business

Wingtech, de Chinese eigenaar van chipmaker Nexperia, trekt juridisch alle registers open in het conflict over wie het voor het zeggen krijgt bij de Europese bedrijven van de chipfabriek met hoofdkantoor in Nijmegen. De machtsstrijd wordt op vele fronten uitgevochten en escaleert. Deze zaak staat niet op zichzelf. De ict‑sector blijkt een opvallend instabiel speelveld voor topbestuurders. De onderstaande casussen laten een patroon zien van topmensen die soms abrupt, soms sluipend buitenspel worden gezet. 1. Wingtech vs. Nexperia – geopolitiek als breekijzer De bestuurscrisis bij Nexperia is exemplarisch voor de manier waarop geopolitiek en bestuur en toezicht in elkaar grijpen. De Ondernemingskamer schorste Nexperia-topman Zhang Xuezheng in oktober 2025 vanwege ernstige verdenkingen van wanbeleid en belangenverstrengeling. Hij zou de belangen van het Chinese moederbedrijf Wingtech boven die van het in Nijmegen gevestigde Nexperia hebben gesteld en belangrijke beslissingen hebben doorgedrukt zonder overleg met de rest van het bestuur. Wingtech probeert nu via een frontale juridische aanval de regie terug te pakken. Maar de rechter houdt voet bij stuk: de schorsing blijft van kracht en wordt zelfs aangescherpt wanneer blijkt dat ook lagere managers instructies van de geschorste topman bleven opvolgen. Daarmee wordt zichtbaar hoe diep de interne loyaliteitslijnen binnen het bedrijf lopen. Tegelijkertijd waarschuwen geopolitieke analisten dat de Nederlandse ingreep internationale repercussies kan hebben, omdat Nexperia opereert in een sector die direct raakt aan Europese strategische autonomie. 2. Centric – hoe een oprichter zijn bedrijf verliest Waar Nexperia een geopolitiek dossier is, is Centric het schoolvoorbeeld van een oprichter die door de rechter uit zijn eigen bedrijf wordt gezet. Oprichter en directeur Gerard Sanderink raakt jarenlang verwikkeld in een conflict dat de bedrijfsvoering ontwricht. De ondernemer kwam meermaals in het nieuws vanwege verdenkingen van corruptie en een openlijke ruzie met een ex. Ook zou hij onder de invloed staan van zijn nieuwe partner en  Zijn bedrijven hadden daaronder te lijden. Mede daarom werd Sanderink ook geschorst bij bouwbedrijf Strukton. Een groep Nederlandse ondernemers nam it-bedrijf Centric in 2024 over. De Ondernemingskamer van het gerechtshof in Amsterdam oordeelde dat Sanderink jarenlang wanbeleid heeft gevoerd bij Centric. Dit kwam omdat hij privéconflicten vermengde met de zakelijke belangen van het bedrijf. Sanderink gebruikte Centric-kanalen om zijn ex-partner te beschuldigen van fraude. De rechter oordeelde dat hier geen enkel bewijs voor was en verplichtte hem dit te rectificeren. Omdat hij weigerde te stoppen met de lastercampagnes en de rechterlijke vonnissen negeerde, moest hij miljoenen euro’s aan dwangsommen betalen aan zijn ex. Hij werd door de rechtbank tevens veroordeeld tot het terugbetalen van 91 miljoen euro aan Centric vanwege onttrokken gelden en leningen. Vanwege het wanbeleid werd Sanderink door de rechter geschorst als bestuurder. Het tijdelijke bestuur heeft Centric medio 2024 verkocht aan een consortium van Nederlandse investeerders om de rust te herstellen. De casus laat zien hoe governance‑mechanismen functioneren wanneer een bestuurder zelf het grootste risico vormt voor de continuïteit en hoe ver de rechter bereid is te gaan om een bedrijf te beschermen tegen zijn eigen oprichter. Door de onrust in de top werd er ook afscheid genomen van andere topbestuurders binnen het bedrijf. Een ander bekend voorbeeld van een oprichter die uit zijn bedrijf wordt gezet, is Gerard Willemse van ict-dienstverlener Inter Access. Er liep al een onderzoek bij de Ondernemerskamer naar naar het gevoerde beleid bij dat bedrijf dat na herstructurering in 2003 in de financiële problemen raakte. Maar dat onderzoek werd geschorst nadat de investeerder achter Inter Acces en de oprichter een schikking troffen. Naderhand kwam Inter Access in handen van SLTN. 3. OpenAI – de coup die terugsloeg De bestuurscrisis in 2023 bij OpeAI, het bedrijf achter ChatGPT, laat zien hoe macht in moderne ai‑bedrijven niet langer alleen bij het bestuur ligt, maar ook bij medewerkers, investeerders, aandeelhouders en ecosystemen. Wanneer ceo Sam Altman eind 2023 onverwacht wordt ontslagen wegens vermeende ondoorzichtigheid richting het bestuur, raakt de organisatie in totale chaos. Honderden medewerkers dreigen op te stappen, investeerder Microsoft schaart zich openlijk achter Altman en de druk op het bestuur loopt razendsnel op. Binnen vijf dagen keert Altman terug, terwijl juist de bestuurders die hem wegstuurden vertrekken. De casus toont hoe een bestuur dat zijn legitimiteit verliest, zelf buitenspel kan raken — een spiegelbeeld van de klassieke machtsstrijd. Andere voorbeelden van vertrokken bestuurders na ruzies met aandeelhouders of nieuwe eigenaren zijn een inkoopschandaal bij KPN. En een strijd tussen de aandeelhouders van i3 waarna de nieuwe eigenaar Ludo Baauw na allerlei zaken bij de Ondernemingskamer uiteindelijk het bedrijf weer onder de naam i3 in de markt zette. 