designkantoren. Het NL House zelf presenteert een gevarieerd programma et onder meer sprekers van School for Moral Ambition, Dentsu Lab en EIT Culture & Creativity. SxSW London vindt plaats van 1 tot en met 6 juni in Londen.

WSO2 heeft een reeks uitbreidingen aangekondigd voor zijn Agent Fabric-platform. Het bedrijf introduceert ThunderID, een open-source IAM-stack voor AI-agents, en lanceert een Forward Deployed Engineering-model om complexe enterprise-implementaties te versnellen. WSO2 positioneert Agent Fabric als infrastructuurlaag voor wat het bedrijf de ‘agentic enterprise’ noemt: een omgeving waarin AI-agents autonoom opereren over applicaties, API’s, workflows, identiteiten […]

De brand op 7 mei 2026  in het North‑C‑datacenter in Almere laat zien hoe snel organisaties stilvallen wanneer hun digitale omgeving plotseling wegvalt. Toegangssystemen, websites, digitale diensten en administraties lagen plat. Het incident onderstreept hoe kwetsbaar organisaties zijn en hoe belangrijk het is om voorbereid te zijn op langdurige uitval.De brand toont hoe één fysiek incident een kettingreactie van digitale verstoringen veroorzaakt. Volgens Cindy Wubben, ciso bij Visma, bewijst dit dat veel organisaties onvoldoende voorbereid zijn op langdurige uitval. ‘Bestuurders moeten nu nadenken over scenario’s waarin systemen plotseling niet beschikbaar zijn en over transparante communicatie richting klanten.’ In dit artikel zet ze vijf belangrijke aandachtspunten op een rij. #1 Fysieke incidenten hebben dezelfde impact als cyberaanvallen Organisaties focussen vaak op cybercriminaliteit, maar brand of stroomuitval kan dezelfde schade veroorzaken. In Almere vielen websites, toegangssystemen en administratieve processen uit. De onzekerheid over de duur van de storing vergrootte de impact. ‘Eén technisch of fysiek incident kan de hele dienstverlening raken’, benadrukt Wubben. #2 Breng mogelijke uitwijkopties voor continuïteit in kaart ‘Het incident laat zien hoe business continuity er in de praktijk uitziet. Organisaties moeten vooraf bepalen hoeveel uitval acceptabel is en welke maatregelen daarbij horen’, aldus de Visma-ciso. Voor sommige partijen is een tweede omgeving op een andere locatie logisch, zodat systemen snel kunnen worden overgeschakeld en downtime beperkt blijft, stelt ze. #3 Bepaal welke processen tijdelijk handmatig kunnen worden uitgevoerd Niet elke organisatie hoeft een volledige uitwijkomgeving te hebben. Sommige processen kunnen tijdelijk handmatig worden opgevangen. Het is cruciaal om vooraf te bepalen welke risico’s ontstaan bij het uitvallen van een datacenter en welke maatregelen daarbij passen, stelt Wubben. #4 Communicatie is tijdens een storing cruciaal Klanten verwachten tijdens een storing duidelijke en regelmatige updates. In Almere waren er organisaties die via statuspagina’s continu informatie deelden over impact en herstel. ‘Dat is hoe crisiscommunicatie hoort te werken. Zeker wanneer systemen uitvallen, bepaalt communicatie voor een groot deel hoe klanten de situatie ervaren’, licht de ciso toe. Het moet daarom onderdeel zijn van incidentrespons en continuïteitsplannen, benadrukt ze. #5. Business continuity hoort bij de digitale strategie Zolang organisaties afhankelijk blijven van één locatie of één omgeving, kan één incident grote maatschappelijke gevolgen hebben, waarschuwt Wubben. ‘Business continuity moet daarom een vast onderdeel zijn van de digitale strategie en is niet iets dat pas na een incident aandacht krijgt.’ Uitval door brandHet NorthC-datacenter in Almere waar op 7 mei 2026 een brand woedde, is een colocatie. Klanten draaien en beheren er hun eigen systemen. Omdat op last van de brandweer de stroomvoorziening werd uitgeschakeld en de noodstroom was weggevallen, konden veel klanten geen gebruik maken van hun systemen. Naast de Universiteit Utrecht waren dat bijvoorbeeld de gemeente Dronten, CBS, vervoersbedrijf TransDev, diverse huisartsenpraktijken, Univé, Nationale Nederlanden, Infomedics, Rova en de Kamer van Koophandel.