4. Atos – strategische chaos als sluipmoordenaar Bij ict-dienstverlener Atos is het niet één conflict, maar een opeenstapeling van strategische meningsverschillen die de top onderuit haalt. Het bedrijf verkeert in 2024 in een diepe financiële en organisatorische crisis, waarin de raad van bestuur en de directie lijnrecht tegenover elkaar komen te staan over de toekomst van het bedrijf. Ceo Yves Bernaert vertrekt in 2024 al na drie maanden door een onoplosbaar conflict over opsplitsing, verkoop of herstructurering. Atos verslijt in twee jaar tijd vier ceo’s, wat de diepe bestuurlijke instabiliteit blootlegt. De zaak laat zien hoe strategische chaos uiteindelijk leidt tot bestuurlijke slijtage — en hoe een bedrijf in een neerwaartse spiraal terechtkomt wanneer de top geen gezamenlijke koers meer kan bepalen. Sinds de benoeming van Philippe Salle tot voorzitter van de ‘board of directors’ en chief executive officer met ingang van 1 februari 2025 lijkt de rust wedergekeerd te zijn. 5. Ordina BPO – overnamefrictie als katalysator voor vertrek Na de overname van Ordina BPO door Centric in 2009 botst directeur Reggie de Jong vrijwel direct met de nieuwe leiding. De meningsverschillen over integratie, cultuur en koers lopen zo hoog op dat zij daarna binnen korte tijd vertrekt. De casus laat zien hoe overnames in de ict‑sector vaak governance‑stressmomenten zijn waarin machtsverhoudingen snel verschuiven. Nieuwe eigenaren brengen nieuwe prioriteiten mee en niet elke bestuurder kan of wil daarin mee. Maar er kunnen ook hele andere oorzaken zijn van het gedwongen vertrek van bestuurders. Zoals een buitenechtelijke relatie. Oracle-topman Philips kon opstappen nadat zijn maîtresse foto’s van hen samen op billboards liet verschijnen. Ook de ceo van Astronomer, Andy Byron, stapte op nadat hij op een groot scherm was verschenen. Dat gebeurde nadat hij tijdens een concert van Coldplay door de kisscam werd gepot terwijl hij de hr-directrice van zijn bedrijf innig vasthield. Zij was niet de vrouw waarmee Byron getrouwd is. Na het uitlekken van de beelden stelde het bedrijf de topman eerst op non-actief, waarna hij zijn ontslag indiende. 6. Apple–oprichter wordt weggestuurd, maar keert succesvol terug De machtsstrijd tussen Steve Jobs en John Sculley blijft een vaste referentie in analyses over conflicten aan de top, falen van bestuur, controle en verantwoording (governance). De raad van bestuur van Apple zet mede-oprichter en visionair Jobs in 1985 aan de kant omdat zijn leiderschapsstijl en strategische keuzes te risicovol worden geacht. Deze zaak wordt regelmatig gebruikt als voorbeeld voor moderne bestuursconflicten, omdat het laat zien hoe zelfs visionaire oprichters kunnen worden overruled wanneer de continuïteit van het bedrijf in het geding komt. Jobs keert in nadat hij computerbedrijf NeXT en animatiestudio Pixar heeft opgericht in 1997 terug als Apple-ceo en loodst het bedrijf een zeer succesvolle periode in. De rode draad: macht is fragiel Macht in de ict‑sector is fragiel. Bestuurders worden buitenspel gezet wanneer geopolitieke risico’s te groot worden, een oprichter zelf het grootste risico vormt, een bestuur zijn legitimiteit verliest, aandeelhouders de regie opeisen, strategische chaos de top sloopt of financiële druk escaleert. De sector beweegt snel en wie niet meebeweegt, wordt ingehaald door toezichthouders, aandeelhouders of de realiteit. Maar er is ook plek voor een succesvolle terugkeer. Ceo‑verloop per sectorWereldwijd blijken bestuurders het meest kwetsbaar in drie sectoren: consumentengoederen en retail, technologie/ict en de gezondheidszorg. Vooral in de consumentensector ligt het gedwongen vertrek van ceo’s structureel het hoogst, met jaarlijkse ontslagpercentages tussen 12 en 17 procent. De druk van veranderend consumentengedrag, margestress en hevige concurrentie maakt topbestuurders hier snel vervangbaar.In de gezondheidszorg is het verloop sinds de pandemie sterk toegenomen. Ceo’s en cfo’s vertrekken hier in sommige jaren tot 15 procent, vooral door zware operationele druk, personeelstekorten en maatschappelijke verwachtingen die steeds hoger worden.Ook de technologiesector, inclusief ict‑bedrijven, kent een uitzonderlijk hoog verloop van circa 13 procent per jaar. Een belangrijk verschil: in tech stapt een groot deel van de ceo’s zelf op, gedreven door extreme marktdynamiek, activistische aandeelhouders en de voortdurende noodzaak om te herstructureren of te innoveren.Bron: Novo Executive Reserach en Spencer Stuart.