Woonplatform fonQ is terug. Na de recente overname door e-commercegroep Etrias, is fonQ vanaf vandaag weer live met wat het noemt een ‘scherpere koers en een vernieuwde focus op kwaliteit en inspiratie’. Hoewel het merk fonQ onveranderd blijft, kiest de organisatie onder de nieuwe eigenaar voor een duidelijke herpositionering: weg van de brede, vluchtige marketplace-structuur, en terug naar de essentie van een hoogwaardige woonwebwinkel. Het assortiment wordt selectiever ingericht, met een bewuste focus op premium kwaliteitsmerken en duurzame relaties met leveranciers. Het platform zet vol in op merkbeleving en een inspirerende shopervaring voor de consument, waarbij bewuste keuzes voor design en kwaliteit centraal staan. Etrias, bekend van gespecialiseerde webshops in home & living, sport en fashion, ziet in fonQ een waardevolle aanvulling op haar portfolio. Een groot deel van de bestaande merkrelaties van fonQ wordt voortgezet, waarbij de jarenlange expertise van Etrias in de e-commerce als vliegwiel fungeert voor de herstart.

Cristiano Giuffrida, onderzoeker aan de VU Amsterdam, behoort tot de tien academische vernieuwers die een Intel Outstanding Researcher-award hebben gewonnen. Deze prestigieuze onderscheiding kwam hem toe vanwege een doorbraak op gebied van software-beveiliging. De Amsterdamse hoogleraar systeem-veiligheid ontwikkelde een snelle manier om software waterdicht te beveiligen door slim gebruik te maken van de rekenkracht die al in een computer zit. Het is lastig om computersoftware honderd procent te beveiligen zonder dat de computer er traag van wordt. Het bekroonde onderzoek van Christiano Giuffrida presenteert een nieuwe, snelle manier om programmeerfouten in het geheugen te stoppen. Snelle en modulaire verdediging Giuffrida zette slimme technieken in. Hij maakte gebruik van speciale functies in moderne Intel-processors zoals Linear Address Masking en de floating-point-unit. Hierdoor schaalde de oplossing effectief op naar grote, ongewijzigde applicaties. Grote, bestaande programma’s hoeven niet te worden aangepast om toch veilig te werken. De bescherming is dubbel. Zijn methode beveiligt zowel de plek waar data worden opgeslagen als het moment waarop dit gebeurt. Zijn oplossing is nu al snel, maar laat ook zien hoe toekomstige chips nóg veiliger kunnen worden. Volgens Intel biedt dit onderzoek een snelle en modulaire verdediging tegen ruimtelijke en temporele geheugen-kwetsbaarheden door veilige geheugenallocatie te integreren met runtime monitoring, verbeterd door de huidige mogelijkheden van Intel-processoren. In totaal kregen tien wetenschappelijke onderzoekers een onderscheiding. Giuffrida is al bijna achttien jaar aan de VU verbonden.

Slecht nieuws voor Nederlandse voetbalfans: Nederland strandt in de kwartfinale van het WK 2026 tegen Frankrijk. Tenminste: dat voorspelt Infotopics met behulp van een AI-model. Volgens Infotopics overleeft Oranje de eerste knock-outronde nog wel.

IG&H heeft samen met Gedeelde Zorg een AI-chatbot ontwikkeld die inwoners én professionals wegwijs maakt in het sociale aanbod van hun gemeente. De chatbot, genaamd Vraag Maia, bundelt het sociaal aanbod uit verschillende bronnen en presenteert dit in begrijpelijke taal via één gesprek aan de gebruiker.

In dit nieuwsoverzicht: Daling it-vacatures, Avex neemt av-tak Yielder over, Duitse overheid gebruikt cloud T-Systems, Keuze lijft Equa in en Cegeka nu ook actief in Zwitserland.   Minder it-vacatures, vraag naar specialisten blijft Het aantal it‑vacatures in Nederland is in het eerste kwartaal van 2026 met 14,4 procent gedaald vergeleken met een jaar eerder. Tegelijkertijd blijft de vraag naar gespecialiseerde it‑professionals hoog. Dat blijkt uit de IT‑Arbeidsmonitor van detacheerder Hello Professionals uit Nederland. Volgens het bureau zijn organisaties terughoudender met het uitzetten van grote aantallen vacatures, maar zoeken zij wel gericht naar specialisten. Met name kennis van ai, data en software‑engineering blijft schaars. Werkgevers kijken daarnaast vaker naar een combinatie van technische vaardigheden en soft skills, zoals communicatie en samenwerking. Uit de monitor blijkt verder dat vooral medior‑professionals gewild zijn en dat vacatures gemiddeld sneller worden ingevuld. Een vast dienstverband blijft het meest gebruikelijk, terwijl bedrijven flexibele inzet vaker gebruiken voor specialistische projecten. Ondanks de daling in vacatures ervaren organisaties nog steeds moeite om geschikte kandidaten te vinden. Yielder verkoopt audiovisuele tak aan Avex It- en communicatiedienstverlener Yielder uit Hoofddorp heeft Yielder Audiovisual verkocht aan Avex uit Breukelen. De afgelopen jaren reeg Yielder met steun van investeerder Capital A de ene overname na de andere aan een op het vlak van it- en communicatiediensten. Sinds januari 2026 staat het bedrijf onder leiding van Bas Kamphuis. Die heeft besloten om meer focus aan te brengen in de koers en de audiovisuele activiteiten af te stoten aan Avex. Medewerkers en klanten van de av-divisie gaan over naar Avex. Dit familiebedrijf is actief in de Benelux en het Verenigd Koninkrijk.  T‑Systems levert soevereine cloud aan Duitse overheid T‑Systems levert met zijn T Cloud Public‑platform cloudinfrastructuur aan de Duitse overheid. De dienst maakt deel uit van een raamovereenkomst voor cloud‑ en ai‑diensten die via het it-concern Bechtle wordt aangeboden aan federale, regionale en lokale overheden. Dankzij de overeenkomst kunnen Duitse overheidsorganisaties cloud- en ai‑capaciteit afnemen zonder aparte aanbestedingen. Toegang loopt via het multicloud‑portaal van Bechtle. Volgens de betrokken partijen moet dit de inkoop vereenvoudigen en versnellen. De cloudinfrastructuur voldoet aan Europese eisen voor dataprotectie en wordt volledig in Duitse datacenters gehost. Daarmee behouden overheden controle over data en systemen. Kreuze breidt uit in Zuid-Nederland met acquisitie Equa It‑dienstverlener Kreuze uit Maastricht neemt ict‑specialist Equa uit Simpelveld op in de organisatie. Met de stap versterkt Kreuze zijn activiteiten in Zuid‑Nederland, gericht op connectiviteit, werkplekbeheer, it‑ en telefoniediensten voor het mkb. Equa ondersteunt al meer dan veertig jaar mkb‑bedrijven in Limburg. Equa‑oprichter Ron Wiertz draagt zijn bedrijf nu over aan Kreuze en moederbedrijf Your.Cloud. Cegeka neemt Zwitserse erp-specialist Lean Projects over It-dienstverlener Cegeka neemt Lean Projects over, een Zwitsers softwarebedrijf dat erp-oplossingen levert voor de print- en verpakkingsindustrie op basis van Microsoft Dynamics 365. Met de overname breidt de it-dienstverlener uit Hasselt zijn aanbod in industrie-oplossingen uit en zet het in op verdere internationale groei. Lean Projects uit Schafisheim ontwikkelt en implementeert al ruim twintig jaar software voor productiebedrijven in onder meer verpakkingsdruk, labelproductie en vouwkarton. De oplossing wordt wereldwijd gebruikt en richt zich op het ondersteunen van complexe productieprocessen.

De Nederlandse en Franse politie hebben samen met Europol de VPN-dienst First VPN offline gehaald. Deze service werd door tientallen ransomwaregroepen gebruikt. Servers in 27 landen zijn uitgeschakeld en de Oekraïense beheerder is gearresteerd en verhoord. Europol verkreeg toegang tot de gebruikersdatabase en kon de identiteit van duizenden gebruikers achterhalen. Op 19 en 20 mei […]